Vorstendom Nassau-Oranje-Fulda

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Fürstentum Nassau-Oranien-Fulda
Onderdeel van het Heilige Roomse Rijk
1803 – 1806 Koninkrijk Westfalen 
Koninkrijk Württemberg 
Groothertogdom Berg 
Groothertogdom Frankfurt 
Hertogdom Nassau 
Nassau-Fulda wapen groot.svg
Algemene gegevens
Hoofdstad Fulda
Voorgaande en opvolgende staten

Prinsbisdom Fulda Prinsbisdom Fulda
Abdij van Corvey Abdij van Corvey
Abdij Weingarten Abdij Weingarten
Rijksstad Dortmund Rijksstad Dortmund
Abdij St. Gerold Abdij St. Gerold
Proosdij Bandern Proosdij Bandern
Abdij Dietkirchen Abdij Dietkirchen





Koninkrijk Westfalen Koninkrijk Westfalen
Koninkrijk Württemberg Koninkrijk Württemberg
Groothertogdom Berg Groothertogdom Berg
Groothertogdom Frankfurt Groothertogdom Frankfurt
Hertogdom Nassau Hertogdom Nassau






Het vorstendom Nassau-Oranje-Fulda was een Duits vorstendom van Prins Willem Frederik (de latere koning Willem I der Nederlanden) dat bestond van 1803 tot 1806.

Geschiedenis[bewerken]

Op 23 mei 1802 sloten Frankrijk en Pruisen een verdrag, waarbij Fulda en een aantal andere gebieden aan de Erfprins van Oranje werden toegezegd. Op 22 oktober bezetten Pruisische troepen het prinsbisdom Fulda om de belangen van Oranje veilig te stellen. Op 6 december hield Willem Frederik (de latere koning Willem I) zijn intocht in Fulda.

De Reichsdeputationshauptschluss van 25 februari 1803 legaliseerde de overname van de gebieden. Volgens paragraaf 12 kreeg de vorst van Nassau-Dillenburg als schadeloosstelling voor het verlies van het stadhouderschap en zijn domeinen in Nederland en België:

Eigenlijk vielen deze gebieden aan Willem V van Oranje-Nassau toe, maar deze weigerde de gunst echter beslist. Hij legde zich neer bij de aanvaarding ervan door zijn zoon Willem Frederik.

1: Fulda; 2: Corvey; 3: Dortmund; 4: Weingarten; hart: Oranje

Het nieuw gevormde vorstendom bestond dus uit vier eenheden, die voorzien werden van nieuwe titels:

  • het vorstendom Fulda
  • het vorstendom Corvey
  • het graafschap Dortmund
  • de heerlijkheid Weingarten

De wapens van deze vier gebieden worden in deze volgorde opgenomen in het wapen van de vorst van Nassau-Oranje-Fulda. Het middenschild is het wapen van Nassau-Oranje.

Toen op 9 april 1806 Willem V overleed, kwamen ook de stamlanden van Nassau onder Willem Frederik, maar dit alles was van korte duur. Door de Rijnbondakte van 12 juli 1806 ging vrijwel alles verloren. In artikel 24 werd de heerlijkheid Weingarten onder de soevereiniteit van het koninkrijk Württemberg gesteld en de stamlanden onder de soevereiniteit van het groothertogdom Berg en het hertogdom Nassau: de mediatisering.

Franse bezetting[bewerken]

Na de militaire nederlagen van Pruisen verloor de prins van Oranje alle bezittingen, ook de gemediatiseerde. Op 27 oktober 1806 werd het vorstendom Fulda door Franse troepen bezet. Het bleef onder Frans bestuur tot het op 19 mei 1810 deel gaat uitmaken van het groothertogdom Frankfurt. Het vorstendom Corvey werd op 7 december 1807 bij het koninkrijk Westfalen gevoegd en het graafschap Dortmund op 1 maart 1808 bij het groothertogdom Berg.

Na de Franse nederlagen in 1813 kreeg de prins van Oranje zijn bezittingen in de Nederlanden terug en vervielen zijn aanspraken op het vorstendom Nassau-Oranje-Fulda. Het bestuur van Oranje in de stamlanden van Nassau werd aanvankelijk wel hersteld. De heerlijkheid Weingarten bleef bij Württemberg en de andere gebieden kwamen in eerste instantie aan Pruisen. Op het Congres van Wenen in 1815 gingen Corvey en Dortmund deel uitmaken van Pruisen, terwijl Fulda werd gebruikt als onderhandeling- en ruilobject tussen verschillende belanghebbenden. Uiteindelijk werd het verdeeld onder Hessen-Kassel, Saksen-Weimar-Eisenach en Beieren.