Koninklijke Ahold NV

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Koninklijke Ahold NV
Beurs Euronext: AH
Deutsche Börse: AHOF
Oprichting Eerste winkel geopend in 1887
Oprichter(s) Albert Heijn
Sleutelfiguren Dick Boer (CEO), René Dahan (voorzitter Raad van Commissarissen)
Hoofdkantoor Zaandam, Nederland[1]
Werknemers 121.000 (fte), ultimo 2011)
Producten Volledige lijst
Omzet €32,8 miljard (2014)
Winst €594 miljoen (2014)
Marktkapitalisatie € 12,1 miljard (31 december 2014)
Website www.ahold.com
Portaal  Portaalicoon   Economie
Hoofdkantoor in Zaandam

Koninklijke Ahold N.V. (Ahold) is de moedervennootschap van internationaal detailhandelsconcern Ahold. Koninklijke Ahold N.V. heeft een beursnotering aan de Euronext Amsterdam.

Geschiedenis[bewerken]

Oprichter Albert Heijn nam in 1887 in Oostzaan de kruidenier over van zijn vader. De zaken liepen goed en al snel volgde er een tweede filiaal. De grootgrutter breidt de eerste helft van de 20ste eeuw steeds verder uit en gaat in 1948 naar de beurs.

Onder leiding van Albert en Gerrit Jan Heijn, kleinzoons van de oprichter, zet Ahold in de daarop volgende veertig jaar een belangrijke stempel op de levensmiddelenhandel in Nederland: met de eerste zelfbedieningswinkels en de ontwikkeling van het huismerk en van non-food als productcategorie in de winkel. Ook op de Nederlandse keuken is de invloed van Albert Heijn merkbaar: de grootgrutter introduceert producten als wijn, sherry en kiwi's, draagt bij aan de introductie van de koelkast in het Nederlandse gezin en komt als eerste met gemaksvoeding (kant-en-klaarmaaltijden, diepvriespizza's). Albert Heijn groeit in deze periode uit tot het grootste levensmiddelenconcern in Nederland en breidt in de jaren zeventig de activiteiten uit naar sterkedrank en drogisterijwinkels. In 1973 verandert de houdstermaatschappij haar naam in 'Ahold'.[2][3]

In de jaren zeventig breidt Ahold internationaal uit en verwerft bedrijven in Spanje en de Verenigde Staten. Onder aanvoering van een nieuw managementteam, waarin voor het eerst geen leden van de familie Heijn zitting hebben, versnelt de groei: in het tweede deel van de jaren negentig volgen acquisities in Latijns-Amerika, Centraal-Europa en Azië.

Ter gelegenheid van het 100-jarig bestaan wordt door koningin Beatrix het predicaat Koninklijk verleend in 1987.

Op 9 september 1987 wordt Gerrit Jan Heijn, bestuurder bij Ahold en de enige broer van Albert Heijn, om losgeld ontvoerd en diezelfde dag al vermoord.[2]

Fusie met Delhaize Groep[bewerken]

Op 24 juni 2015 werd bekend gemaakt dat Delhaize Groep gaat fuseren met Ahold. Dit zal halverwege 2016 afgerond zijn. Het hoofdkantoor van Delhaize komt in Nederland.[4] Het bedrijf gaat Ahold Delhaize heten en de huidige CEO van Ahold, Dick Boer, wordt de topman van Ahold Delhaize. Het is een fusie van gelijken, maar de aandeelhouders van Ahold krijgen 61% en die van Delhaize de overige 39% van de aandelen.[4] Samen behaalden ze in 2014 een omzet van €54 miljard en een nettowinst van 1 miljard euro. Ahold Delhaize hebben samen 375.000 medewerkers en 6500 winkels.[4] Beide bedrijven halen meer dan 50% van de omzet in Verenigde Staten. De geografische overlap van de ketens is gering en na de fusie is Ahold Delhaize in alle Amerikaanse staten aan de oostkust aanwezig.[4]

Boekhoudschandaal[bewerken]

De internationale expansie van Ahold komt abrupt tot stilstand als in februari 2003 boekhoudkundige onregelmatigheden bij veel dochtermaatschappijen tegelijkertijd naar buiten komen. De voorzitter van de Raad van Bestuur (CEO) Cees van der Hoeven, de financieel directeur (CFO) Michiel Meurs en een aantal leden van het senior managementteam treden gedwongen af en de gerapporteerde winst over 2001 en 2002 wordt herzien. De financieel belangrijkste onregelmatigheden worden in de Verenigde Staten vastgesteld bij U.S. Foodservice en op kleinere schaal ook bij Tops Markets. Beide voerden te hoge inkomsten in verband met niet verkregen kortingen op. Ook bij de Argentijnse dochter Disco blijken de boeken niet te kloppen. Vastgesteld wordt ook dat de financiële resultaten van bepaalde joint ventures onjuist zijn verantwoord.[5] Op het nieuws daalt de koers van het aandeel Ahold met twee derde en Standard & Poor's verlaagt de creditrating naar BB+.[6]

Uiteindelijk trekt accountant Deloitte de goedkeuring in van de jaarrekeningen over 2000 en 2001 in. Er worden nieuwe jaarrekeningen vastgesteld. De omzet over 2000 loopt terug van 51,5 naar 40,8 miljard euro en het bedrijfsresultaat van 2,3 miljard naar 1,6 miljard euro. Over 2001 gaan de omzetcijfers terug van 66,5 naar 54,2 miljard euro en het bedrijfsresultaat van 2,7 naar 1,9 miljard. Over 2002 lijdt Ahold haar eerste verlies van 1,2 miljard euro volgens Nederlandse boekhoudregels. Volgens de Amerikaanse boekhoudregels is het verlies 4,5 miljard euro op een omzet van 62,6 miljard.[7]

Juridische gevolgen Nederland[bewerken]

De boekhoudkundige onregelmatigheden zijn aanleiding voor de Nederlandse en Amerikaanse autoriteiten om diverse onderzoeken en strafzaken tegen Ahold en diverse voormalige bestuurders in te stellen. De Securities and Exchange Commission (SEC) vervolgt de fraude bij US Foodservice. In Nederland wordt de consolidatiekwestie met de side letters vervolgd.

In Nederland wordt Ahold aangeklaagd voor fraude. In september 2004 volgt een schikking: Ahold betaalt een boete van circa € 8 miljoen. De voormalige CEO, CFO en bestuurder met verantwoordelijkheid voor de Europese activiteiten worden door de Nederlandse autoriteiten ook aangeklaagd voor fraude. In mei 2006 acht de rechtbank de voormalige CEO en CFO van Ahold schuldig aan valsheid in geschrifte. Beiden kregen een voorwaardelijke gevangenisstraf en een boete opgelegd.

Op 28 januari 2009 veroordeelde het Gerechtshof Amsterdam Van der Hoeven tot een geldboete van € 30.000 [8] omdat hij, toen hij het bestaan van de side letters ontdekte, dit niet direct aan de externe accountant meldde. Meurs werd veroordeeld tot een voorwaardelijke gevangenisstraf van 6 maanden, een werkstraf van 240 uur en een geldboete van € 100.000.[9] Andreae werd veroordeeld tot een voorwaardelijke gevangenisstraf van 3 maanden en een geldboete van € 50.000.[10] Fahlin werd vrijgesproken.[11][12]

In de Ahold-fraudezaak kwam het tot een berisping van de controlerend accountant.[13] Pieter Lakeman vermoedde malversaties bij de Argentijnse deelneming van het concern. In zijn boek: "Accountants in de fout", besteedde hij een heel hoofdstuk aan de accountants van Ahold, die volgens Lakeman volledig op de hoogte waren van de side-letters.[14] Het College van Beroep voor het bedrijfsleven geeft op 11 september 2008 een individuele accountant van Deloitte op verzoek van SOBI in hoger beroep een berisping.[15][16] In 2012 pakt de VEB dit op met een rechtszaak tegen al de toenmalige maatschaphouders van Deloitte.[17][18][19] VEB verliest ook de procedure maar op 30 juni 2014 boeken tien individuele beleggers wel succes. Oud topman van Deloitte Roger Dassen krijgt een waarschuwing van de accountantskamer wegens misleiding.[20]

Juridische gevolgen Verenigde Staten[bewerken]

De SEC kondigde in oktober 2004 aan dat het onderzoek is afgerond en dat er met Ahold een definitieve schikking is overeengekomen.[21]

