Naar inhoud springen

John le Carré

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
John le Carré
John le Carré in 2008
John le Carré in 2008
Persoonsgegevens
Volledige naam David John Moore Cornwell
Pseudoniem(en) John le Carré
Geboortedatum 19 oktober 1931
Geboorteplaats Poole
Overlijdensdatum 12 december 2020
Overlijdensplaats Truro
Geboorteland Vlag van Verenigd Koninkrijk Verenigd Koninkrijk
Opleiding en beroep
Opleiding gevolgd aan Lincoln College, Sherborne School, Universiteit van Bern (1948 – 1949), St Andrew's School, PangbourneBewerken op Wikidata
Beroep schrijver
Werkveld(en) Engelse literatuur,[1] spy-fiction[1]Bewerken op Wikidata
Oriënterende gegevens
Jaren actief 1961 - 2020
Invloeden Graham GreeneBewerken op Wikidata
Werken
Genre(s) detectivefictie,[2] spy-fictionBewerken op Wikidata
Bekende werken The Spy Who Came in from the Cold, Tinker, Tailor, Soldier, Spy, The Honourable Schoolboy, Smiley's People, De toegewijde tuinier, Call for the Dead, A Small Town in Germany, The Little Drummer Girl, The Mission Song, A Most Wanted Man, The Night Manager, Our Kind of Traitor, A Delicate Truth, The Tailor of Panama, Single & Single, Absolute Friends, The Looking Glass War, Our GameBewerken op Wikidata
Erkenning en lidmaatschap
Archief­locatie universiteitsbibliotheek Leeds, Bodleian LibraryBewerken op Wikidata
Prijzen en onderscheidingen James Tait Black Memorialprijs (The Honourable Schoolboy; 1977),[3][4] The Grand Master (1984),[5] Somerset Maughamprijs (The Spy Who Came in from the Cold; 1964),[6] Martin Beck Award (A Perfect Spy; 1986),[7] Cartier Diamond Dagger (1988),[8] Helmerichprijs (1990),[9] Dagger of Daggers (The Spy Who Came in from the Cold; 2005), Goethe-Medaille (2011),[10] Honorary doctor at the University of Bern (2008),[11] Olof Palme-prijs (2019),[12] German Crime Fiction Award (A Legacy of Spies; 2018),[13] Edgar Allan Poe Award for Best Novel (The Spy Who Came in from the Cold; 1965)[14]Bewerken op Wikidata
Handtekening
Handtekening
Links
(en) IMDb-profiel
Website
Portaal  Portaalicoon   Literatuur

John le Carré, pseudoniem van David John Moore Cornwell (Poole, 19 oktober 1931 – Truro, 12 december 2020) was een schrijver van thrillers en spionageverhalen. Tot kort voor zijn overlijden had hij de Britse nationaliteit, daarna de Ierse.[15]

Tijdens zijn eenjarige studie Duits aan de Universiteit van Bern ontwikkelde Le Carré een interesse voor vreemde talen. Hij studeerde daarna moderne talen aan het Lincoln College, Universiteit van Oxford. Na zijn studie gaf hij twee jaar les aan Eton College en solliciteerde toen bij de British Foreign Service. In 1960 stapte Cornwell over naar MI6, de buitenlandse inlichtingendienst, en werkte onder de dekmantel van Tweede Secretaris op de Britse ambassade in Bonn. Later werd hij overgeplaatst naar Hamburg als politiek consul. Daar schreef hij de detectiveverhalen A Murder of Quality (1962) en The Spy Who Came in from the Cold (1963), onder het pseudoniem "John le Carré" – een pseudoniem dat nodig was omdat medewerkers van het Ministerie van Buitenlandse Zaken niet onder hun eigen naam mochten publiceren. De betekenis van het pseudoniem is ambigu: hij zei soms dat hij "le Carré" op een winkelgevel had gezien en later dat hij zich de oorsprong niet meer kon herinneren. Vertaald betekent "le carré" "het plein"

Hij trouwde in 1954 met Alison Ann Veronica Sharp, ze kregen hij drie zonen. Het paar scheidde in 1971. In 1972 trouwde hij met Jane Eustace, uit dit huwelijk kwam nog een zoon voort. Le Carré overleed 12 december 2020 op 89-jarige leeftijd in het Royal Cornwall Hospital in Truro. Een onderzoek dat in juni 2021 werd afgerond concludeerde dat Le Carré overleed na een val in zijn huis. Zijn vrouw Jane overleed twee maanden later, op 27 februari 2021, ze werd 82 jaar.

