Sociale verandering

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Sociale verandering, ook wel maatschappelijke verandering genoemd, is een begrip dat wordt gebruikt in de sociologie om veranderingen binnen een maatschappij over een langere periode aan te duiden. Het heeft vooral betrekking op veranderingen in de sociale structuur gevolgd door veranderingen in de bevolkingsstructuur.

Begrip[bewerken]

Ter beschrijving van deze ontwikkeling werden verscheidene begrippen zoals ontwikkeling, vooruitgang of evolutie gebruikt. Nochtans bleken veel van hen problematisch, aangezien enerzijds de indruk van een onveranderlijk noodzakelijk gebeuren zou kunnen ontstaan en anderzijds een doelgerichte verandering naar een betere toestand of een hoger niveau wordt gesuggereerd. Om een neutralere term te gebruiken, werd door William Fielding Ogburn het begrip "Social change"[1] in de sociologie geïntroduceerd.

Ralf Dahrendorf definieert een snelle en radicale sociale verandering in het bijzonder als een revolutie,[2] Lars Clausen definieerde een snelle, radicale en magisierte (gedemoniseerde of scherpe) sociale verandering in het bijzonder als een ramp.[3] Volgens het idee van punctuated equilibrium zouden sociale systemen lange periodes van equilibrium of evenwicht kennen, onderbroken door plotselinge radicale veranderingen. Verandering verloopt niet geleidelijk en kent ook niet alleen vooruitgang zoals werd verondersteld bij de eenlijnige culturele evolutie, maar in sprongetjes en ondervindt ook achteruitgang.

Aspecten van de sociale verandering, die het herverschijnen of de analyse van sociale posities, levensomstandigheden en/of levensstijlen betreffen, werden als sociale differentiëring aangeduid.

Voetnoten[bewerken]

  1. W.F. Ogburn, Social Change: With Respect to Culture and Original Nature, New York, 1922.
  2. R. Dahrendorf, Class and class conflict in industrial society, Stanford, 1959, p. 234.
  3. L. Clausen, Krasser sozialer Wandel, Opladen, 1994.