Class 04

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
British Rail Class 04
De D 2298 op het terrein van het Buckinghamshire Railway Centre
De D 2298 op het terrein van het Buckinghamshire Railway Centre
Spoorwijdte 1435 mm
Portaal  Portaalicoon   Verkeer & Vervoer

De Class 04 is een Britse rangeerlocomotief met dieselmechanische aandrijving die gebouwd is tussen 1952 en 1962 en diende als voorbeeld voor de Class 03 die door British Railways zelf werd gebouwd. Het eerste exemplaar, de DS 1173, is echter in 1948 gebouwd als dienstvoertuig voor Southern Railways voor rangeerdiensten in het depot van Hither Green, totdat ze als D2341 op de lijst van regulier materieel werd geplaatst in 1967. De locomotieven werden geleverd door Drewry Car Co., die destijds (en voor het grootste deel van haar bestaan) niet beschikte over een eigen productielijn. Drewry liet de locomotieven dan ook bouwen bij verschillende fabrieken. De eerste series, inclusief de DS 1173, werden gebouwd door Vulcan Foundry de latere door Robert Stephenson and Hawthorns.

Ontwikkeling[bewerken]

Duidelijk herkenbaar is een ontwikkeling van de 0-4-0DM locomotieven gebouwd door Andrew Barclay en de Drewry/Vulcan Foundry begin jaren 40, naar de Class 04. Het ontwerp ontwikkelde zich tijdens de bouw, maar dit bleef beperkt tot veranderingen in de grootte van de ramen en de doorsnee van de wielen. Voor de eerste Class 04 waren verschillende gelijksoortige locomotieven gebouwd en daarnaast werden dergelijke locomotieven gebouwd voor industrieel gebruik.

Op de tramweg[bewerken]

De eerste vier exemplaren (11100-3 later D2200-3) waren voorzien van beplating aan de zijkant en een "koeienvanger" voor gebruik op de Wisbech and Upwell Tramway en de in de haven van Yarmouth. (Britse wetgeving vereist een dergelijke bescherming voor voetgangers als locomotieven op straat rijden zonder scheidingshekken tussen spoor en straat). De volgende serie verschilde van de eerste door een conische uitlaat in plaats van een rechte pijp, en door de geronde ramen in plaats van de rechthoekige van de eerste serie. Toch werden, minstens twee (11111/D2210 en 11113/D2212) uitgerust met "koeienvangers" en beplating voor gebruik op de tramweg in de haven van Ipswich (NB - vanaf de 11115/D2215 werden de kleine zijramen van de cabine vervangen door een groter zijraam waarbij het achterste deel geopend kon worden.)

Techniek[bewerken]

Mechanisch waren ze identiek aan Class 03, met dezelfde 24 liter Gardner motor, 5-versnellingsbak en detzelfde indeling. Ze hadden een vlakke motorkap van voor tot aan de cabine achteraan, terwijl de Class 03 een oplopende kap heeft in verband met de grotere brandstoftank. De cabine heeft een rond dak dat onder een hoek op de wanden rust terwijl de Class 03 gebogen dakranden heeft. De cabine-indeling is bijna symmetrisch zodat de machinist aan beide zijden kan werken.

Gebruik[bewerken]

De Class 04 werd gebruik op het hele net van British Railways, maar een sterke terugval in het rangeerwerk leidde tot een fors overschot aan rangeerlocomotieven. Hierdoor werd besloten tot het aanhouden van één type, de Class 03, voor de lichte rangeerdienst en de Class 08 en 09 voor het zwwardere werk.

Uitrangering[bewerken]

De Class 04 werd eerder uitgerangeerd dan de Class 03, namelijk tussen 1968 en 1971, met nog een exemplaar, de D2289, in dienst in Italië.

Historisch materieel[bewerken]

18 examplaren van de Class 04 zijn behouden, hoewel er tot 2003 nog een 19e examplaar was, dat is gesloopt.

Nummer Afbeelding Bouwjaar Oorspronkelijke allocatie Huidige eigenaar Huidige locatie Status Opmerkingen
D2203 19/07/1952 Embsay & Bolton Abbey Steam Railway[1]
D2205 Williton North Yard D2205.jpg 14/03/1953 Thornaby Heritage Shunters Trust Rowsley South, Peak Rail Buiten gebruik Reed in de Middlesbrough Docks gedurende de hele diens, verkocht aan het havenbedrijf in 1969. In eerste instantie als historisch materieel op de Kent and East Sussex Railway, daarna op de West Somerset Railway. Te koop gezet in april 2012,[2] en verkocht aan Heritage Shunters Trust in oktober 2012
D2207 14/02/1953 North Yorkshire Moors Railway
D2229 D2229 NCB No 5 at Manton Wood Colliery 3.jpg 28/11/1955 Heritage Shunters Trust Rowsley South, Peak Rail Na verkoop door BR, eigendom van de National Coal Board en gebruikt in de werkplaats van het Manton Wood kolenveld
D2245 12/11/1956 Battlefield Line Was eigendom van de Derwent Valley Light Railway[3]
D2246 Staverton D2246 and Toad 68777.jpg 06/12/1956 Devon Diesel Society South Devon Railway
D2267 20/01/1958 North Norfolk Railway Gesloopt in situ, circa april 2003
D2271 Minehead D2271.jpg West Somerset Railway West Somerset Railway
D2272 Heritage Shunters Trust Peak Rail
D2279 East Anglian Railway Museum East Anglian Railway Museum
D2280 M&GNJRS North Norfolk Railway
D2284 Heritage Shunters Trust Peak Rail
D2298 D2298 at the Buckinghamshire Railway Centre 1.jpg 1960 Buckinghamshire Railway Centre
D2302 D2578 Locomotive Group, Moreton Business Park
D2310 Battlefield Line
D2324 Barrow Hill Roundhouse
D2325 Mangapps Railway Museum
D2334 Churnet Valley Railway
D2337 Heritage Shunters Trust Peak Rail

Fictie[bewerken]

De "Tramweg" Class 04-locomotieven vormden de basis voor de locomotief "Mavis" uit de spoorweg serie Thomas and Friends geschreven door W.V. Awdry en de gelijknamige tv-serie. In dit verband heeft een Class 04 in het Mangapps Railway Museum het nummer 11104.