25 april

25 april is de 115de dag van het jaar (116de dag in een schrikkeljaar) in de gregoriaanse kalender. Hierna volgen nog 250 dagen tot het einde van het jaar.

Gebeurtenissen

•  Kunst
  • 1719 - Publicatie van Robinson Crusoe door Daniel Defoe.
  • 1792 - De Marseillaise, het Franse volkslied wordt gecomponeerd.

•  Politiek
  • 1950 - De Republiek der Zuid-Molukken wordt uitgeroepen.
  • 1974 - In Portugal maakt de Anjerrevolutie een eind aan vijftig jaar dictatuur.
  • 1990 - Tijdens een verkiezingsmeeting in Keulen wordt Oskar Lafontaine, de kandidaat van de SPD voor het bondskanselierschap, neergestoken door een geesteszieke vrouw.
  • 1990 - Violeta Barrios de Chamorro wordt in Managua beëdigd als presidente van Nicaragua.

•  Oorlog
  • 1607 - In de Slag bij Gibraltar vernietigt een Nederlandse vloot de Spaanse.
  • 1980 - De Amerikaanse militaire operatie om de gijzelaars uit de Amerikaanse ambassade in Teheran te bevrijden, mislukt.
  • 1982 - Israël draagt het laatste deel van de bezette Sinaïwoestijn over aan Egypte.

•  Religie
  • 1970 - Benoeming van Paul Schruers tot hulpbisschop van Hasselt.

•  Sport
  • 1970 - Georges Pintens wint de vijfde editie van Nederlands enige wielerklassieker, de Amstel Gold Race.
  • 1976 - Het Nederlands voetbalelftal verslaat België in Rotterdam met 5-0 in de kwalificatiereeks voor het EK voetbal 1976, onder meer door drie treffers van Rob Rensenbrink.
  • 1981 - Bij het wereldkampioenschap ijshockey voor A-landen in Zweden degradeert de herintredende Nederlandse ijshockeyploeg naar de B-poule na een nederlaag in het afsluitende duel van de verliezersgroep tegen West-Duitsland: 12-6.
  • 1982 - De Nederlandse tafeltennisster Bettine Vriesekoop behaalt in Boedapest de Europese titel in het enkel- en het gemengddubbelspel.
  • 1987 - Joop Zoetemelk wint de 22ste editie van Nederlands enige wielerklassieker, de Amstel Gold Race.
  • 1992 - Olaf Ludwig wint de 27ste editie van de Amstel Gold Race.
  • 1998 - Rolf Jaermann wint de 33ste editie van de Amstel Gold Race.
  • 2005 - In Landgraaf wordt de Erik Dekkerpassage geopend, genoemd naar de drievoudige winnaar van de Ronde van Nederland.

•  Wetenschap en technologie
  • 1953 - James Watson en Francis Crick publiceren in Nature de structuur van het menselijk DNA.
  • 1961 - De Amerikaan Jack Kilby (Texas Instruments) krijgt octrooi op de geïntegreerde schakeling oftewel de ic-chip.
  • 1985 - De verlenging van de Rotterdamse metro naar Spijkenisse wordt geopend.
  • 1986 - Het .nl-domein wordt als een van de eerste top level domeinen overgedragen aan Piet Beertema van het CWI.
  • 1990 - Lancering van de ruimtetelescoop Hubble, het eerste onbemande observatorium in de ruimte.

