Stuwadoor

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Samenvoegen   Iemand vindt dat de onderstaande inhoud, of een gedeelte daarvan, samengevoegd zou moeten worden met Havenarbeider, of dat er een duidelijkere afbakening tussen deze artikelen dient te worden gemaakt  (hier melden).
Stukgoed-stuwadoor in 1912
Een stuwadoor gooit een twistlock op een container

Een stuwadoor of stevedore is belast met het laden en lossen van (zee)schepen en kan ook voor de opslag van de goederen zorg dragen. De stuwadoor werkt vaak in opdracht van een rederij. Er zijn ook zelfstandig opererende stuwadoors.

Soorten stuwadoors[bewerken]

Stuwadoors kunnen worden onderscheiden naar hun specialiteit bij het verwerken van goederen:

  • stukgoed-stuwadoors verwerken vooral goederen verpakt in dozen, kratten, kisten, vaten en zakken.
  • polyvalente stuwadoors kunnen verschillende ladingen verwerken: goederen verpakt in containers, op pallets en roro-ladingen.
  • massagoed-stuwadoors zijn gespecialiseerd in de behandeling van gestorte goederen. Deze goederen komen op bulkschepen aan in de vorm van poeders, korrels, brokken of stukken. De goederen zijn onverpakt en los gestort. Hierbij valt te denken aan ertsen, kolen en granen. Er zijn ook stuwadoors gespecialiseerd in de over- en opslag van vloeistoffen als ruwe olie en vloeibaar aardgas.
  • container-stuwadoors beschikken over materieel dat speciaal geschikt is voor het in- en uitladen van containers. Ook het laden en lossen van containers wordt stuwadoren genoemd. Dit wordt gedaan om meer goederen in een zeecontainer te krijgen.

Het feitelijk vastzetten en losmaken van de lading aan boord is het werk van de sjorder.

Als gevolg van het toegenomen containervervoer vanaf de 19e eeuw en de ontwikkelingen in de automatisering is het werk in de haven in de loop van de tijd overigens drastisch veranderd, doordat het handwerk bij de overslag grotendeels verdween. Verreweg het meeste goederenvervoer over zee gebeurt tegenwoordig door middel van containers.

Andere taken en werkomgeving[bewerken]

Naast het overslaan en opslaan kan de stuwadoor andere taken vervullen, zoals het controleren en sorteren van de lading, bepaalde bewerkingen doen als breken, zeven en mengen van massagoedlading en het laden en lossen van vrachtwagens en treinen met goederen van of naar het achterland.

De stuwadoor werkt op een kade waar schepen kunnen aan- en afmeren en beschikt over materieel om de schepen te laden of te lossen, zoals kranen en pompen. Het terrein voor de tijdelijke opslag van goederen kan open zijn, maar er kunnen ook loodsen, silo's en opslagtanks op staan. Voor de af- en aanvoer van de goederen dient infrastructuur aanwezig te zijn voor de behandeling van binnenvaartschepen, pijpleidingen, laad- en losplaatsen voor vrachtwagens en treinen.

De stuwadoor moet er samen met de cargadoor voor zorgen dat het schip zowel in de lengte als in de breedte (en dus ook diagonaal) qua belading in balans is, om breken of kapseizen van het schip te voorkomen (denk hierbij bijvoorbeeld aan de enorme hoeveelheid containers met verschillende soorten inhoud en van verschillend gewicht aan dek van een schip). Hij zal daarbij ook moeten letten op de volgorde van lossen.

Nederlandse stuwadoors[bewerken]

Enkele voorbeelden van Nederlandse stuwadoors zijn:

Etymologie van de term[bewerken]

Het woord 'stuwadoor' is afgeleid van het Spaanse estibador (stouwer), dat teruggaat op het Latijnse stīpāre ('ophopen'), en heeft zich via het Engelse stevedore een plaats in de Nederlandse taal verworven.[1] De u van 'stuwen' was bij de vorming van het Nederlandse woord van invloed.

Zie ook[bewerken]