Clavius (inslagkrater)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Foto door LROC (foto NASA)
Foto vanaf de aarde op Clavius
Foto door Lunar Orbiter 4 van kraters Clavius en Maginus. Noord is rechtsboven. (foto NASA)
De locatie van Clavius op de maan

Clavius is een van de grootste inslagkratercomplexen op de maan en de op twee na grootste krater op de voorkant van de maan. Hij bevindt zich in het ruige zuidelijke gebergte van de maan, zuidelijk van de prominente krater Tycho. De krater is vernoemd naar Christoph Clavius, een 16e-eeuwse Duitse Jezuïet, wiskundige en astronoom.

Beschrijving[bewerken]

Door zijn locatie bij de zuidelijke maanrand lijkt de krater door het perspectief ovaal. Door zijn grootte kan Clavius met het blote oog worden gezien. Hij verschijnt als een opmerkelijke deuk in de terminator, ongeveer twee dagen na eerste kwartier. De krater is een van de oudere formaties op het maanoppervlak en is waarschijnlijk gevormd tijdens het Nectarium, zo'n 4 miljard jaar geleden. Ondanks deze ouderdom is de krater betrekkelijk goed bewaard. De buitenste kraterrand is relatief laag, vergeleken met zijn formaat, is sterk verweerd en zit vol kratertjes. De binnenkant van de rand is heuvelachtig en gedeukt en varieert in breedte, met het steilste deel aan de zuidzijde. De vorm van de rand is wat hoekig.

Kraterbodem[bewerken]

De kraterbodem vormt een convexe vlakte en heeft enkele interessante kraterinslagen. De opmerkelijkste hiervan is een kromme keten van kraters, die begint met Rutherfurd in het zuiden en over de bodem met een boog tegen de klok in een reeks steeds kleinere kraters vormt. Van de grootste tot de kleinste worden deze kraters met Clavius D, C, N, J en JA aangeduid. Amateurastronomen gebruiken deze reeks kleiner wordende kraters om het scheidend vermogen van kleine telescopen te testen.

De kraterbodem bevat een overblijfsel van een centraal gebergte, dat tussen Clavius C en N ligt. Het verhoudingsgewijs gladde bodemoppervlak en de geringe hoogte van de centrale pieken wijzen er op dat het krateroppervlak enige tijd na de oorspronkelijke inslag is gevormd.

Kraters nabij[bewerken]

Opmerkelijke kraters zijn onder meer: Scheiner naar het westen, Blancanus in het zuidwesten, Maginus in het noodoosten en Longomontanus naar het noordwesten. De krater Rutherfurd ligt geheel binnen de zuidoostelijke kraterrand, terwijl Porter over de noordoostelijke rand ligt. De kleinere krater Clavius L ligt over de westelijke rand en Clavius K doorbreekt de west-zuidwestelijke rand.

Satellietkraters[bewerken]

Clavius Breedtegraad Lengtegraad Doorsnede
C 57,7° ZB 14,2° WL 21 km
D 58,8° ZB 12,4° WL 28 km
E 51,5° ZB 12,6° WL 16 km
F 55,4° ZB 21,9° WL 7 km
G 52,0° ZB 13,9° WL 17 km
H 51,9° ZB 15,8° WL 34 km
J 58,1° ZB 18,1° WL 12 km
K 60,4° ZB 19,8° WL 20 km
L 58,7° ZB 21,2° WL 24 km
M 54,8° ZB 11,9° WL 44 km
N 57,5° ZB 16,5° WL 13 km
O 56,8° ZB 16,4° WL 4 km
P 57,0° ZB 7,7° WL 10 km
R 53,1° ZB 15,4° WL 7 km
T 60,4° ZB 14,9° WL 9 km
W 55,8° ZB 16,0° WL 6 km
X 60,0° ZB 17,6° WL 7 km
Y 57,8° ZB 16,0° WL 7 km