Starburststelsel

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Een Starburststelsel is een sterrenstelsel waarin met een uitzonderlijk hoge snelheid stervorming plaatsvindt, in vergelijking tot de gebruikelijke snelheid waarmee de formatie van sterren wordt waargenomen in sterrenstelsels. Er wordt waargenomen dat een toename in de sterformatie plaatsvindt na een botsing tussen of een rakelings passeren van twee sterrenstelsels. De snelheid waarmee sterren worden geformeerd is zo groot in deze sterrenstelsels, dat als die snelheid behouden zou blijven, de gasvoorraad waaruit sterren worden gevormd in een veel kortere tijdsspanne zou worden verbruikt dan de leeftijd van het sterrenstelsel. Om die reden wordt aangenomen dat een starburst een tijdelijk fenomeen is. Voorbeelden van deze stelsels zijn het Sigaarstelsel en het Antennestelsel.

Definities[bewerken]

Er bestaan meerdere definities van de term starburststelsel en er bestaat geen definitie waar alle astronomen het over eens zijn. Echter kan worden gesteld dat de definitie te maken heeft met deze drie factoren:

  1. de snelheid waarmee in een gegeven sterrenstelsel de transitie van gas naar ster(ren) plaatsvindt
  2. de hoeveelheid aanwezig gas waaruit sterren kunnen worden gevormd
  3. een vergelijking tussen de tijdschaal van stervorming met de leeftijd of rotatieperiode van een sterrenstelsel.

Veel gebruikte definities bevatten tevens:

  1. Door continuerende stervorming met de huidige snelheid moet de hoeveelheid aanwezig gas in een sterrenstelsel veel sneller uitputten dan de leeftijd van het universum (ook wel Hubbletijd genoemd).
  2. Door continuerende stervorming met de huidige snelheid moet de hoeveelheid aanwezig gas in een sterrenstelsel veel sneller uitputten dan de dynamische tijdschaal van het sterrenstelsel (bijvoorbeeld één rotatieperiode van een schijfvormig sterrenstelsel).
  3. De huidige snelheid van stervorming, genormeerd door een bovengemiddelde snelheid van stervorming, moet veel groter zijn dan de eenheid. Deze ratio wordt ook wel de geboortesnelheidparameter genoemd.

Veroorzakers[bewerken]

Om een starburst te doen laten gebeuren is het noodzakelijk een grote hoeveelheid koud moleculair gas is een kleine hoeveelheid te concentreren. Van deze concentraties en perturbaties wordt gedacht dat zij de veroorzakers zijn van het starburstfenomeen in grote samensmeltende sterrenstelsels, ondanks dat de exacte mechanismen nog niet volledig worden begrepen.

Observatieve onderzoeken hebben sinds lange tijd laten zien dat er regelmatig een uitbarsting plaatsvindt van schijfvormige sterrenvorming tussen op elkaar in aan het werkende sterrenstelsels. Er wordt thans ook aangenomen dat interactie tussen dichtbijzijnde sterrenstelsels die niet daadwerkelijk versmelten, instabiele rotatiemodi kunnen veroorzaken, zoals de instabiliteit die ervoor zorgt dat gas richting de kern van een sterrenstelsel wordt geconcentreerd, waardoor uitspattingen van stervorming dichtbij de kern plaatsvinden.

Bronnen