Hak (schoeisel)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Schoen met blokhak

De hak van een schoen of ander schoeisel is het gedeelte dat zich aan de onderzijde ervan bevindt, helemaal achteraan. De hak is gemonteerd op de zool, of direct geplaatst en gemonteerd op het omgezwikte leer, of vormt één geheel met de loopzool. Tijdens het staan en lopen rust op dit gedeelte bijna het gehele lichaamsgewicht.

Doel en comfort[bewerken]

Een hak is bedoeld om het comfort bij het lopen en staan te verbeteren. De hakhoogte van een comfortabele vrouwenschoen ligt tussen de 1,5 en 3,5 cm. Bij mannenschoenen heeft een comfortabele schoen een hoogte van 2,5 cm.[1]

Materiaal[bewerken]

Lage hakken zijn stevig en kunnen worden vervaardigd uit meerdere lagen leer of uit ander stevig kunststof materiaal. Hogere hakken hebben een hard materiaal en zijn vervaardigd van hout, metaal of kunststof.

De onderzijde van de hak is meestal bekleed met leer of rubber. Hakken vervaardigd uit kunststof worden vaak aan de buitenkant in een leerstructuur gespoten, alsof het horizontale 'laagjes' leer zijn. Ook worden hakken omkleed met leer, vaak in dezelfde kleur en type leer als de schacht. Bij dunne hogere kunststof hakken is in het midden ervan een stalen bus ingegoten, om het afbreken van de hak te voorkomen.

Mode[bewerken]

Sandaal met een hoge hak

De hoogte van de hak varieert met de mode. Damesschoenen hebben afhankelijk van de mode hoge en smalle hakken (zogenaamde "naaldhakken"), wat lastig is bij het lopen over een oneffen ondergrond. De "stilettohak" is daarvan dan nog een "extreme" variant: van metaal, zeer hoog en zeer spits, De druk veroorzaakt door het gewicht van iemand van 50 kg die schoenen draagt waarvan de oppervlakte van de hak 2 vierkante centimeter bedraagt, kan oplopen tot 25 kg/cm². Dat is meer dan 10 maal de druk die een band van een auto op de weg uitoefent, en kan genoeg zijn om een houten vloer te beschadigen.

Dan is er de blokhak, een stevige vierkante hak, waarop de druk beter verdeeld wordt en het lopen makkelijker gaat. Ten slotte vormt de sleehak een geheel met de zool, loopt geleidelijk op en is alleen door het hoogteverschil van de rest van de zool te onderscheiden.

Geschiedenis[bewerken]

Rond 1600 droegen mannen rode schoenen met hakken, om te laten zien dat men van adel was. Hoe hoger de hak, hoe meer status men had. De Franse koning Lodewijk XIV, die klein van stuk was, droeg schoenen met rode hakken die bezet waren met edelstenen aan het hof. Rond 1650 begon deftige Franse kleding in bredere kringen in de mode te raken. Na de Franse Revolutie veranderde dat. Het werd nu juist de gewoonte om eenvoudig gekleed te gaan. Hakken werden als erotisch en decadent gezien en niemand wilde nog wat met de adel te maken hebben. Pas rond 1900 kwamen de hakken weer in beeld.

Soorten hakken[bewerken]

Damesschoenen[bewerken]

  • Kitten heel (taps toelopende hak van ongeveer 2,5 tot 5 cm)
  • Naaldhak (smalle hoge hak van minimaal 7 cm lengte)
  • Stilettohak (hoger en aan de onderzijde smaller dan een naaldhak)
  • Sleehak (deze hak loopt door onder de zool)

Herenschoenen[bewerken]

  • Lodewijk XV-hak of Pompadourhak

Wetenswaardigheden[bewerken]

  • Een bedrijfje, soms in een warenhuis gevestigd, waar men op de (spoed)reparatie van een versleten hak kan wachten, wordt wel een hakkenbar genoemd, vanwege de daar vaak aanwezige barkrukken.
Hakloze schoen, André Perugia
  • Er bestaan ook schoenen zonder hak, zoals de afgebeelde schoen, ontworpen door André Perugia.

Externe link[bewerken]