Pre-romaanse architectuur

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
De Kerk van Germigny uit 806 is een voorbeeld van de pre-romaanse architectuur

Onder de term pre-romaanse architectuur wordt de periode in de Europese architectuur bedoeld tussen het begin van de Karolingische renaissance in ongeveer het jaar 760 tot het begin van de romaanse architectuur rond het jaar 1100. Er is maar een beperkt aantal bouwwerken uit deze periode bewaard gebleven. De stijl is afgeleid van de Romeinse en Byzantijnse stijlvormen. De plattegronden van sommige hoofdkerken zijn dan als vroeg-christelijk te kenmerken. De abdij van Fulda, bijvoorbeeld, begonnen in 802 is direct afgeleid van de St. Pieter en de andere Romeinse basilieken met dwarsbeuken. Het klooster te Lorsch is daarentegen zuiver Karolingisch met Romeinse kenmerken. Centula (of St. Riquier bij Abbeville) is grotendeels origineel en heeft een noordelijker karakter. De kerk werd gebouwd door een informele schoonzoon van Karel de Grote, abt Angilbert, in de jaren 790 tot 799, maar bestaat niet meer. Het gebouw is alleen nog bekend van een gravure naar een twaalfde-eeuwse tekening en een nog oudere beschrijving. De plattegrond van St. Gallen toont een opvallende gelijkenis met het ontwerp van de kathedraal van Keulen. Germigny-des-Prés bij Orleans toont een Karolingische kerk gewijd in 806 met een Byzantijns schema: de quincunx of het ingeschreven Grieks kruis.

In verschillende landen in Europa werden in deze periode bouwwerken gebouwd die tot op heden bewaard zijn gebleven. In Nederland zijn weinig pre-romaanse bouwwerken behouden gebleven. Zo wordt de 11e-eeuwse Sint-Catharinakapel in Lemiers tot de pre-romaanse groep gerekend.

Enkele voorbeelden van pre-romaanse architectuur[bewerken]

Naam Plaats Soort gebouw Beschaving Bouwperiode
Kerk van San Juan Bautista Baños de Cerrato nabij Palencia, Spanje Kerkgebouw Visigoten 661
Kerk van San Salvatore Spoleto, Italië Kerkgebouw Langobardische architectuur 8e eeuw
Paltskapel in de Dom van Aken Aken, Duitsland Kapel Karolingische architectuur 786 - 804
Kerk van Germigny Germigny-des-Prés, Frankrijk Kerkgebouw Karolingische architectuur 806 - ?
Kerk van San Miguel de Escalada Nabij León, Spanje Kerkgebouw Mozaraben 913

Zie ook[bewerken]