In januari 2006 volgt een schikking van $ 1,1 miljard (€ 937 miljoen) in een collectieve rechtszaak die tegen de onderneming is aangespannen door (voormalige) aandeelhouders in de Verenigde Staten.[22] Ook tegen de accountant van Ahold, Deloitte, is een collectieve rechtszaak aangespannen, maar deze aanklacht is door het gerechtshof verworpen.[23]

De SEC klaagt vier voormalige bestuurders van US Foodservice aan voor fraude: de CFO, de Chief Marketing Officer (CMO) en twee voormalige bestuurders belast met de inkoop. Die laatste twee treffen een schikking.[24] De voormalige CMO wordt veroordeeld tot een celstraf van 46 maanden.[25] De voormalige CFO krijgt drie jaar voorwaardelijke straf, waarvan zes maanden huisarrest.[26]

In december 2014 bereikte Ahold een schikking van $ 297 miljoen met de autoriteiten in Connecticut wegens omzetfraude bij US Foodservice in de jaren 1998 tot 2005.[27]

Herstel[bewerken]

Op 5 mei 2003 treedt Anders Moberg aan als de nieuwe CEO van Ahold, als opvolger van Henny de Ruiter.[28] Laatstgenoemde had op het hoogtepunt van de februaricrisis noodgedwongen zichzelf als president-commissaris tot CEO benoemd. Onder leiding van Moberg en van andere na de crisis benoemde, nieuwe bestuurders introduceert Ahold eind 2003 de 'weg naar herstel'. De onderneming wil met deze strategie haar financiële positie herstellen, haar geloofwaardigheid herwinnen en de bedrijfsactiviteiten versterken.[29]

Ahold meldt dat als onderdeel van de strategie alle activiteiten zullen worden verkocht in markten waarin de onderneming niet binnen drie tot vijf jaar een houdbare eerste of tweede plaats kan verwerven en die op termijn niet voldoen aan de geformuleerde criteria voor winstgevendheid en rendement. Ahold verkoopt vervolgens alle activiteiten in Zuid-Amerika en Azië. Behouden wordt een kerngroep winstgevende ondernemingen in Europa en de Verenigde Staten. In het kader van de nieuwe strategie verstevigt Ahold daarnaast ook de verantwoording, de controlemechanismen en de corporate governance. Ook herstelt de financiële positie, waarvoor Ahold in 2007 weer een investmentgrade rating krijgt.[30]

Nieuwe strategie[bewerken]

In november 2006 kondigt Ahold de uitkomsten van een strategische evaluatie van de bedrijfsactiviteiten aan.[31] De evaluatie is aanleiding voor een nieuwe strategie voor groei, gericht op de versterking van de concurrentiepositie in de levensmiddelensector, in het bijzonder in de Verenigde Staten. Ahold legt zich toe op de opbouw en versterking van de merken met een verbeterd product- en dienstenaanbod, realiseert een verbeterde prijspositie en lagere bedrijfskosten, en maakt een onderverdeling naar twee organisaties op twee continenten, beide onder leiding van een Chief Operating Officer (COO). Onderdeel van de strategie is een verdere aanscherping van de portefeuille, onder andere in de vorm van de verkoop aan CD&R en KKR van U.S. Foodservice (afgerond in juli 2007, $ 7,1 miljard), Tops (afgerond in december 2007, verkocht aan Morgan Stanley Private Equity voor $ 310 miljoen) en de activiteiten in Polen (afgerond in juli 2007, verkocht aan Carrefour). Ahold boekt goede voortgang met de realisatie van de strategie onder leiderschap van John Rishton, die in november 2007 als CEO wordt benoemd. In zijn eerdere rol als CFO maakte Rishton deel uit van het team dat de strategie ontwikkelde.[3]

In november 2011 gaat Ahold een nieuwe fase van de groeistrategie in, onder leiding van de nieuwe CEO Dick Boer, die in maart 2011 is benoemd.[3] Ahold richt de retailactiviteiten opnieuw in op basis van zes strategische pijlers, waarvan drie voor groei moeten zorgen en drie die groei moeten ondersteunen. De zes pijlers zijn: versterking van de loyaliteit, verbreding van het aanbod, groei van de geografische positie, vereenvoudiging, verantwoord ondernemen in retail en de prestaties van de mensen van Ahold.[32]

