Spoorlijn 163A

Spoorlijn 163A (Bertrix) Y Orgéo - Carignan
Totale lengte	29,3 km
Spoorwijdte	normaalspoor 1435 mm
Aangelegd door Y Orgéo - grens: Belgische Staat grens - Carignan: Preußische Staatseisenbahnen
Geopend Y Orgéo - Muno: 25 augustus 1914 Muno - grens: 15 september 1914 grens - Carignan: 1915
Gesloten Y Orgéo - Muno: 1969 Muno - Messempré: 1944
Huidige status Y Orgéo - Messempré: opgebroken Messempré - Carignan: in gebruik
Geëlektrificeerd	nee
Aantal sporen	1
Verklaring van de tekens lijn 165 van Libramont 0,0 Y Orgéo 1,9 Orgéo-Gribomont Orgéo Tunnel van Saint-Médard 687m. lijn 165 naar Athus 5,5 Orgéo-Ardoisières Pont de la Blanche Risseau de Moraipire 9,4 Cugnon-Mortehan Tunnel van Lingle 250m. 12,5 Herbeumont Pont de Conques Semois Tunnel van Sainte-Cécile 1665m. 18,4 Sainte-Cécile buurtspoorlijn 558 naar Marbehan opgebroken 24,6 Muno 26,0 staatsgrens België - Frankrijk Messempré fabriek La Foulerie lijn van Mohon Carignan lijn naar Thionville

Spoorlijn 163A is een Belgische spoorlijn die Bertrix verbond met Muno en verder naar Frankrijk. Het Belgische gedeelte van de lijn was 26 km lang.

Geschiedenis

De aanleg van de spoorlijn werd begonnen in 1900 als een internationale verbinding tussen België en het Franse industriebekken van Chiers. Hoewel de verbinding Florenville - technisch het best haalbaar was, werd om politieke redenen gekozen voor Bertrix als aansluiting op het Belgische spoorwegennet. Door het accidentele karakter van de omgeving waren grote kunstwerken nodig. Drie tunnels (waaronder een 1550 m lange tunnel tussen Herbeumont en Sainte-Cécile), drie viaducten (waaronder het 38 m hoge en 150 m lange viaduct van Conques bij Herbeumont) en 24 bruggen. De lijn werd aangelegd zonder overwegen. Door de enorme kunstwerken kostte de spoorlijn ongeveer 28 miljoen Belgische franken, een enorm hoog bedrag in die tijd.

Bij het begin van de Eerste Wereldoorlog in 1914 werd de lijn door de Duitsers geopend, als onderdeel van de verbinding Remagen - Gerolstein - Prüm - Lommersweiler - Gouvy - Libramont - Bertrix - Carignan. Na de wapenstilstand in 1918 werd de grenssectie tussen Messempré en Muno opgebroken door de Fransen. Op 15 mei 1919 werd de lijn tussen Bertrix en Muno geopend voor het gewone reizigersverkeer. Er was een vereenvoudigde exploitatie: de treinbiljetten werden door het treinpersoneel verkocht. Het reisgoed dat niet werd afgehaald bij de treinaankomst of bij de voor beperkt tijd geopende burelen, werd teruggezonden naar Bertrix.

Bij het begin van de Tweede Wereldoorlog werd de grenssectie opnieuw aangelegd door de Duitse bezetter. In 1944 werden enkele viaducten vernield, maar het treinverkeer kon blijven doorgaan tussen Bertrix en Orgéo-Ardoisières. Op 14 februari 1949 werd de lijn tussen Bertrix en Muno opnieuw geopend voor het reizigersverkeer.

Einde

Op 23 februari 1959 kwam er een eind aan het reizigersverkeer op deze lijn. Goederenvervoer bleef nog plaatsvinden tot 1961. Daarna reed nog jaarlijks een bijzondere reizigerstrein tot Herbeumont, voor rekening van TOP-vakanties die daar een vakantiekolonie uitbaatte.

Op 26 maart 1969 werd de lijn buiten dienst gesteld, en in 1973 opgebroken. Op de bedding tussen Sainte-Cécile en de Franse grens werd een RAVeL fiets- en wandelpad aangelegd in asfalt (7,8 Km). De rest van de bedding is nog mooi te volgen in het landschap (inclusief de tunnels).

De spoorlijn was enkelsporig uitgevoerd en werd nooit geëlektrificeerd.

Zie ook

• Lijst van spoorlijnen in België
• Lijst van spoorwegstations in België
• Lijst van voormalige spoorwegstations in België

Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties:

• http://users.pandora.be/brail/lijn/lijn163A.htm
• http://users.pandora.be/pk/lijnen.htm#163A
• http://www.belrail.be
• http://www.oude-spoorlijnen.be/lijn163a.htm
• Nationaal Geografisch Instituut - Brussel (1968): Topografische kaart 67/3-4 Herbeumont - Chiny
• Nationaal Geografisch Instituut - Brussel (1968): Topografische kaart 67/5-6 Muno