Oudgrieks

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Nuvola single chevron right.svg Voor het Grieks in het algemeen: Grieks.
Oudgrieks (Ἀρχαία Ἑλληνική)
Gesproken in Oude Griekenland, Cyprus, Westelijk Klein-Azië, Sicilië, en vele andere Griekse kolonies
Sprekers geen
Uitgestorven in opgevolgd door Koinè 4e eeuw v.Chr.
Taalfamilie

Indo-Europees

Dialecten
Alfabet Grieks alfabet
Taalcodes
ISO 639-1 -
ISO 639-2 grc
ISO 639-3 gko
Portaal  Portaalicoon   Taal
Verspreiding van de Griekse dialecten, ca. 400 v.Chr.

Oudgrieks (ἡ Ἑλληνικὴ γλῶσσα, hē Hellēnikē glōssa) is een verzamelnaam voor de dialecten die in het Oude Griekenland werden gesproken, omdat er geen 'hoofdtaal' was. Athene was in die tijd wel een belangrijke stad, zeker ook op literair gebied, en daarom wordt thans op middelbare scholen de Attische variant onderwezen. De andere dialecten zijn het Ionisch, Dorisch, Aeolisch, Arkadisch-Cyprisch.

Geschiedenis[bewerken]

Na de veroveringen door Alexander de Grote werd een variant van het Grieks, het Koinè de lingua franca voor het hele gebied rond de Middellandse Zee en voor velen de eerste taal.

Na de verovering en inlijving van dit gebied door de Romeinen bleef het Grieks de taal in het oostelijk deel van het Romeinse Rijk. Maar ook in het Oude Rome was het Grieks gangbaar. Het onderwijs bij met name de elite werd namelijk vaak gegeven door hoogopgeleide Griekse slaven. Daarnaast was Grieks de gebruikelijke taal in internationale contacten. Julius Caesar bijvoorbeeld beheerste het Grieks volledig. Vandaar dat sommige bronnen zelfs beweren dat hij vlak voor zijn dood de Griekse woorden "και συ τεκνον" (kai su, teknon) uitsprak, wat "ook jij, mijn kind" betekent; en dus niet de Latijnse woorden "tu quoque Brute" (ook jij Brutus) of "tu quoque fili mi" (ook jij, mijn zoon).

Het Oudgrieks is een dode taal. Veel van haar grammaticale kenmerken en vocabulaire bleef echter bewaard in geïsoleerde Griekse gemeenschappen rond de Zwarte Zee. Deze talen, samen het Pontisch genoemd, en een Anatolische variant, behouden tot de dag van vandaag veel overeenkomsten met het Oudgrieks uit Hellenistische tijden. Het Romeyka, een van de Pontische talen, dat gesproken wordt door een Islamitische bevolkingsgroep in onder andere het district Çaykara van de provincie Trabzon in Turkije, heeft van alle bekende Griekse talen het meest behouden van het Oudgrieks.[1][2]

In de middelbaar onderwijsvorm gymnasium in Nederland en het ASO in België kan de leerling het vak Oudgrieks volgen.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. (en) Jason and the argot: land where Greek's ancient language survives (The Independent, 3 januari 2011)
  2. (en) Against all odds: archaic Greek in a modern world (Universiteit Cambridge, Juli 2010)
Wikibooks Wikibooks heeft een studieboek over dit onderwerp: Oudgrieks.

Beluister

(info)