Geboren

Ella Fitzgerald
geboren in 1917

Fish
geboren in 1958

Albert Verlinde
geboren in 1961

Femke Halsema
geboren in 1966

• 1214 - Lodewijk IX, koning van Frankrijk (overleden 1270)
• 1284 - Eduard II, koning van Engeland (overleden 1327)
• 1599 - Oliver Cromwell, Engels militair en staatsman (overleden 1658)
• 1628 - William Temple, Engels diplomaat en essayist (overleden 1699)
• 1686 - Jan Jiří Benda, Boheems componist en organist (overleden 1757)
• 1725 - Philipp Ludwig Statius Müller, Duits theoloog en zoöloog (overleden 1776)
• 1769 - Marc Isambard Brunel, Frans-Brits ingenieur (overleden 1849)
• 1776 - Prinses Mary, dochter van koning George III van het Verenigd Koninkrijk (overleden 1857)
• 1796 - Charles Antoine de Bieberstein Rogalla Zawadsky, Nederlands politicus (overleden 1880)
• 1817 - Édouard-Léon Scott de Martinville, Frans uitvinder (overleden 1879)
• 1822 - Louis Willems, Belgisch wetenschapper (overleden 1907)
• 1849 - Felix Klein, Duits wiskundige (overleden 1925)
• 1857 - Giuseppe Gamba, Italiaans kardinaal-aartsbisschop van Turijn (overleden 1929)
• 1869 - Henri-Désiré Landru, Frans seriemoordenaar (overleden 1922)
• 1874 - Guglielmo Marconi, Italiaans natuurkundige (overleden 1937)
• 1884 - Jean-Baptiste Dortignacq, Frans wielrenner (overleden 1928)
• 1885 - Peter Marius Andersen, Deens voetballer (overleden 1972)
• 1887 - Jan Mathias Goossens, Nederlands politicus (overleden 1970)
• 1888 - Juan Arellano, Filipijns architect (overleden 1960)
• 1889 - Paul Deman, Belgisch wielrenner (overleden 1961)
• 1892 - Jacob Maarsingh, Nederlands politicus (overleden 1958)
• 1895 - Stanley Rous, Engels voetballer, scheidsrechter en sportbestuurder (overleden 1986)
• 1900 - Wolfgang Pauli, Oostenrijks-Amerikaans natuurkundige (overleden 1958)
• 1903 - Michele Pellegrino, Italiaans kardinaal-aartsbisschop van Turijn (overleden 1986)
• 1904 - Huey Long, Amerikaans zanger en muzikant (overleden 2009)
• 1905 - Emile Ensberg, Surinaams politicus (overleden 1984)
• 1906 - William Brennan, Amerikaans rechter (overleden 1997)
• 1908 - Henk Gortzak, Nederlands politicus (overleden 1989)
• 1914 - Marcos Pérez Jiménez, dictator van Venezuela (overleden 2001)
• 1915 - Aksel Quintus Bosz, Surinaams jurist, politicus en hoogleraar (overleden 1993)
• 1917 - Ella Fitzgerald, Amerikaans jazzzangeres (overleden 1996)
• 1917 - Jean Lucas, Frans autocoureur (overleden 2003)
• 1919 - Finn Helgesen, Noors schaatser (overleden 2011)
• 1921 - Karel Appel, Nederlands kunstschilder en beeldhouwer (overleden 2006)
• 1922 - Cobi Schreijer, Nederlands zangeres (overleden 2005)
• 1924 - Joseph Eric D’Arcy, Australisch bisschop (overleden 2005)
• 1925 - Sergio Sighinolfi, Italiaans autocoureur (overleden 1956)
• 1927 - Corín Tellado, Spaans schrijfster (overleden 2009)
• 1927 - Albert Uderzo, Frans striptekenaar
• 1928 - Cy Twombly, Amerikaans schilder, beeldhouwer en fotograaf (overleden 2011)
• 1929 - Yvette Williams, Nieuw-Zeelands atlete
• 1932 - Nikolaj Kardasjev, Russisch astrofysicus
• 1933 - Mark Grammens, Vlaams journalist
• 1933 - Jerry Leiber, Amerikaans songwriter (overleden 2011)
• 1935 - Reinier Kreijermaat, Nederlands voetballer
• 1936 - Henck Arron, Surinaams politicus (overleden 2000)
• 1936 - Leonel Sanchez, Chileens voetballer
