Partita

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Partita was origineel gezien de naam voor een solomuziekstuk (in de 16e en 17e eeuw), maar Johann Kuhnau en latere Duitse componisten gebruikten de term voor verzamelingen van muziekstukken, dus als een synoniem voor een suite.

Partita wordt echter ook als aanduiding van een vorm van een stuk gebruikt. Het woord "partita" is afgeleid van de benaming van de zogeheten forma bipartita, ofwel de 'tweedelige vorm' (A-A' of A-B) of beter aangeduid: de 'tweeledige vorm'.

Deze vorm bestaat meestal uit twee met elkaar in evenwicht zijnde helften, die vaak door een herhalingsteken gescheiden zijn. In de eerste helft wordt meestal van tonica naar dominant gemoduleerd, in de tweede helft wordt teruggemoduleerd naar de tonica. De tweede helft is hetzij een voortzetting, hetzij een variatie op de eerste helft, hetzij een contrasterend stuk, bijvoorbeeld bij ouvertures of preludia in suites.

De meeste dansen uit de suites in de Barok zijn in de 'forma bipartita' geschreven. Uit de partitavorm ontstonden bij Domenico Scarlatti de eerste sonates. Door uitbreiding van het begin van de tweede helft ontwikkelde zich later uit de vorm de klassieke en weer later de romantische sonate.

Voorbeelden[bewerken]