Vuistbal

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Vuistbal is een sport van Europese origine. Het is vergelijkbaar met volleybal in de zin dat spelers in twee teams proberen om de bal over het net te slaan. De sport wordt gespeeld in meer dan 50 landen wereldwijd, met de grootste concentratie van teams in Duits sprekende landen. In 2016 zijn er ook voor het eerst teams opgericht in België en Nederland. De huidige Wereldkampioen vuistbal bij de mannen is Duitsland, winnaars van zowel de zogenaamde World Championships in 2011 als de World Games in 2013.

Een vuistbalspeelster in actie

Geschiedenis[bewerken]

Wanneer vuistbal exact is "uitgevonden" is onbekend. Wat wel bekend is echter, is dat de roots in het zuiden van Europa liggen, waarschijnlijk in Italië. De eerste bekende geschreven referentie naar vuistbal is namelijk door de Romeinse Keizer Gordianus III (ca. 240 n.Chr.). De eerste regels zijn gedocumenteerd door Antonius Scaiono in 1555.

Pas in 1870 werd vuistbal geïntroduceerd in Duitsland door Georg Weber. Origineel was vuistbal eerder een gymnastische sport. In 1885 was het bijvoorbeeld onderdeel van het Duitse Gymnastiek Festival in Dresden. In 1894 werden de eerste Duitse competitieregels neergeschreven door Georg Weber en DR. Heinrich Schnell.

Rond het begin van de 20ste eeuw begon de sport zich meer en meer te verspreiden, voornamelijk in Duits sprekende contreien. Duitse emigranten introduceerden vuistbal ook in andere continenten, voornamelijk in Zuid-Amerika en West-Afrika. In de Verenigde Staten werd de sport populair dankzij de leerkracht Christopher Carlton, die het had opgestoken toen hij naar Italië was gereisd.

De eerste Duitse Kampioenschappen werden georganiseerd in 1913 in Leipzig, toen nog steeds als onderdeel van het Gymnastiek Festival. LLB Frankfurt was de winnaar, met 114:101 tegen MTV Munich. Tijdens de Eerste Wereldoorlog werden er geen kampioenschappen gehouden. In 1921 werden ook de eerste kampioenschappen voor vrouwen georganiseerd. Gedurende deze periode begon de populariteit van vuistbal te groeien, onafhankelijk van andere gymnastieksporten. In 1927 waren er bijna 12 000 teams alleen al in Duitsland.

Door de frequentere en intensere competities is het rond deze periode dat de competitieregels ook zijn gewijzigd naar de spelregels die momenteel ook nog steeds van toepassing zijn, met een grotere focus op het winnen van punten door het forceren van fouten bij het andere team. Deze speelstijl was meer atletisch en dynamisch, waarop de tactieken ook drastisch begonnen te veranderen.

Ook tijdens Wereldoorlog II was er een hiatus in de vuistbal competitie en kampioenschappen. Vanaf 1947 werden deze opnieuw opgestart.

Een volgende grote sprong in de vooruitgang van vuistbal kwam er in 1960, toen de International Fistball Association (IFA) werd opgericht, met als doel de spelkwaliteit en bekendheid te vergroten. De IFA is nog steeds de overkoepelende organisatie die de nationale associaties en federaties representeert wereldwijd.

De eerste officiële vuistbal Wereldkampioenschappen voor mannen werden door het IFA georganiseerd in 1968 te Linz, Oostenrijk. Toenmalig West-Duistland was de winnaar van deze eerste editie. De eerste Wereldkampioenschappen voor vrouwen werden 26 jaar later georganiseerd, in 1994 in Buenos Aires, Argentinië. Ook hier won Duitsland het goud.

Sinds het begin van dit decennium ondervindt vuistbal een ware Renaissance. In 2013 is de Australische federatie opgericht, waarna de Zuid-Afrikaanse Associatie volgde in 2014.

In 2016 zijn daar de Belgische Vuistbal Associatie en de Nederlandse Vuistbal Bond officieel bijgekomen, beiden nu onderdeel van de IFA.

Spelregels[bewerken]

Vuistbal kan zowel in een binnenaccommodatie als buiten op een grasveld gespeeld worden. De afmetingen van het speelveld bedragen 50 x 20 meter. Een wedstrijd wordt in de hal gespeeld over sets, net als bijvoorbeeld bij volleybal of tennis. De set wordt gewonnen door de partij die het eerste 20 punten heeft behaald. Een verschil van 2 punten is hierbij vereist. Zo nodig wordt er doorgespeeld tot een partij een voorsprong van twee punten heeft behaald, dan wel als eerste het vijfentwintigste punt maakt.

Op buitenvelden is de internationale speelduur tweemaal twintig minuten. Het spel start met de opslag en eindigt als één der partijen een fout maakt, dan wel als de speeltijd voorbij is. Er wordt gespeeld met een team van vijf personen. Elke ploeg heeft drie wisselspelers, die na elke fout gewisseld kunnen worden.

Zoals de naam van de sport al aangeeft, wordt de bal met de vuist, of eventueel met de onderarm, over het net gespeeld. De duim is in de vuist verborgen. De ontvangende ploeg mag de bal driemaal rondspelen, direct of met ten hoogste één maal stuiten. De bal moet vervolgens over het twee meter hoge net naar de speelhelft van de andere ploeg geslagen worden.

De telling geschiedt op basis van 'fouten'. Als het ene team een fout maakt, krijgt het andere team een punt. Fouten zijn:

- het incorrect ontvangen van de opslag
- een bal buiten de aangegeven lijnen slaan
- de bal meer dan één maal in het eigen speelveld laten stuiten
- meer dan drie keer rondspelen

Speelveld[bewerken]

Officiële afmetingen van een vuistbalveld

Vuistbal kan zowel binnen als buiten gespeeld worden. Als binnenveld gebruikt men vaak een officieel handbalveld, dat 40 op 20 meter meet. Een buitenveld heeft afmetingen van 50 op 20 meter (25 op 20 meter voor elke helft van een veld). De buitenlijnen behoren tot het veld. Wanneer de bal dus een lijn raakt telt dit niet als fout en gaat het spel gewoon verder. Het veld wordt in tweeën gesplitst door een wit-rood gestreept lint van 5cm dikte op een hoogte van 2m. De opslaglijn bevindt zich op 3 meter van dit lint. Rondom het veld ligt een uitloopzone, waarin nog steeds gespeeld wordt en waarbinnen zich dus geen supporters mogen bevinden.

Bovenstaande afmetingen zijn voor volwassen spelers. Zo spelen de jongste spelers met een lint op 1,6m hoogte.

Externe links[bewerken]