In 2011 bepaalde Le Carré dat zijn archief na zijn dood geschonken diende te worden aan de Bodleian Library van Oxford, omdat 'Oxford de inspiratiebron is van Smiley en ook de mijne'.

John le Carré was de schrijver van veel thrillers over de Koude Oorlog. Twee van zijn boeken werden herwerkt tot televisieseries door de BBC. Na de val van de Muur schreef hij ook over nieuwe onderwerpen zoals de strijd tegen terrorisme en over multinationals.

Zijn schrijfstijl was in zekere zin een kritiek op de talrijke en succesvolle James Bondboeken. Dit is vooral te zien in de uitwerking van de protagonisten. De hoofdpersonages zijn vaak realistischer en minder heroïsch, dit maakt ook dat zijn boeken geloofwaardiger overkomen. De protagonist krijgt een menselijker gezicht, dit juist omdat hij ook fouten maakt en daarom de identificatie met de lezer gemakkelijker maakt. Ook geven zijn werken vaak kritiek op de manier waarop gespioneerd wordt, dat dit vaak ten koste gaat van de mensen in het veld. Verder wordt ook de cliché van goed tegen slecht verworpen, aangezien in de werkelijkheid het goede slechts is wat iemand gelooft dat goed is. Dit verschilt tussen beide tegenover elkaar gestelde partijen (meestal het Westen en de Sovjet-Unie) Een verdere samenhang met de menselijkheid van de personages is hier terug te vinden in de manier waarop zij gedwongen worden keuzes te maken tussen wat goed en slecht is, en hoe dat hen (en de lezer) aan het denken zet.

