Gemeenteraadsverkiezing

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Een gemeenteraadsverkiezing is een verkiezing waarbij de gemeenteraad van een gemeente wordt gekozen. Omdat voor alle gemeenten op dezelfde dag verkiezingen worden gehouden (behalve in bijzondere gevallen, zoals bij een gemeentelijke herindeling), spreekt men veelal van gemeenteraadsverkiezingen (in het meervoud).

Nederland[bewerken]

De Nederlandse gemeenteraadsleden worden om de vier jaar gekozen. Artikel 129 van de Grondwet schrijft voor dat de leden rechtstreeks worden gekozen. Rechtstreeks betekent zonder tussenschakels en tussenpersonen. Dit betekent dat die leden een zetel behalen die de meeste stemmen krijgen. In het huidige systeem (evenredige vertegenwoordiging) worden stemmen overgedragen.

Stemrecht hebben alle Nederlanders en andere EU-onderdanen die ook daadwerkelijk in Nederland wonen, mits zij 18 jaar of ouder zijn. Ook niet-EU-onderdanen die langer dan vijf jaar (legaal) in Nederland verblijven, mogen stemmen. Dit in tegenstelling voor de Tweede-Kamerverkiezingen, waarvoor de Grondwet uitsluitend kiesrecht toekent aan Nederlanders, en dan ongeacht of zij wel of niet woonachtig in Nederland zijn.

Gemeenteraadsverkiezingen 2006[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Nederlandse gemeenteraadsverkiezingen 2006 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

In 2006 werden de reguliere gemeenteraadsverkiezingen gehouden op 7 maart. Er werd gestemd in 419 gemeenten.

In een aantal gemeenten vonden de verkiezingen in verband met gemeentelijke herindelingen eerder (2004 en 2005) of later (2006 en 2007) plaats.

Blinden en slechtzienden konden in dit jaar hun stem zelfstandig uitbrengen. In veertien plaatsen stonden speciaal voor hen ontworpen, pratende stemcomputers.

In sommige gemeenten werd de stempas geïntroduceerd. Met deze pas kon op een stembureau naar keuze in de gemeente gestemd worden en hoefde men niet meer naar één specifieke locatie om te stemmen.

Gemeenteraadsverkiezingen 2010[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Nederlandse gemeenteraadsverkiezingen 2010 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

In 2010 werden de reguliere gemeenteraadsverkiezingen gehouden op 3 maart. Er werd gestemd in 394 gemeenten.

In een aantal gemeenten vonden de verkiezingen in verband met gemeentelijke herindelingen eerder (november 2008 en november 2009) of later (november 2010) plaats.

Gemeenteraadsverkiezingen 2014[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Nederlandse gemeenteraadsverkiezingen 2014 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

In 2014 werden de reguliere gemeenteraadsverkiezingen gehouden op 19 maart. Er werd gestemd in 380 gemeenten.

In een aantal gemeenten vonden de verkiezingen in verband met gemeentelijke herindelingen eerder plaats (november 2012 en november 2013) of zullen later plaatsvinden (november 2014).

België[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Belgische gemeenteraadsverkiezingen voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Bij deze verkiezingen worden de Belgische gemeenteraden verkozen. Ze vinden zesjaarlijks plaats en vallen samen met de provincieraadsverkiezingen. In de stad Antwerpen worden bovendien ook districtraadsverkiezingen gehouden. Elke gemeenteraad of districtsraad wordt verkozen volgens het zetelverdelingssysteem Imperiali.

Na de gemeenteraadsverkiezingen vinden er coalitiebesprekingen plaats tussen de verschillende lokale politieke partijen om tot een meerderheid te komen. Hiervoor hebben ze tijd tot 1 januari van het daarop volgende jaar. Wanneer de partijen onderling tot een akkoord zijn gekomen publiceren ze een bestuursakkoord en verdelen ze de mandaten van het schepencollege, de OCMW-raad (in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest worden deze rechtstreeks verkozen), de eventuele mandaten in de RESOC en ten slotte de politieraad. In het geval een partij alleen de absolute meerderheid behaald, mag ze vanzelfsprekend alleen besturen.

Externe link[bewerken]

  • stemwijzer.nl Stemwijzer voor de Nederlandse gemeentelijke verkiezingen 2010.
  • volgdeverkiezingen.nl Volg de Verkiezingen: per gemeente inzicht in verkiezingsissues via weblogs, Twitter en nieuwssites.
  • kiesraad.nl Site waarop de procedures worden beschreven.
  • zetelverdeler gemeenteraad Android programma dat de zetelverdeling berekent voor de gemeenteraadsverkiezingen in België.