Aanslag op het Amsterdams bevolkingsregister
Aanslag op het Amsterdams bevolkingsregister | ||
---|---|---|
![]() | ||
Het bevolkingsregister de dag na de aanslag
| ||
Plaats | Plantage Kerklaan 36, Amsterdam | |
Coördinaten | 52° 22′ NB, 4° 55′ OL | |
Datum | 27 maart 1943 | |
Dader(s) | verzetsgroep Gerrit van der Veen |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/43/Aanzicht_-_Amsterdam_-_20020016_-_RCE.jpg/260px-Aanzicht_-_Amsterdam_-_20020016_-_RCE.jpg)
De aanslag op het Amsterdams bevolkingsregister door leden van het verzet in de Tweede Wereldoorlog vond plaats in de nacht van 27 maart 1943 in het gebouw van de gemeente Amsterdam aan de Plantage Kerklaan 36.
In de voormalige concertzaal van Artis aan de Plantage Kerklaan 36-38 bevond zich tijdens de Tweede Wereldoorlog het bevolkingsregister van Amsterdam, met daarin onder andere de gegevens van circa 70.000 Amsterdamse Joden. Een verzetsgroep, met als leiders Gerrit van der Veen en Willem Arondéus (schuilnaam Smit), pleegde in de nacht van 27 maart 1943 een aanslag op het Amsterdamse bevolkingsregister om de gegevens te vernietigen. De aanslag lukte, hoewel het uiteindelijke effect minder was dan verwacht. Alle plegers van de aanslag werden niet veel later opgepakt. Gerrit van der Veen werd kort na zijn arrestatie op 10 juni 1944 in de duinen bij Overveen geëxecuteerd.
De andere deelnemers aan de aanslag op het bevolkingsregister waren Frieda Belinfante, Johan Brouwer, Sam van Musschenbroek, Karl Gröger, Henri Halberstadt, Rudi Bloemgarten, Guus Reitsma, Cornelis Roos, Koen Limperg, Sjoerd Bakker, Cornelis Leendert Barentsen en Coos Hartogh. De enigen van de groep die de oorlog overleefden, waren Frieda Belinfante, Cees Honig, Jan Roovers en Willem Beck. Ook Willem Sandberg, die wel aan de voorbereiding had meegewerkt maar niet aan de aanslag zelf, overleefde de oorlog. De dichter Martinus Nijhoff, die als explosievendeskundige had meegewerkt aan de voorbereidingen voor de aanslag, overleefde eveneens de oorlog. Maarten van Gilse, die eveneens bij de voorbereidingen betrokken was, werd op 1 oktober 1943 met achttien andere leden van de opgerolde verzetsgroep CS-6 gefusilleerd.[1][2]
Externe links
[bewerken | brontekst bewerken]- Verzetsmuseum: De aanslag op het Amsterdamse bevolkingsregister
- Aanslag bevolkingsregister op www.stadsarchief.amsterdam.nl
- ↑ Maarten van Gilse. eerebegraafplaatsbloemendaal.eu. Geraadpleegd op 13 juli 2024.
- ↑ Suijs, Hans (2020). Samen eervol overleefd: over 652 sterke vrouwen, onder wie het 'pastoorke' van het Agfacommando. Suijs, Zwaag. ISBN 978-94-6345-863-4.