In februari 2013 verkoopt Ahold zijn 60% belang in de Zweedse supermarktketen ICA.[33] De koper, Hakon Invest, betaalt 21,2 miljard Zweedse kronen of € 2,45 miljard. Door de verkoop krijgt Hakon alle aandelen ICA in handen.[33] Hoewel Ahold de meerderheid van de aandelen bezat, had het niet de volledige zeggenschap over ICA. ICA was een van de bedrijfsonderdelen die Ahold in 2003 in het boekhoudschandaal stortte, waarbij Cees van der Hoeven en Michiel Meurs het veld moesten ruimen. Bij ICA waren twee tegenovergestelde documenten ondertekend.[33] Een openbaar document waaruit bleek dat Ahold de zeggenschap over ICA had, waardoor het bedrijfsresultaat geheel in de boeken mocht worden opgenomen. En een geheime side letter waaruit bleek dat Ahold juist niet de volledige zeggenschap had.[33] ICA behaalde in 2012 een omzet van € 11,3 miljard.[33] De keten heeft 2.200 franchises en eigen supermarkten in Zweden, Noorwegen en de Baltische staten.

Bezittingen[bewerken]

Europa[bewerken]

  • Ahold Coffee Company B.V. – (Nederland)
  • Ahold Czech Republic a.s. – (Tsjechië)
  • Albert Heijn B.V. – (Nederland/België/Duitsland/Curaçao) / Sinds 1973 (jaar van oprichting Ahold)
  • Etos B.V. – (Nederland) / Sinds 1973
  • Gall & Gall B.V. – (Nederland) / Sinds 1989
  • Bol.com(Nederland, België) / Sinds 2012
  • Pingo Doce Gestão de Empresas de Retalho, SGPS. S.A. (Jerónimo Martins|JMR) (indirect 49%) – (Portugal)
  • Delhaize Groep - "(Belgie)" / Sinds 2015 (geen bezitting maar fusiepartner)

Verenigde Staten[bewerken]

Resultatenontwikkeling[bewerken]

Jaar Omzet Winst Verandering omzet
vergeleken met vorige jaar
2000 Gestegen € 40,83 miljard € 903 miljoen n.b.
2001 Gestegen € 54,21 miljard Gedaald € 712 miljoen Gestegen 32,8%
2002 Gestegen € 62,68 miljard Gedaald € -1250 miljoen Gestegen 13,5%
2003 Gedaald € 56,07 miljard Gestegen € -39 miljoen Gedaald 10,5%
2004 Gedaald € 44,04 miljard Gestegen € 648 miljoen Gedaald 21,5%
2005 Gedaald € 43,98 miljard Gedaald € -91 miljoen Gedaald 0,1%
2006 Gedaald € 27,83 miljard Gestegen € 915 miljoen Gedaald 36,7%
2007 Gedaald € 24,89 miljard Gestegen € 2950 miljoen Gedaald 10,6%
2008 Gestegen € 25,72 miljard Gedaald € 1080 miljoen Gestegen 3,3%
2009 Gestegen € 27,9 miljard Gedaald € 894 miljoen Gestegen 8,5%
2010 Gestegen € 29,5 miljard Gedaald € 853 miljoen Gestegen 5,7%
2011 Gestegen € 30,3 miljard Gestegen € 1017 miljoen Gestegen 5,5%
2012 Gestegen € 32,8 miljard Gedaald € 827 miljoen Gestegen 8,3%
2013 Gedaald € 32,6 miljard Gedaald € 2537 miljoen[34] Gedaald 0,0%
2014 Gestegen € 32,8 miljard Gedaald € 594 miljoen Gestegen 0,5%

Verantwoordelijken[bewerken]

Raad van bestuur[bewerken]

  • Dick Boer, CEO sinds maart 2011. Eerder COO Ahold Europa.
  • Lodewijk Hijmans van den Bergh, Chief Corporate Governance Counsel sinds april 2010.
  • Jeff Carr, CFO sinds november 2011.
  • James McCann, Chief Commercial & Development Officer sinds september 2011.

Raad van commissarisen[bewerken]

  • René Dahan, voorzitter sinds 2004
  • Tom de Swaan, vicevoorzitter 2007 - 2013[35]
  • Derk C. Doijer, lid sinds 2005
  • Stephanie M. Shern[36], lid sinds 2005, vanaf oktober 2013 voorzitter audit comittee
  • Judith Sprieser, lid sinds 2006
  • Mark McGrath, lid sinds 2008
  • Ben Noteboom, lid sinds 2009
  • Rob van den Bergh, lid sinds 2011

Aandeel[bewerken]

In 2007 was er een reverse split waarbij 5 oude in 4 nieuwe aandelen werden omgezet, in combinatie met een kapitaalteruggave van 1,89 euro per aandeel, waardoor de operatie in principe neutraal uitwerkte op de koers.

