Teer

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Oude bus bruine teer met busje teerverdunner
Nieuwe weer verkrijgbare bus
Bus teer van een ander merk

Teer is een product dat ontstaat bij het verhitten van plantaardig materiaal zoals hout (wat bruine teer oplevert) of steenkool (wat koolteer geeft), onder uitsluiting van lucht (pyrolyse). Het is een donkere, stroperige of kleverige taaie substantie met een karakteristieke geur, afhankelijk van de oorsprong. Teer is ook een belangrijk bestanddeel van sigarettenrook en voor veel van de schadelijke gevolgen daarvan verantwoordelijk.

In de volksmond wordt met teer ook vaak asfalt of bitumen bedoeld, de hoogst kokende fracties die overblijven na het verdampen van aardolie. Dit zijn echter andere producten dan de echte teer, die een mengsel is van zeer veel organische stoffen, waarvan een deel reactief en min of meer giftig is.

Bestanddelen van teer[bewerken]

Teer bevat onder andere:

Verbod koolteer[bewerken]

Het gebruik van teer werd in Europa verboden met het van kracht worden van Europese richtlijn 98/08 (biociden). Vanuit Scandinavië en de European Maritime Heritage werd aangedrongen op nader onderzoek. Voor het comité werd betoogd dat de werking van houtteer voornamelijk te danken was aan de afsluiting van het betreffende oppervlak. Bovendien zou het gebruik zo beperkt zijn, dat het gebruik nauwelijks invloed op het milieu zou hebben. Bruine teer wordt voornamelijk gebruikt voor sommige historische gebouwen en historische schepen. Nader onderzoek, geëntameerd door de Europese Commissie, bracht aan het licht dat alleen koolteer, in tegenstelling tot bruine teer, carcinogeen is. Van bruine teer is het gebruik inmiddels weer toegestaan door het verwijderen van de stof uit de bijlage van richtlijn 98/08. [1]

Dat koolteer verboden bleef leverde aanvankelijk voor varende monumenten een groot probleem, omdat ze onder water vaak behandeld waren met koolteer en moderne verfsystemen lang niet diezelfde kwaliteit bescherming boden als koolteer. Vooral de hechting op de oude teerlaag was het probleem. De nieuwe verf bleek er na korte tijd af te vallen. Het verbod werd omzeild door nog jaren in België te hellingen, waar de wet later werd aangepast.

Bruine teer[bewerken]

Op de scheepsluiken (Friese kap) wordt nog gewoon bruine teer gebruikt. Maar ook wordt gewerkt met moderne producten als bijvoorbeeld Perkoleum zwart, omdat het minder kleding vervuilt als op de luiken gezeten wordt en vanwege de verkrijgbaarheid. Een bekende teersoort is Zweedse of Stockholmer teer.

Medische toepassing[bewerken]

In de dermatologie wordt teer in de vorm van teerpreparaten wel toegepast bij eczeem en psoriasis; door zorgen over de giftigheid en kankerverwekkende eigenschappen ervan nam dit gebruik steeds verder af; het wordt alleen nog maar toegepast als met andere preparaten geen even goed resultaat wordt behaald. Het was aan patiënten ook moeilijk uit te leggen dat teerpreparaten in de apotheek niet meer mochten worden verwerkt van de arbeidsinspectie, wegens kankerverwekkendheid, maar dat de patiënt het desondanks nog wel 30 jaar op zijn huid kon smeren. Na het onderzoek van de Europese Commissie is gebleken dat de medicinale toepassing van bruine teer geen probleem meer hoeft te zijn.

Zie ook[bewerken]