Aesopus

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Aisopos)
Ga naar: navigatie, zoeken
Aisopos verbeeld door Diego Velázquez rond 1640

Aisopos (Oudgrieks: Αἴσωπος) of Aesopus (ca. 620 v.Chr. – ca. 560 v.Chr.) was een Griekse dichter van fabels. De zogenaamde Aesopische fabels genoten in de oudheid al faam en vormden een inspiratiebron voor latere auteurs.

Biografie[bewerken]

Aisopos' biografische gegevens zijn fragmentarisch en omstreden. Zijn geboorteplaats is onbekend, Aristoteles bericht dat hij van Thracische oorsprong was. Volgens Herodotos (Hist. 2, 134) was Aisopos als slaaf in dienst bij Iapedon. In dezelfde passage wordt vermeld dat de fabeldichter werd vermoord. Herodotos beschouwt dit verhaal klaarblijkelijk als bekend en gaat er niet verder op in. Een nadere toelichting van het verhaal wordt ons verschaft door Herakleidos Pontikos: Aisopos zou er onterecht van beschuldigd zijn een Apollo-beeldje uit de tempel in Delphi gestolen te hebben en als straf door de priesters van de rotsen zijn gegooid. De goden zouden volgens de legende zijn onschuld gewroken hebben door een pestepidemie naar Delphi te sturen.

Sommige geleerden betwijfelen of Aisopos echt bestaan heeft. Volgens de Griekse traditie moest ieder literair genre een - al dan niet fictieve - euretes (εὑρετής) of uitvinder hebben. Herodotos noemt Aisopos als zodanig met betrekking tot de fabels. Of hij bestaan heeft of niet, in ieder geval genoot de figuur Aisopos in het klassieke Athene enige roem. Zijn populariteit blijkt onder meer uit het feit dat Aristophanes hem meerdere malen vermeldt in zijn komedies (Wespen v. 1259; De Vrede v. 139).

Werk[bewerken]

Aan Aisopos worden meer dan 350 fabels toegeschreven. Ze zijn gesteld in het Grieks en variëren in lengte. Over de precieze herkomst van de gedichten bestaat weinig zekerheid. Aangenomen wordt dat niet alle fabels van Griekse oorsprong zijn.

Sommige Aisopische fabels, zoals de krekel en de mieren (Τέττιξ καὶ μύρμηκες) en de raaf en de vos (Kóραξ καὶ ἀλώπηξ) zijn, zij het in enigszins aangepaste vorm, nog algemeen bekend. Dit is te danken aan Phaedrus, Jean de la Fontaine en een onbekende middeleeuwse Nederlandstalige auteur die de bundel Esopet schreef.

Literatuur[bewerken]

  • Het ongelukkige leven van Esopus. Vertaling Willem Kuiper en Rob Resoort. Amsterdam [Querido] 1990. Griffioen [pocket]

Zie ook[bewerken]