Bronnen
  1. "Contact Us." Ahold. "Royal Ahold Provincialeweg 11 1506 MA Zaandam The Netherlands"
  2. a b Albert Heijn memorial site. Koninklijke Ahold Geraadpleegd op 25 April 2012
  3. a b c Ahold history. Koninklijke Ahold Geraadpleegd op 25 April 2012
  4. a b c d NRC Handelsblad Ze zijn eruit: supermarktketens Ahold en Delhaize gaan fuseren, 24 juni 2015, geraadpleegd op 24 juni 2015
  5. Ahold announces significantly reduced earnings expected for 2002. Royal Ahold Geraadpleegd op 25 April 2012
  6. Ahold shares slump as executives are sacked over US profits error. The Telegraph Geraadpleegd op 25 April 2012
  7. Het drama Ahold
  8. ECLI: ECLI:NL:GHAMS:2009:BH1792
  9. ECLI: ECLI:NL:GHAMS:2009:BH1789
  10. ECLI: ECLI:NL:GHAMS:2009:BH1790
  11. http://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:GHAMS:2009:BH1791&keyword=ahold
  12. rechtspraak.nl Drie veroordelingen en één vrijspraak in zaak tegen Ahold-verdachten, 28 januari 2009
  13. Trouw Na crash wacht Ahold nu ook Pieter Lakeman, 25 februari 2003
  14. http://www.rtl.nl/components/financien/rtlz/2005/07_juli/20-Deloitte_Lakeman_Ahold.xml - dode link
  15. ECLI: ECLI:NL:CBB:2008:BF0385
  16. SOBI Procedure tegen Deloitte inzake Ahold, 23 februari 2012
  17. Tussenvonnis rechtbank Rotterdam 26-06-2013ECLI: ECLI:NL:RBAMS:2013:4617
  18. http://www.dutchnews.nl/news/archives/2012/02/shareholer_take_deloitte_to_co.php
  19. http://www.veb.net/content/HoofdMenu/Acties/AholdDeloitte/klachtafm.aspx
  20. http://www.accountant.nl/Accountant/Nieuws/Waarschuwing+Roger+Dassen+Deloitte+in+tuchtzaak.aspx
  21. Ahold reaches final settlement with SEC. Royal Ahold Geraadpleegd op 25 April 2012
  22. Ahold receives preliminary approval of settlement of securities class action in the United States. Royal Ahold Geraadpleegd op 25 April 2012
  23. Judge says Deloitte & Touche not liable for Ahold's fraud. Baltimore Business Journal Geraadpleegd op 25 April 2012
  24. Europe’s Enron: Koninklijke Ahold N.V.. Price College of Business Geraadpleegd op 25 April 2012
  25. Ex-Ahold Official Mark Kaiser Sentenced to 46 Months in Prison for Fraud. Bloomberg Geraadpleegd op 25 April 2012
  26. Former Ahold CFO Avoids Prison. CFO.com Geraadpleegd op 25 April 2012
  27. Telegraaf Rechter VS akkoord met schikking Ahold, 10 december 2014
  28. Ahold to nominate Anders Moberg as President and CEO. Royal Ahold Geraadpleegd op 25 April 2012
  29. Road to Recovery program highlights. Koninklijke Ahold Geraadpleegd op 25 April 2012
  30. S&P Lifts Ahold to investment grade; CDS tighter. Reuters Geraadpleegd op 25 April 2012
  31. Ahold announces strategy for profitable growth. Royal Ahold Geraadpleegd op 25 April 2012
  32. Ahold presents its six strategic pillars to accelerate growth. Royal Ahold Geraadpleegd op 25 April 2012
  33. a b c d e Nederlands Dagblad, Ahold verkoopt belang in Zweedse ICA, 11 februiari 2013 [1], geraadpleegd op 13 februari 2013
  34. Inclusief een winst van 1.751 miljoen euro op de verkoop van het belang in ICA
  35. ManagementScope bezocht 25-9-2013
  36. profiel ManagementScope, bezocht 25-9-2013