• 1938 - Ton Schulten, Nederlands schilder
• 1940 - Al Pacino, Amerikaans acteur
• 1940 - Guillermo Thorndike, Peruviaans schrijver en journalist (overleden 2009)
• 1941 - Toni Gardiner, Brits ex-vrouw van koning Hoessein van Jordanië
• 1943 - Jean-Jacques Cassiman, Belgisch geneticus en hoogleraar
• 1944 - Julio Montero, Uruguayaans voetballer
• 1945 - Björn Ulvaeus, Zweeds muzikant
• 1946 - Talia Shire, Amerikaans actrice
• 1947 - Johan Cruijff, Nederlands voetballer en voetbaltrainer
• 1947 - Jeffrey DeMunn, Amerikaans acteur
• 1949 - Bob De Moor, Vlaams acteur en regisseur
• 1952 - Jacques Santini, Frans voetballer en voetbaltrainer
• 1953 - Piotr Dejmek, Pools acteur (overleden 2010)
• 1955 - Eric Drexler, Amerikaans wetenschapper
• 1955 - Regi Van Acker, Belgisch voetballer en voetbaltrainer
• 1957 - Theo de Rooij, Nederlands wielrenner en ploegleider
• 1958 - Fish, Brits zanger
• 1958 - Jan Nederburgh, Nederlands voetbaldoelman
• 1959 - Joan de Zwart-Bloch, Nederlands burgemeester
• 1961 - Frank De Winne, Belgisch ruimtevaarder
• 1961 - Albert Verlinde, Nederlands presentator
• 1962 - Foeke Booy, Nederlands voetballer en voetbaltrainer
• 1963 - David Moyes, Schots voetballer en voetbaltrainer
• 1964 - Hank Azaria, Amerikaans acteur
• 1966 - Femke Halsema, Nederlands politica en columniste
• 1966 - Jeroen Overbeek, Nederlands journalist
• 1966 - Rubén Sosa, Uruguayaans voetballer
• 1967 - Angel Martino, Amerikaans zwemster
• 1969 - Martin Koolhoven, Nederlands cineast
• 1969 - Jon Olsen, Amerikaans zwemmer
• 1969 - Gina Torres, Amerikaans actrice
• 1969 - Renée Zellweger, Amerikaans actrice
• 1970 - Kate Allen, Oostenrijks triatlete
• 1970 - Jason Lee, Amerikaans acteur
• 1970 - Leonard Geluk, Nederlands politicus
• 1970 - Saulius Šarkauskas, Litouws wielrenner
• 1973 - Fredrik Larzon, Zweeds drummer
• 1974 - Louis Alphonse de Bourbon, Duke of Anjou
• 1975 - Ruben L. Oppenheimer, Nederlands cartoonist
• 1976 - Tim Duncan, Amerikaans basketballer
• 1976 - Rainer Schüttler, Duits tennisser
• 1977 - Jonathan Angel, Amerikaans acteur
• 1978 - Laurent Cazenave, Frans autocoureur
• 1978 - Bart Deelkens, Belgisch voetballer
• 1978 - Rody Turpijn, Nederlands voetballer
• 1979 - Andreas Küttel, Zwitsers schansspringer
• 1979 - Sergio IJssel, Surinaams acteur
• 1979 - Aleksandar Radosavljevič, Sloveens voetballer
• 1980 - Phillip Burrows, Nieuw-Zeelands hockeyer
• 1980 - Hoàng Thanh Trang, Vietnamees schaakster
• 1980 - Alejandro Valverde, Spaans wielrenner
• 1981 - Felipe Massa, Braziliaans autocoureur
• 1981 - Anja Pärson, Zweeds alpineskiër
• 1983 - Oleh Husyev, Oekraïens voetballer
• 1983 - Nick Willis, Nieuw-Zeelands atleet
• 1984 - Simon Fourcade, Frans biatleet
• 1984 - Stijn Vandenbergh, Belgisch wielrenner
• 1985 - Giedo van der Garde, Nederlands autocoureur
• 1986 - Sui Baoku, Chinees shorttracker
• 1986 - Juan Sebastián Cabal, Colombiaans tennisser
• 1986 - Silvina D'Elia, Argentijns hockeyster
• 1986 - Niek Loohuis, Nederlands voetballer
• 1988 - Melvin de Leeuw, Nederlands voetballer
• 1988 - Laura Lepistö, Finse kunstschaatsster
• 1989 - Marie-Michèle Gagnon, Canadees alpineskiester
• 1989 - Michael van Gerwen, Nederlands darter
• 1990 - Matias Laine, Fins autocoureur
• 1990 - Jean-Éric Vergne, Frans autocoureur
• 1996 - Allisyn Ashley Arm, Amerikaans actrice

