Parabool (stijlfiguur)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Een parabool of understatement is een stijlfiguur waarbij in werkelijkheid zeer grote en/of belangrijke personen, zaken of gebeurtenissen of bepaalde eigenschappen als triviaal worden afgeschilderd, ofwel de omvang van datgene in de werkelijkheid waarnaar wordt verwezen wordt (vaak veel) kleiner voorgesteld dan in feite het geval is. Het kan in dit verband om iets positiefs, neutraals of negatiefs gaan. Voorbeelden:

  • Och, dat kippeneindje (als het gaat om een gigantische afstand).
  • Wat kun je doen in die paar tellen dat een mensenleven duurt.

Functie[bewerken]

De redenen om een parabool te gebruiken lopen sterk uiteen, zodat deze stijlfiguur in de meest uiteenlopende contexten terug te vinden is. Zo kan er bijvoorbeeld in de eerste plaats een ironisch effect beoogd zijn. Doordat datgene wat bedoeld wordt in afgezwakte vorm wordt weergegeven, wordt de gevoelswaarde vaak juist weer extra versterkt. Bijvoorbeeld:

  • Hare majesteit heeft wel een leuk optrekje!

In andere gevallen kan een parabool dienen om de (zeer) negatieve gevoelens die met datgene in de werkelijkheid waarnaar wordt verwezen worden geassocieerd wat te bagatelliseren. Bijvoorbeeld:

  • Hitler was een stoute jongen!
  • Omgeven door vrienden van twijfelachtig allooi, stemt haar inhoudsloze leven van feesten, seks en drugs deprimerend. [1]
  • Kritisch lezen is niet jouw meest in het oog springende kwaliteit (bedoeld wordt: je kunt absoluut niet kritisch lezen).

Verwante begrippen[bewerken]

Het gebruik van de parabool lijkt in sommige gevallen enigszins op een eufemisme (zie aldaar).

Een parabool is het tegenovergestelde van een hyperbool.

Zie ook[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties