Krijgsmacht van Kroatië
| Krijgsmacht van Kroatië | ||
|---|---|---|
 | ||
Embleem Krijgsmacht van Kroatië | ||
 | ||
Militairen van de Kroatische strijdkrachten (Hrvatska vojska) | ||
| Oprichting | 28 mei 1991[1] | |
| Land | Kroatië | |
| Organisatie | Ministerie van Defensie; Generale Staf[2] | |
| Type | Krijgsmacht | |
| Specialisatie | Land-, zee- en luchtstrijdkrachten; speciale operaties[2] | |
| Commandostructuur | President (opperbevelhebber); Ministerie van Defensie; Generale Staf[2] | |
| Aantal | 15.558 (31 december 2024)[3] | |
| Garnizoen | Zagreb (Trg kralja Petra Krešimira IV/1)[4] | |
| Bijnaam | OSRH | |
| Veldslagen | Kroatische Onafhankelijkheidsoorlog | |
| Deelname | Internationale operaties/missies (o.a. vredesondersteuning, crisisbeheersing en humanitaire inzet)[2] | |
| Commandanten | Zoran Milanović (opperbevelhebber)[5] Ivan Anušić (minister van Defensie)[6] | |
| Alliantie | NAVO (sinds 1 april 2009)[8] | |
De Krijgsmacht van Kroatië (Oružane snage Republike Hrvatske, afgekort OSRH) is de militaire organisatie van de Republiek Kroatië. De krijgsmacht heeft als kerntaken het beschermen van de soevereiniteit en territoriale integriteit, het bijdragen aan internationale operaties (op basis van besluiten van het parlement) en het ondersteunen van civiele autoriteiten bij crises en rampen.
Bevel en democratische controle
[bewerken | brontekst bewerken]Volgens de Kroatische Grondwet is de president opperbevelhebber van de strijdkrachten. De president benoemt en ontslaat militaire commandanten conform de wet; voor inzet in oorlog of noodsituaties gelden aanvullende constitutionele voorwaarden en parlementaire betrokkenheid. [9]
De dagelijkse aansturing loopt via het Ministerie van Defensie en de Generale Staf. Sinds 16 november 2023 is Ivan Anušić vicepremier en minister van Defensie. [10]
De chef van de Generale Staf (načelnik Glavnog stožera) is sinds 8 maart 2024 generaal-kolonel Tihomir Kundid. [11]
Organisatie
[bewerken | brontekst bewerken]De OSRH bestaat uit krijgsmachtdelen en centrale commando’s. In de openbare organisatiestructuur worden onder meer genoemd: de Generale Staf, de landmacht (Hrvatska kopnena vojska), de marine (Hrvatska ratna mornarica), de luchtmacht (Hrvatsko ratno zrakoplovstvo), het militair opleidingsinstituut (Hrvatsko vojno učilište), het logistieke/ondersteuningscommando (Zapovjedništvo za potporu) en het Special Forces Command (Zapovjedništvo specijalnih snaga). [12]
Personeel en reserve
[bewerken | brontekst bewerken]Op 31 december 2023 telde het defensiesysteem in totaal 15.909 personeelsleden, bestaande uit 14.103 militairen en 1.806 burgerambtenaren/-medewerkers. [13]
De gerubriceerde reserve (ingevulde plaatsen) bedroeg op dezelfde peildatum 17.581. [13]
Basisopleiding en (her)invoering van verplichte training
[bewerken | brontekst bewerken]In oktober 2025 zijn wetswijzigingen gepubliceerd waarmee een vorm van verplichte basisopleiding (temeljno vojno osposobljavanje) wordt ingevoerd. In de wet is vastgelegd dat de opleiding twee maanden duurt en dat oproeping plaatsvindt binnen wettelijke criteria (met mogelijkheden voor uitstel, vrijstelling en burgerdienst bij gewetensbezwaren). [14]
Volgens het Ministerie van Defensie start de eerste lichting begin 2026 (met opleidingslocaties o.a. in Knin, Slunj en Požega). [15]
Financiën
[bewerken | brontekst bewerken]Voor 2023 werd voor het Ministerie van Defensie een budget vastgesteld van € 1.037.031.696; na begrotingswijzigingen bedroeg het (eind)plan € 1.042.133.728. De gerealiseerde uitgaven bedroegen in 2023 € 1.026.233.926,63. [13]
Materieel en modernisering
[bewerken | brontekst bewerken]Modernisering en vervanging van kerncapaciteiten is in de jaren 2020 nadrukkelijk onderdeel van het defensiebeleid. In 2023 werd onder meer gerapporteerd over:
- voortgang van de invoering van de Dassault Rafale als multirole-gevechtsvliegtuig (met levering van toestellen in het leveringsschema); [13]
- leveringstraject van M2A2 ODS Bradley-infanteriegevechtsvoertuigen (waarbij in 2023 een deel van de totale bestelling was geleverd); [13]
- verdere uitrusting/munitieprojecten, waaronder systemen zoals Mistral 3 en Spike. [13]
Internationale inzet
[bewerken | brontekst bewerken]Kroatië levert bijdragen aan internationale missies op basis van besluiten van het parlement. Het defensieverslag over 2023 beschrijft inzet in verschillende kaders, waaronder:
NAVO-operaties
