Tupolev

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Icoontje doorverwijspagina Zie Tupolev (doorverwijspagina) voor andere betekenissen van Tupolev.
Public Stock Company Tupolev
Oprichting 22 oktober 1922
Sleutelfiguren Andrej Toepolev (Oprichter)
Hoofdkantoor Moskou, Rusland
Producten Vliegtuigen
Website Tupolev
Portaal  Portaalicoon   Economie
Tupolevs meest prestigieuze vliegtuig, de Tu-144.
De Tu-154.
De moderne Tu-204.
De tot nu toe weinig succesvolle Tu-334.
De Tu-160, Tupolevs eerste intercontinentale supersonische bommenwerper.

Tupolev of (volgens Nederlandse transliteratie) Toepolev (OKB-156, ontwerp-prefix Tu),(Russisch: Туполев, spreek uit als Toepolef) is een Russische vliegtuigbouwer, gevestigd in Moskou. Het bedrijf is voortgekomen uit het ontwerpbureau van Andrej Toepolev dat op 22 oktober 1922 werd opgericht. Tupolev is gespecialiseerd in het ontwerpen en bouwen van vliegtuigen. De grootste vliegtuigfabriek van het bedrijf is gevestigd op Luchthaven Vostotsjny bij de Russische stad Oeljanovsk. Tupolev werkt samen met Jakovlev[1], Soechoi[2], Mikojan[3], Iljoesjin[4] en Irkoet[5][6] in het United Aircraft Building Corporation.

Geschiedenis[bewerken]

Het Tupolev vliegtuigontwerpbureau werd in 1922 opgericht door Andrej Toepolev, het bedrijf richt zich enkel op het ontwerp van vliegtuigtypes waarna de daadwerkelijke bouw wordt uitbesteed aan diverse vliegtuigfabrieken in Rusland. Voor de Tweede Wereldoorlog was Tupolev vooral bekend vangwege zijn zware bommenwerpers, de grootste was de Tupolev ANT-20, het grootste vliegtuig van zijn tijd. Gedurende de Tweede Wereldoorlog stapte het ontwerpbureau over op het ontwerpen van kleine tactische bommenwerpers waaronder de Tupolev Tu-2, grote aantallen van dit toestel werden geproduceerd, een aantal zelfs gedeeltelijk van hout omdat er in de Sovjet-Unie een tekort aan staal heerste.

In 1945 waren drie Boeing B-29 Superfortress-bommenwerpers genoodzaakt een noodlanding te maken in het Russische Verre Oosten. Stalin greep deze unieke mogelijkheid met beide handen aan en beval direct om dit hypermoderne Amerikaanse toestel te kopiëren. Hieruit kwam de Tupolev Tu-4 voort, een vrijwel 1 op 1 kopie van de B-29.

De Tu-4 werd opgevolgd door de Tupolev Tu-16, het eerste straalvliegtuig van Tupolev. Tupolev was echter van mening dat de straalmotor nog niet efficiënt genoeg was en ontwierp daarom de Tupolev Tu-95-bommenwerper met vier turboprop-motoren. Dit toestel is tot op de dag van vandaag als tegenhanger van de B-52 Stratofortress nog in dienst bij de Russische Luchtmacht. Op het gebied van verkeersvliegtuigen ging Tupolev wél verder met de ontwikkeling van de straalmotor. Uit de Tu-16 werd de Tupolev Tu-104 ontwikkeld. Dit toestel was het na de De Havilland DH.106 Comet het tweede operationele straalverkeersvliegtuig ter wereld. Uit de Tu-95 werd echter ook een verkeersvliegtuig ontwikkeld, de Tupolev Tu-114, het grootste en snelste verkeersvliegtuig van zijn tijd. Al deze verkeersvliegtuigen werden gekenmerkt door de grote landingsgestellen met opvallend veel wielen. Hierdoor zijn al deze toestellen in staat om te landen op onverharde banen, iets dat veel voorkwam in Siberië.

Gedurende de jaren 60 werd kwam Tupolev onder leiding te staan van de zoon van Andrej Toepolev, Alexei Toepolev. Hij ontwierp onder andere de prestigieuze Tupolev Tu-144, de succesvolle Tupolev Tu-154 en de Tupolev Tu-22M. Hierdoor kwam de ontwikkeling in de Sovjet-luchtvaart op gelijke hoogte met die in het westen. Het laatste grote project van Tupolev voor de val van de Sovjet-Unie was de ontwikkeling van de Tupolev Tu-160 supersonische intercontinentale bommenwerper die vanuit de Sovjet-Unie onder andere Los Angeles kon bereiken.

Post-Sovjetperiode[bewerken]

Na de val van de Sovjet-Unie ging Tupolev verder met verschillende andere ontwikkelingen, er braken echter wel zware tijden aan voor het bureau dat gedwongen werd geprivatiseerd. In de jaren 90 werd onder andere gewerkt aan:

  • De ontwikkeling van de Tupolev Tu-204 en Tupolev Tu-334 passagiersvliegtuigen.
  • Onderzoek naar alternatieve vliegtuigbrandstoffen, waaronder aardgas.
  • Modernisatie van de bestaande vloot aan Tupolev-toestellen bij de Russische luchtmacht.
  • Onderhoud en technische verbeteringen van de wereldwijde vloot van Tupolev-toestellen.

Huidige productie[bewerken]

Anno 2011 zijn bij de verschillende fabrieken die toestellen voor Tupolev produceren de volgende toestellen in productie:

Gepland zijn de Tupolev Tu-324 en Tupolev Tu-330.

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Jakovlev is de Nederlandse transliteratie van het Russische Яковлев, deze wordt echter weinig gebruikt. Als internationale handelsnaam gebruikt Jakovlev de Engelse transliteratie, Yakovlev. De prefix voor de vliegtuigmodellen is bij het gebruik van de Engelse transliteratie ook Yak in plaats van Jak.
  2. Soechoj is de Nederlandse transliteratie van het Russische Сухой, deze wordt echter weinig gebruikt. Als internationale handelsnaam gebruikt Soechoj de Engelse transliteratie, Sukhoi. De prefix voor de vliegtuigmodellen is bij het gebruik van de Engelse transliteratie ook Su in plaats van Soe.
  3. Mikojan is de officiële Nederlandse transliteratie van het Russische Микоян, deze wordt echter weinig gebruikt. Als internationale handelsnaam gebruikt Mikojan de Engelse transliteratie, Mikoyan.
  4. Iljoesjin is de Nederlandse transliteratie van het Russische Ильюшин, deze wordt echter weinig gebruikt. Als internationale handelsnaam gebruikt Iljoesjin de Engelse transliteratie, Ilyushin.
  5. Irkoet is de Nederlandse transliteratie van het Russische Иркут, deze wordt echter weinig gebruikt. Als internationale handelsnaam gebruikt Irkoet de Engelse transliteratie, Irkut.
  6. Irkoet bestaat uit de volgende semi-onafhankelijke bedrijven; Beriev, de Irkoetsk Luchtvaarfabriek, het Russisch Vliegtuiginstrumentenontwerpbureau AviaSTEP en Beta Air