Atérien

Het Atérien was een paleolithische industrie in Noord-Afrika (vooral in het oosten van Algerije, maar verbreid over de noord- en midden-Sahara tot aan de 18e breedtegraad), die duurde van 40.000 tot 35.000 geleden, maar volgens sommige auteurs tot 18.000 of zelfs 10.000 jaar geleden. Het is genoemd naar de vindplaats Bir Al Ater in Algerije.

Egypte onderscheidt zich met Levallois- en Moustero-Levalloisvondsten duidelijk van de gebieden van het Atérien.

Het lithische materiaal

De van vuursteen gemaakte werktuigen van het Atérien waren lichter en kleiner dan van het voorgaande Acheuléen. Typische vondsten zijn de spitsen op een steel (Ateriénspitsen), schrapers, krassers, boren en graveerstiften. Het uitsteeksel was misschien bedoeld om het werktuig makkelijker te kunnen slijpen door het in een stuk hout of een bot vast te zetten.

• 

  Bladspits

• 

  Ateriénspits

• 

  Schraper

Milieu en economie

Hoewel aanvankelijk de neanderthalers verantwoordelijk werden gesteld voor deze industrie, zijn de onderzoekers nu van oordeel, dat de anatomisch moderne mens de grondlegger van deze cultuur is. De toenmalige fauna in het gebied is nu typerend voor de savanne: olifanten, neushoorns, leeuwen, antilopen, duidelijk een koeler en natter klimaat in een landschap met open loofbos.

Het inpassen van het Atérien

Vondsten uit de tijd van vóór het Atérien worden aangemerkt als typerend voor het einde van het Acheuléen, op enkele plaatsen zijn Levalloisvondsten gedaan, zodat de streek waarschijnlijk een tijd onbewoond is geweest. Na het Atérien kwam het epipaleolithische Capsien. Het is nog niet duidelijk of de streek ook tussen deze twee perioden verlaten was in verband met het te droge klimaat van de Sahara.

Externe links

• Rhafas-grot in Marokko. Een voorbeeld van een archeologische opgraving uit de Atérien-periode
• Visueel overzicht van de migratiestromen van de mens.
• Informatie over opgravingen, waaronder van het Atérien in Marokko

Bronnen en verwijzingen Voetnoten

Mediabestanden

Zie de categorie Aterian van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.