Overleden

Ginger Rogers
overleden in 1995

Beatrice Arthur
overleden in 2009

Virginia Gibson
overleden in 2013

• 480 - Julius Nepos (49), keizer van het West-Romeinse Rijk
• 501 - Rusticus van Lyon, Frans aartsbisschop
• 1399 - Widzel tom Brok, Fries krijgsheer
• 1595 - Torquato Tasso (51), Italiaans dichter
• 1607 - Jacob van Heemskerck (40), Nederlands zeevaarder
• 1744 - Anders Celsius (42), Zweeds astronoom
• 1800 - William Cowper (68), Engels dichter
• 1814 - Louis-Sébastien Mercier (73), Frans schrijver en politicus
• 1828 - Johannes Goldberg (64), Nederlands politicus
• 1840 - Siméon Poisson (58), Frans wiskundige
• 1878 - Anna Sewell (58), Brits schrijfster
• 1926 - Ellen Key (76), Zweeds schrijfster en pedagoge
• 1929 - Johannes Hendrik Carpentier Alting (65), Nederlands hoogleraar
• 1953 - Achille Daroux (72), Frans politicus
• 1960 - Amanoellah Khan (67), koning van Afghanistan
• 1961 - Klaas Breeuwer (59), Nederlands voetballer
• 1961 - Bob Garrett (85), Amerikaans atleet
• 1964 - Albert Mariën (67), Belgisch liberaal politicus
• 1969 - Richard Asher (57), Brits internist en schrijver
• 1973 - Foead Shehab (71), Libanees generaal en president
• 1974 - Guus Lutjens (89), Nederlands voetballer
• 1976 - Carol Reed (69), Brits filmregisseur
• 1989 - George Coulouris (85), Brits acteur
• 1990 - Dexter Gordon (67), Amerikaans jazzsaxofonist
• 1991 - Lamberto Avellana (76), Filipijns film- en toneelregisseur
• 1991 - Theo Laseroms (51), Nederlands voetballer
• 1995 - Ginger Rogers (83), Amerikaans actrice en danseres
• 1996 - Saul Bass (75), Amerikaans grafisch ontwerper
• 1999 - Lord Killanin (84), Iers journalist en sportbestuurder
• 1999 - Roger Van Overstraeten (61), Belgisch wetenschapper
• 2001 - Michele Alboreto (44), Italiaans autocoureur
• 2002 - Lisa Lopes (30), Amerikaans zangeres
• 2004 - Erik Latour (48), Nederlands televisieproducent
• 2005 - John Love (80), Zimbabwaans autocoureur
• 2006 - Tony Bell (93), Vlaams zanger, acteur en komiek
• 2007 - Alan Ball (61), Engels voetballer
• 2009 - Beatrice Arthur (86), Amerikaans actrice
• 2010 - Dorothy Provine (75), Amerikaans actrice
• 2011 - Gonzalo Rojas (93), Chileens dichter
• 2012 - Rafael Taléns Pello (78), Spaans componist
• 2012 - Paul L. Smith (75), Amerikaans acteur
• 2013 - Jacob Avshalomov (94), Amerikaans componist en dirigent
• 2013 - Virginia Gibson (85), Amerikaans actrice, zangeres en danseres
• 2013 - Kees Zijlstra (82), Nederlands politicus

Viering/herdenking

• De Romeinen vierden op 25 april de Robigalia ter ere van de god Robigus om een gunstige oogst af te smeken.
• Op 25 april wordt in de Tridentijnse liturgie de dag gevierd van de grote litanie (litaniae majores) om zegen te vragen over de vruchten van de aarde. Dit gaat waarschijnlijk terug op de Romeinse Robigalia.
• Op 25 april 1915 begon de aanval op Gallipoli. Hierbij kwamen veel Australiërs en Nieuw-Zeelanders om. Op deze datum, ANZAC day, worden de doden die in diverse oorlogen gevallen zijn herdacht.
• Op 25 april wordt in Noord-Korea de dag van het leger gevierd.
• Laatst mogelijke datum van Pasen: in 1666, 1734, 1886, 1943, 2038.
• rooms-Katholieke kalender:
  • Heilige Marcus († c. 68), evangelist - Feest
  • Heilige Ermin(us) (van Lobbes) († c. 737)
  • Heilige Filo (van Antiochië) († 107)
  • Heilige Aniaan (van Alexandrië) († c. 86)
  • Heilige Mella (van Connaught) († c. 780)
  • Zaligen Andrés Molist († 1927), Antonio Lários († 1929) en Anacleto Flores († 1927)
  • Zalige Herman († 1074)
  • Zalige Maria Elisabeth Hesselblad († 1957)

Weerextremen

Nederland

Dagrecords

• 1950 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur 2,3 °C
• 2007 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 19,2 °C
• 1906 - Laagste minimumtemperatuur -3,2 °C
• 2007 - Hoogste maximumtemperatuur 27,7 °C
• 1950 - Hoogste uurgemiddelde windsnelheid 16,5 m/s
• 1902 - Langste zonneschijnduur 14,1 uur
• 1989 - Langste neerslagduur 10,3 uur
• 1940 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 16,9 mm
• 1945 - Laagste etmaalgemiddelde relatieve vochtigheid 26 %

België

Dagrecords

• 1873 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur 2,1 °C
• 2007 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 20,5 °C
• 1955 - Laagste minimumtemperatuur -1,8 °C
• 2007 - Hoogste maximumtemperatuur 27,9 °C
• 1957 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 18,9 mm

Uitzonderlijke gebeurtenissen

• 1903 - 45 cm sneeuw in de streek van Saint-Hubert.

Bronnen, noten en/of referenties