De Bruijn-rij

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
{{0,0,1,1}} bevat alle mogelijke rijtjes van lengte 2 die bestaan uit 0 en 1. Doordat de rij cyclisch wordt gelezen vormen de laatste 1 en de eerste 0 de schijnbaar ontbrekende rijtje {1,0}

Een De Bruijn-rij is een begrip uit de combinatoriek. De De Bruijn-rij B(k,n) is een cyclisch gelezen rij (de beginelementen van de rij komen na het laatste element terug) waarin, gegeven een groep van k objecten, alle mogelijke rijtjes van lengte n van deze objecten precies één keer als deelrij voorkomen.

Elke rij B(k,n) heeft lengte kn. Er zijn \frac{{k!}^{k^{n-1}}}{k^n} verschillende De Bruijn-rijen B(k,n).

De Bruijn-rijen zijn vernoemd naar de Nederlandse wiskundige Nicolaas Govert de Bruijn. Hij onderzocht ze in een artikel dat in 1946 verscheen in de proceedings van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen.[1]

Binaire De Bruijn-rijen[bewerken]

De De Bruijn-graaf van orde n=3

Een binaire De Bruijn-rij van orde n is een rij bits waarin elke mogelijke rij van n bits precies eenmaal voorkomt. Een binaire De Bruijn-rij van orde 3 is bijvoorbeeld de rij 0001011100. Cyclisch gelezen laat men de laatste n-1 bits weg, want deze zijn altijd de eerste n-1 bits. De resterende bits kan men denkbeeldig in een cirkel plaatsen: {{0,0,0,1,0,1,1,1}}.

Binaire De Bruijn-rijen bestaan voor elke orde n. Het aantal binaire De Bruijn-rijen van orde n is 2^{2^{n-1}-n}; dit is voor n=1,2,3,4,5,... respectievelijk 1, 1, 2, 16, 2048, ...(rij A016031 in OEIS)

De Bruijn-rijen kunnen op verschillende manieren geconstrueerd worden: met behulp van De Bruijn-grafen, met combinatoriële algoritmen zoals het prefer-one-algoritme, met schuifregisters, enz.

De Bruijn-graaf[bewerken]

Binaire De Bruijn-rijen kunnen afgeleid worden uit een De Bruijn-graaf, dit is een gerichte graaf met 2n knopen die gelabeld zijn met de 2n rijen van n bits. Er is een kant van knoop x met binaire rij x1...xn naar knoop y met binaire rij y1...yn als en slechts als yi = xi+1 voor i = 1,...,n-1. De rij in knoop y bestaat dan uit de rij in knoop x zonder de eerste bit en met een nieuwe laatste bit (0 of 1, die als label van de kant van x naar y kan dienen). Elke knoop heeft exact twee inkomende en twee uitgaande kanten.

Een De Bruijn-graaf is een Hamiltongraaf, en een De Bruijn-rij komt overeen met een Hamiltonpad in de graaf. Dat is een gesloten pad dat elke kant in de graaf eenmaal bevat. Er is een 1-op-1-overeenkomst tussen de Hamiltonpaden in de De Bruijn-graaf van orde n en de De Bruijn-rijen van orde n+1.

Om een De Bruijn-rij op te maken aan de hand van een Hamiltonpad gaat men als volgt tewerk: Men noteert het label van de beginknoop en van iedere kant die men volgt noteert men het label (de nieuwe bit die wordt toegevoegd). Zo levert een Hamiltonpad in de De Bruijn-graaf van orde 3 hiernaast een De Bruijn-rij van orde 4; vertrekkend vanuit knoop "110" leidt een mogelijk Hamiltonpad langs de kanten met labels 0→1→0→0→0→0→1→1→0→1→0→1→1→1→1→0, waardoor men de De Bruijn-rij van orde 4 "1100100001101011110" verkrijgt.

Prefer-one-algoritme[bewerken]

Een eenvoudig algoritme om een de Bruijn-reeks te genereren is het "prefer-one"-algoritme:[2]

  1. (n ≥ 1) begin met een rij van n nullen
  2. Probeer een 1 toe te voegen als volgende bit. Als de laatste n bits van de nieuwe rij nog niet eerder ontmoet werden: aanvaard de nieuwe rij en herhaal stap 2. Zo niet: ga naar de volgende stap.
  3. Probeer een 0 toe te voegen als volgende bit. Als de laatste n bits van de nieuwe rij nog niet eerder ontmoet worden: aanvaard de nieuwe rij en ga naar stap 2. Zo niet: stop.

Voor n=3 levert dit achtereenvolgens de rijen:

  • 000
  • 0001 (001 is nieuw)
  • 00011 (011 is nieuw)
  • 000111 (111 is nieuw)
  • 0001110 (111 was oud, maar 110 is nieuw)
  • 00011101 (101 is nieuw)
  • 000111010 (011 was oud, maar 010 is nieuw)
  • 0001110100 (100 is nieuw)
  • ...stop (zowel 001 en 000 zijn oud).

Prefer-opposite-algoritme[bewerken]

Dit algoritme is gelijkaardig aan prefer-one maar probeert in elke stap de bit toe te voegen die het complement is van de laatste bit in de rij, in plaats van een 1. Als dat niet lukt, probeert het dezelfde bit toe te voegen. Als dat nog niet lukt, stop het algoritme. Deze procedure levert echter nooit de rij van n enen. Wanneer de rij eindigt op n-1 enen, voegen we er daarom een 1 aan toe. Het algoritme luidt dus:[2]

  1. (n ≥ 1) begin met een rij van n nullen
  2. Als de laatste bit van de huidige rij 0 is, probeer een 1 toe te voegen als volgende bit; zoniet probeer een 0. Als de laatste n bits van de nieuwe rij nog niet eerder ontmoet werden: aanvaard de nieuwe rij en herhaal stap 2. Zo niet: ga naar de volgende stap.
  3. Als de laatste bit van de huidige rij 0 is, probeer een 0 toe te voegen als volgende bit; zoniet, of als de laatste n-1 bits 1 zijn, probeer een 1. Als de laatste n bits van de nieuwe rij nog niet eerder ontmoet worden: aanvaard de nieuwe rij en ga naar stap 2. Zo niet: stop.

Voor n=3 levert dit achtereenvolgens de rijen:

  • 000
  • 0001 (001 is nieuw)
  • 00010 (010 is nieuw)
  • 000101 (101 is nieuw)
  • 0001011 (010 is oud maar 011 is nieuw)
  • 00010111 (een 1 toegevoegd om 111 te hebben)
  • 000101110 (110 is nieuw)
  • 0001011100 (101 is oud maar 100 is nieuw)
  • ...stop (zowel 001 als 000 zijn oud)
Bronnen, noten en/of referenties