Tini Brugge
Tini Brugge (1947) is een Nederlands biologe en (co)auteur van boeken en artikelen op het gebied van natuur, milieu en (christelijke) spiritualiteit. Haar voornaamste aandachtsgebieden zijn liturgisch bloemschikken, kloostertuinen en kerktuinen, en eerlijk eten.
Brugge was aanvankelijk werkzaam als biologe toen zij besloot zich toe te leggen op de verbinding tussen spiritualiteit en natuur.[1] Hierbij vormde de franciscaanse beweging een belangrijke inspiratiebron voor haar.
Zij werd voor haar werk op 24 april 2026 in Lochem onderscheiden als ridder in de Orde van Oranje-Nassau, ondersteund door enkele kloostergemeenschappen van Benedictijnen (Egmond), Franciscanen en Trappistinnen (Oosterbeek) als ook door de landelijke Raad van Kerken.
Symboliek
[bewerken | brontekst bewerken]Zo verscheen bij uitgeverij Gottmer de boekenserie "Aarden in geloof[2] over de franciscaanse samenwerking in Utrecht, waar ook leken een belangrijke rol in speelden. In deze serie kent zij planten en dieren extra zeggingskracht toe door te wijzen op de symbolische betekenis. Deze symboliek is vaak aanwezig in middeleeuwse schilderstukken van heiligen en Bijbelse personen. De planten die de afgebeelde personen vergezellen verbeelden de hen toegedichte bijzondere eigenschappen. In de kerkdienst kan deze symboliek van planten en dieren een rol spelen. Bloemstukken geven daarbij het thema van de kerkdienst weer.[3] Liturgisch bloemschikken heeft zich mede dankzij Brugges inzet over diverse kerkgenootschappen verspreid.[4]
Klooster- en kerktuinen
[bewerken | brontekst bewerken]Brugge streeft er naar de oude traditie van de kloostertuin nieuw leven in te blazen. Ze richtte hiertoe met anderen de Werkgroep Kloostertuinen op die de aanwezigheid van kloostertuinen (of restanten ervan) inventariseerde en initiatieven ondernam om ze als cultureel erfgoed te bewaren en te herstellen.[5]
Kerktuinen vormen een ander speerpunt van haar inzet. Ze wees op de mogelijkheid om het erf rond de kerk een spirituele dimensie te geven. De tuin rond de kerk kan geloof en natuur met elkaar verbinden. Doordat kerken vaak relatief grote gebouwen zijn, is het erf vaak eveneens aanzienlijk. Voor bewoners in de buurt kan een kerktuin veel betekenis hebben.[6][7] Hierbij werkte ze nauw samen met de Werkgroep Kerk en Milieu van de Raad van Kerken.
Voedsel en milieu
[bewerken | brontekst bewerken]Een belangrijk thema ten slotte waar Brugge aandacht voor heeft gevraagd is voedsel. Wanneer we bewust omgaan met voedsel, kan eten verbondenheid geven met al wat leeft. Voedsel ontstaat door biologische groeiprocessen en het verbouwen van voedsel heeft een groot ruimtebeslag. Bovendien verbindt het mensen met de biologische kringloop. In de Bijbel vormt de maaltijd een teken van verbondenheid.[8]
Publicaties
[bewerken | brontekst bewerken]Als de schepping zucht, 1987 (redactie)
Symbolische bloemsierkunst, 1992 (met Aat van Uffelen)
Bloemen spreken in stilte, 1995
Bondgenoot in Gods schepping, op weg naar een duurzame levensstijl, 1997 (Kerk en Milieu)
Aarden in geloof, winter, 1997 (tekst en redactie)
Aarden in geloof, zomer, 1998 (tekst en redactie)
Aarden in geloof, lente, 1999 (tekst en redactie)
Aarden in geloof, herfst, 1999 (tekst en redactie)
Brochure van kerk met tuin tot Hof van Lof, 2001 (Kerk en Mileu)
Oog voor de Schepping, liturgie en bloemwerk rond Kerst, Pasen en Pinksteren, 2001 (Kerk en Milieu)
Bloemen geven zin, 2002 (met Hanneke Maassen / Isabel Rottiers)
Kerktuinen op de drempel naar de wijk, 2003
De smaak van vasten, vieren en duurzaamheid, 2003
Hemelse spijzen, Een jaarkrans van recepten en hun diepere betekenis, 2004
Leven in een ander licht, 2004
Geheimen uit de kloostertuin, 2006
Levend huis, ecospiritualiteit en schepping, 2008
Koken met bezieling, 2010 (met Han Wilmink)
Bloemen in beeld, 2013 (met Hanneke Maassen / Isabel Rottiers)
Bijbelse beelden in de polder, 2016 (met Anja Maas en Ria Stolk)
De rijke wereld van kloosterkruiden, 2016 (met Vanessa van Koppen)
Composities en boeketten, A-jaar, 2016 (met Anita Westhuis, uitgave Docete)
Van Kerstboom tot kruishout en levensboom, B-jaar, 2017 (met Anita Westhuis, uitgave Docete)
Bloemen voor Maria, 2017 (uitgave Docete)
Om de aarde, C-jaar, 2018 (met Anita Westhuis, uitgave Docete)
Bloemen voor moeder aarde (met Peter van Asselt, Hanneke Maassen en Elisabeth Luurtsema), 2022 (uitgave Docete)
Kloostertuinen in Nederland en Vlaanderen, 2025 (uitgave: Adveniat / Jongbloed)
- ↑ Beknopte biografie op www.TenHave.nl[dode link]
- ↑ Tini Brugge (red.): Aarden in geloof, werkboek voor bezinning, gebed, verbeelding en viering. Winter ISBN 9025729630, Lente ISBN 9025730841, Zomer ISBN 9025730329 en Herfst ISBN 902573152X
- ↑ Tini Brugge, Hanneke Maassen en Isabel Rottiers: Bloemen geven zin, symbolische bloemsierkunst voor liturgie en bezinning, Kampen, Tielt 2002, ISBN 9043505323
- ↑ www.liturgisch bloemschikken.nl
- ↑ www.kloostertuinen.nl
- ↑ Tini Brugge: Van kerk met tuin tot Hof van Lof. Utrecht 2000
- ↑ www.kerktuinen.nl
- ↑ Tini Brugge, Gert Vos: Hemelse spijzen : een jaarkrans van recepten en hun diepere betekenis, Kampen Tielt 2004, ISBN 9059950070