Nationale Wetenschapsquiz

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De Nationale Wetenschapsquiz is een evenement en televisieprogramma dat tegen het eind van het jaar wordt georganiseerd in Nederland, waarin naar de wetenschappelijke kant van alledaagse zaken en kwesties wordt gevraagd. De vragen van de quiz komen in de krant. De grande finale is een feestelijke televisieuitzending op kerstavond. Dan probeert een team van leken een team van hoogleraren af te troeven bij het beantwoorden van 15 meerkeuzevragen, die ook al door krantenlezers konden worden opgelost en ingezonden. Na de uitzending worden de winnende inzenders van de quiz bekendgemaakt via Internet.

Vanaf 1998 wordt er naast de 'gewone' quiz een speciale jeugdvariant georganiseerd: Nationale Wetenschapsquiz Junior bestemd voor basisschoolleerlingen. Deze quiz, met vragen van en voor kinderen, wordt apart uitgezonden tijdens de kerstdagen.

In 2004 en 2005 werd er een Nationale Wetenschapsquiz Student georganiseerd, waarin studententeams van drie personen in een afzonderlijk evenement, zonder camera's, strijden tegen elkaar. De beste teams konden in 2004 meedoen met een speciale studentenronde die tegelijk met de opnames van de uitzending werd gehouden. In 2005 assisteerden vier teams in de uitzending zelf.


Inhoud

Structuur [bewerken]

De quiz, die sinds 1993 jaarlijks wordt georganiseerd, bestaat uit twintig meerkeuzevragen met drie mogelijke antwoorden per vraag. De vragen zijn voor iedereen te begrijpen maar hebben vaak een niet-triviaal antwoord, op basis van een verrassend wetenschappelijk onderzoek of principe. Veel vragen kunnen thuis proefondervindelijk onderzocht worden en worden ook op televisie met eenvoudige proefjes gedemonstreerd.

Na publicatie op Internet, landelijke en regionale dagbladen en tv-gidsen kunnen vanuit het land oplossingen van de grande finale ingezonden worden. In 2012 konden ook tijdens de grande finale de antwoorden live worden ingezonden via Internet. Onder de beste inzenders worden reizen ('ontdekkingsreizen') verloot naar plaatsen of gebieden met opvallende namen. Ook de beste schoolklas wint een reis. In 2006 konden reizen gewonnen worden naar Schapebout, Schellebelle (België), en Slettestrand (bij de Jammerbocht in Noord Jutland).

De quiz en de meeste vragen van de grande finale komen uit het brein van Hein Meijers. Bij de juniorquiz worden de vragen ingezonden door kinderen. Meijers organiseert de quiz als directeur communicatie / wetenschapsredacteur bij de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), samen met de VPRO. Het televisieteam van VPRO staat onder leiding van Rob van Hattum, wetenschapsredacteur, televisiemaker en chef wetenschap van VPRO. Rob bedenkt de meeste proefjes op tv. Wetenschapsredacteuren van beide organisaties vormen de gezamenlijke quizredactie.

Uitzending [bewerken]

Sinds 2006 kent de quiz voorrondes, waarin verschillende teams strijden om een plaats in de finale, die tegen wetenschappers wordt gespeeld. In 2006 bestonden de teams uit krantenlezers, in 2007 bond de knapste familie van Nederland de strijd aan met de wetenschap.

Controverse in 2003 [bewerken]

In 2003 werden per abuis de vragen gepubliceerd in de VPRO-gids voordat de uitzending was opgenomen. Wim T. Schippers weigerde daarop de quiz in zijn oorspronkelijke vorm te presenteren. Hoewel de kandidaten beloofd hadden de vragen niet in te kijken, zou er volgens Schippers een 'sfeer van gesjoemel' blijven hangen. Hij eiste dat er nieuwe vragen zouden worden bedacht, maar de NWO en de VPRO weigerden daarop in te gaan, mede omdat zoiets maanden zou vergen. De uitzending werd in dat jaar gepresenteerd door Karen van Holst Pellekaan, nadat het script in een koortsachtige nacht pal voor de opname was herschreven.

Presentatie [bewerken]

Gewone versie [bewerken]

De quiz wordt muzikaal omlijst door de band Bernies Lounge.

Junior-versie [bewerken]

Externe links [bewerken]