Fitting

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Een fitting is een middel dat gebruikt wordt om onderdelen aan elkaar te bevestigen. Hoewel de benaming 'fitting' een ruim begrip is, wordt deze term in de praktijk vooral gebruikt voor de hulpstukken waarmee metalen buizen kunnen worden verbonden, of voor het onderdeel van een armatuur waarin de lichtbron wordt bevestigd.

In leidingen en buizen[bewerken | brontekst bewerken]

Een groot aantal leidingfittingen

Pijpfittingen zijn de verbindingsstukken waarmee de benodigde leidingen voor onder meer installaties voor water, cv en gas worden samengesteld. Deze fittingen zijn er in veel soorten en maten. Al naar gelang de manier van verbinden kan er onderscheid gemaakt worden tussen: draadfittingen, soldeerfittingen, knelfittingen en persfittingen.

Draadfittingen worden verbonden door middel van in- of uitwendige schroefdraad. Deze fittingen zijn veelal vervaardigd van temperijzer, en worden onder meer toegepast bij dikwandige stalen pijpen. Soldeerfittingen zijn gemaakt van koper of messing en worden gebruikt voor het verbinden van koperen buis. Messing fittingen bestaan echter ook met schroefverbindingen, met knelverbindingen, en combinaties van deze verbindingen. Verder zijn er fittingen die worden aangebracht door middel van een persverbinding. Bij de montage van deze persfittingen is een speciale perstang vereist.

Het water- of gasdicht verbinden van fittingen vindt bij soldeerfittingen plaats door middel van solderen. Indien er sprake is van een schroefdraadverbinding gebeurt dit met behulp van hennep, teflon tape, of fitterskit. Bij knelfittingen zorgt een knelring voor de afdichting. Persfittingen worden meestal afgedicht door inwendig aangebrachte O-ringen.

Het materiaal waaruit een pijpfitting bestaat moet enige vervormbaarheid bezitten. Fittingen zijn dan ook vaak vervaardigd uit temperijzer, messing of koper. Overigens kunnen niet enkel leidingen, doch ook overige metalen buizen door middel van een fitting met elkaar worden verbonden. Dit komt bijvoorbeeld voor bij een rijwielframe, waarbij zogenaamde lugs als koppelstuk worden gebruikt.

Een sok of mof is een type fitting zonder schroefdaad gebruikt die wordt bij installaties voor onder andere gas, water en cv om leidingen met elkaar te verbinden. De te verbinden buizen worden in de sok geschoven tot tegen de stootrand die zich in het midden van de sok bevindt. Voor de overgang van een grotere naar een kleinere pijp zijn er de verloopsokken. Sokken zijn inwendig glad, de buizen worden door middel van solderen met elkaar verbonden.

In lampen[bewerken | brontekst bewerken]

Bij elektrische lampen is de fitting het deel van het armatuur waarin de lichtbron wordt bevestigd. Ook de metalen lamphuls wordt wel fitting genoemd. Veelgebruikt zijn de fittingen met Edison-schroefdraad en die met bajonetsluiting.

De verhuisfitting is de "hangarmatuur" die slechts bestaat uit het noodzakelijke om een lichtbron aan te sluiten op een lasdoos in het plafond.

Type Maat Ø (mm) Naam IEC DIN
BA9s 9 enkel miniatuurbajonetcontact 7004-14 49715
B15d 15 60061-1 (7004-11) 49721
BA15d 15 dubbel Brits miniatuurbajonetcontact 7004-11 A 49720
BA20d 20 7004-12 49730
B21s-4
B22d 22 dubbel Europees bajonetcontact 60061-1 (7004-10)
B24s-3
G9 9 lusfitting halogeen
G4 4 steekfitting halogeen
G5 16 T5 tl-fitting
G13 25 T8 tl-fitting
2GX13 cirkel tl-fitting
R7S 87/117 staaffitting halogeen
BY6.35 6,35
GU4 4
GY4 4
GU10 10 schuine G10-fitting 60061-1 (7004-121)
GZ10 10 rechte G10-fitting 60061-1 (7004-120)
G24D 2-pin Vinkje
G24Q 4-pin Vinkje
G23 Vinkje
G53 5,3 Vinkje
2G11 Vinkje
2G7 Vinkje
MR11 (GU4) 4 Vinkje
MR16 (GU5.3) 5,3 Vinkje
AR111 (G53) 53
E5 5 lilliput Edison-fitting (LES) 60061-1 (7004-25)
E10 10 miniatuur Edison-fitting (MES) 60061-1 (7004-22)
E12 12 kandelaar Edison-fitting (CES) 60061-1 (7004-28)
E14 14 kleine Edison-fitting (SES) 60061-1 (7004-23) 49615
E17 17 kleine Edison-fitting (SES), 110 V 60061-1 (7004-26)
E26 26 (medium) Edison-fitting (ES), 110 V 60061-1 (7004-21A-2)
E27 27 (medium) Edison-fitting (ES) 60061-1 (7004-21) 49620
E40 40 grote Edison-fitting (GES) 60061-1 (7004-24) 49625

Zie ook[bewerken | brontekst bewerken]