The spy who came in from the cold, van John le Carré, 1963
  • Silverview (2021). door Rob van Moppes & Gerda Baardman als: Silverview (postuum). Amsterdam, Uitgeverij Luitingh-Sijthoff
  • Agent running in the field - (2019). Vert. door Rob van Moppes als: Spion buiten dienst. Amsterdam, Uitgeverij Luitingh-Sijthoff, 2019 ISBN 978-90-245-8635-6
  • A Legacy of Spies - (2017). Vert. door Rob van Moppes als: Een erfenis van spionnen. Amsterdam,: Uitgeverij Luitingh-Sijthoff, 2017 ISBN 978-90-245-7869-6
  • The Pigeon Tunnel. Stories From My Life - (2016). Vert. door Rob van Moppes als: De Duiventunnel. Verhalen uit mijn leven. Amsterdam, Uitgeverij Luitingh-Sijthoff, 2016 ISBN 978-90-245-7160-4
  • A delicate truth - (2013). Vert. door Rob van Moppes als: Een broze waarheid. Amsterdam, Luitingh-Sijthoff, 2013 ISBN 978-90-218-0870-3. Met grote letter gedrukt, 2014 ISBN 978-90-463-1019-9
  • Our Kind of Traitor - (2010). Vert. door Rob van Moppes als: Ons soort verrader. Amsterdam, Sijthoff, 2010 ISBN 978-90-218-0436-1. Met grote letter gedrukt, 2012 ISBN 978-90-463-0811-0
  • A Most Wanted Man - (2008). Vert. door Rob van Moppes als: Aangeschoten wild. Amsterdam, Sijthoff, 2008 ISBN 978-90-218-0168-1
  • The Mission Song - (2006). Vert. door Rob van Moppes als: De luistervink. Amsterdam, Sijthoff, 2006 ISBN 978-90-245-5445-4
  • Absolute friends- (2003). Vert. door Rob van Moppes als: Absolute vrienden. Amsterdam, Luitingh-Sijthoff, 2003 ISBN 90-245-4638-9. Met grote letter gedrukt, 2005 ISBN 90-463-0134-6
  • The Constant Gardener - (2001). Vert. door Rob van Moppes en J.J. de Wit als: De toegewijde tuinier. Amsterdam, Luitingh-Sijthoff, 2001 ISBN 90-245-3816-5. Met grote letter gedrukt, 2002 ISBN 90-5542-866-3
  • Single & Single - (1999). Vert. door Rob van Moppes als: Single & Single. Amsterdam, Luitingh-Sijthoff, 1999 ISBN 90-245-3600-6. Met grote letter gedrukt, 2000 ISBN 90-5542-583-4
  • The Tailor of Panama - (1996). Vert. door Rob van Moppes als: De kleermaker van Panama. Amsterdam, Luitingh-Sijthoff, 1997 ISBN 90-245-2590-X
  • Our Game - (1995). Vert. door Rob van Moppes als: Vrij spel. Amsterdam, Luitingh-Sijthoff, 1995 ISBN 90-245-2377-X
  • The Night Manager - (1993). Vert. door Rob van Moppes als: De ideale vijand. Amsterdam, Luitingh-Sijthoff, 1993 ISBN 90-245-1452-5. Met grote letter gedrukt, 2004 ISBN 90-463-0105-2
  • The Unbearable peace - (1991). Vert. door Rob van Moppes als: De ondraaglijke vrede, Utrecht, Luitingh-Sijthoff, 1991 ISBN 90-245-1968-3
  • The Secret Pilgrim - (1991). Vert. door Rob van Moppes als: De laatste spion. Utrecht, Luitingh-Sijthoff, 1991 ISBN 90-218-0212-0
  • The Russia House - (1989). Vert. door Rob van Moppes als: Het Rusland huis. Utrecht, Luitingh-Sijthoff, 1989 ISBN 90-218-4072-3
  • A Perfect Spy - (1986). Vert. door Rob van Moppes als: Een volmaakte spion. Amsterdam, Sijthoff, 1986 ISBN 90-218-4062-6
  • The Little Drummer Girl - (1983). Vert. door Jan Smit als: De lokvogel. Alphen aan den Rijn, Sijthoff, 1983 ISBN 90-218-3066-3
  • The Quest for Karla (omnibus) - (1982)
  • Smiley's People - (1979). Vert. door Jan Smit als: Smiley's prooi. Alphen aan den Rijn, Sijthoff, 1980 ISBN 90-218-2524-4
  • The Honourable Schoolboy - (1977). Vert. door Thomas Nicolaas als: Spion van nobel bloed. Alphen aan den Rijn, Sijthoff, 1978 ISBN 90-218-2366-7
  • Edelman, bedelman, schutter, spion|Tinker, Tailor, Soldier, Spy - (1974). Heleen de Bie-de Bothert. door Heleen de Bie-de Both als: Edelman, bedelman, schutter, spion. Alphen aan den Rijn, Sijthoff, 1975 ISBN 90-218-0974-5
  • The Naïve and Sentimental Lover- (1971). Vert. door J. F. Kliphuis als: De naïeve en sentimentele minnaar. Leiden, Sijthoff, 1971 ISBN 90-218-3111-2
  • A Small Town in Germany - (1968). Vert door J.F. Kliphuis als: Een kleine stad in Duitsland. Leiden, Sijthoff, 1968
  • The Looking-Glass War - (1965). Vert. door J.F. Kliphuis als: Speelgoed voor spionnen. Leiden, Sijthoff, 1965. Later verschenen o.d.t.: Spion verspeeld
  • The Incongruous Spy (omnibus) - (1964)
  1. "Call for the Dead" - (1962). Vert. door L.A. van Oosten als: Telefoon voor de dode. leiden, Sijthoff, 1965. Met grote letter gedrukt, 1994 ISBN 90-364-1336-2
  2. "A Murder of Quality" - (1962). Vert. door H. Tromp als: Voetsporen in de sneeuw. Leiden, Sijthoff, 1963
  • The Spy who Came in from the Cold - (1963) Vert. door John M. Vermeys als: Spion aan de muur. Leiden, Sijthoff, 1964
  • A Murder of Quality - (1962). Ned: Voetsporen in de sneeuw. Leiden, Sijthoff, 1963
  • Call for the Dead - (1961). Vert. door L.A. van Oosten als: Telefoon voor de dode. Leiden, Sijthoff, 1965
  • Peter Lewis. John le Carré. New York, Ungar, 1985 ISBN 0-8044-2522-1
  • Eric Homberger. John Le Carré. London, Methuen, 1986 ISBN 0-416-40450-2
  • Tony Barley. Taking sides: the fiction of John le Carré. Milton Keynes, Open University Press, 1986 ISBN 0-335-15251-1
  • Myron J. Aronoff. The spy novels of John Le Carré. Balancing ethics and politics. Basingstoke, Macmillan, 1999 ISBN 0-333-75476-X
  • Matthew Bruccoli and Judith Baughman. Conversations with John le Carré. Jackson, University Press of Mississippi, 2005 ISBN 1-57806-668-9