[bewerken | brontekst bewerken]In 2023 nam Kroatië deel aan NAVO-activiteiten zoals:
- de NAVO-missie in Irak (NMI) met personeel op staf-/adviesfuncties; [13]
- Operation Sea Guardian met Kroatische stafofficieren in het hoofdkwartier (Rota, Spanje); [13]
- deelname aan NAVO-mijnenbestrijdingsverbanden (o.a. SNMCMG2) met maritieme bijdragen. [13]
EU-operaties
[bewerken | brontekst bewerken]In 2023 participeerde Kroatië onder meer in:
VN-missies
[bewerken | brontekst bewerken]In 2023 werd onder meer inzet gemeld in:
Coalitie-operaties
[bewerken | brontekst bewerken]In 2023 nam Kroatië deel aan de door de Verenigde Staten geleide coalitie-operatie Inherent Resolve in Irak met personeel in het operatiehoofdkwartier. [13]
Steun aan civiele autoriteiten
[bewerken | brontekst bewerken]De OSRH wordt structureel ingezet ter ondersteuning van civiele autoriteiten, onder andere bij natuurbranden, medische evacuaties, zoek- en reddingsacties en overstromingsbestrijding. Het defensieverslag over 2023 rapporteert bijvoorbeeld over de inzet van luchtmiddelen in het brandseizoen (aantallen vluchten, vlieguren en afgegooide hoeveelheden bluswater), en over internationale bijstand via het Europese rescEU-mechanisme. [13]
Zie ook
[bewerken | brontekst bewerken]Bronnen en referenties
[bewerken | brontekst bewerken]- ↑ (hr) Dan Oružanih snaga i Dan HKoV-a. Ministarstvo obrane Republike Hrvatske (8 juli 2013). Geraadpleegd op 14 januari 2026.
- 1 2 3 4 (hr) Oružane snage Republike Hrvatske. Oružane snage Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 14 januari 2026.
- ↑ (hr) Godišnje izvješće o obrani za 2024. godinu (pdf). Hrvatski sabor. Geraadpleegd op 14 januari 2026.
- ↑ (hr) OSRH – Glavna (kontakt). Oružane snage Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 14 januari 2026.
- ↑ (hr) Predsjednici RH. Ured predsjednika Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 14 januari 2026.
- ↑ (hr) Ivan Anušić. Vlada Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 14 januari 2026.
- ↑ (hr) General-pukovnik Tihomir Kundid novi načelnik Glavnog stožera Oružanih snaga Republike Hrvatske. Ministarstvo obrane Republike Hrvatske (8 maart 2024). Geraadpleegd op 14 januari 2026.
- ↑ (hr) Hrvatska – NATO članica. Ministarstvo vanjskih i europskih poslova Republike Hrvatske (4 januari 2011). Geraadpleegd op 14 januari 2026.
- ↑ (hr) Ustav Republike Hrvatske (Narodne novine 56/1990) – čl. 100–101. Narodne novine. Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- ↑ (hr) Ivan Anušić – Potpredsjednik Vlade i ministar obrane. Vlada Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- ↑ (hr) General-pukovnik Tihomir Kundid novi načelnik Glavnog stožera Oružanih snaga Republike Hrvatske. Ministarstvo obrane Republike Hrvatske (MORH) (8 maart 2024). Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- ↑ (hr) OSRH – Ustrojbene cjeline (hoofdnavigatie). Oružane snage Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 (hr) Godišnje izvješće o obrani za 2023. godinu (pdf). Hrvatski sabor. Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- ↑ (hr) Zakon o izmjenama i dopunama Zakona o obrani (Narodne novine 136/2025). Narodne novine. Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- ↑ (hr) Hrvatska uvodi temeljno vojno osposobljavanje. Ministarstvo obrane Republike Hrvatske (MORH) (24 oktober 2025). Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- (hr) Godišnje izvješće o obrani za 2023. godinu (pdf). Hrvatski sabor. Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- (hr) Ustav Republike Hrvatske (Narodne novine 56/1990) – čl. 100–101. Narodne novine. Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- (hr) Ivan Anušić – Potpredsjednik Vlade i ministar obrane. Vlada Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- (hr) General-pukovnik Tihomir Kundid novi načelnik Glavnog stožera Oružanih snaga Republike Hrvatske. Ministarstvo obrane Republike Hrvatske (MORH) (8 maart 2024). Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- (hr) Hrvatska uvodi temeljno vojno osposobljavanje. Ministarstvo obrane Republike Hrvatske (MORH) (24 oktober 2025). Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- (hr) Zakon o izmjenama i dopunama Zakona o obrani (Narodne novine 136/2025). Narodne novine. Geraadpleegd op 11 januari 2026.
- (hr) Oružane snage Republike Hrvatske (officiële site). Oružane snage Republike Hrvatske. Geraadpleegd op 11 januari 2026.