1879

1879
Eeuwen:	18e eeuw · 19e eeuw · 20e eeuw
Decennia:	1860-1869 · 1870-1879 · 1880-1889
Jaren:	< · 1877 · 1878 · 1879 · 1880 · 1881 · >
Jaartelling in verschillende culturen
Ab urbe condita:		2632 MMDCXXXII
Armeense jaartelling:		1328 ԹՎ ՌՅԻԸ
Chinese jaartelling:		4575 – 4576 乙寅 – 丙卯
Christelijke jaartelling:		1879 MDCCCLXXIX
Ethiopische jaartelling:		1871 –1872
Hebreeuwse jaartelling:		5639 – 5640
Hindoekalenders:
- Vikram Samvat		1934 – 1935
- Shaka Samvat		1801 – 1802
- Kali Yuga		4980 – 4981
Iraanse jaartelling:		1257 –1258
Islamitische jaartelling:		1296 – 1297
Maçonnieke jaartelling:		5878 - 5879
Dit jaar naar onderwerp
Lijst van landen in 1879
Juliaanse kalender van 1879
Gregoriaanse kalender van 1879

Edison met enkele van zijn gloeilampen (circa 1918)

Het jaar 1879 is het 79e jaar in de 19e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

januari

• 2 - In Mechelen gaat het Lemmensinstituut van start: de interdiocesane hogere opleiding in de kerkmuziek.
• 22 - In de slag bij Isandlwana wordt een Brits leger door de Zoeloes vernietigd.
• 22 en 23 - Een handvol Britse soldaten van 139 man houden in de Slag bij Rorke's Drift stand, tegenover een Zoeloestrijdmacht van 4.000 à 5.000 krijgers. Buiten de zwaar- en lichtgewonden waren er maar 15 gesneuvelde Britse soldaten en meer dan 370 gesneuvelde Zoeloes.

februari

• februari - Groot-Brittannië stuurt een expeditieleger naar Zoeloeland.
• 3 - Joseph Swan demonstreert de eerste gloeilamp.

maart

• maart - De rivier de Tisza overstroomt, waardoor de Hongaarse stad Szeged grotendeels wordt verwoest.

april

• 22 - In Nederland wordt bij wet bepaald dat elke tien jaar een volkstelling zal worden gehouden.

• 29 - De Utrechtse (paarden)tram rijdt voor het eerst.

juli

• 4 - Einde van de Zoeloe-oorlog.

augustus

• 20 - Beëdiging van het Kabinet-Van Lynden van Sandenburg.

september

• 4 - Pim Mulier richt de Haarlemsche Football Club op, nu als Koninklijke HFC de oudste voetbalclub van Nederland.

oktober

• 7 - Otto von Bismarck sluit een geheim militair verdrag met Oostenrijk-Hongarije: de Tweebond.
• 22 - *Edison patenteert zijn gloeilamp. Hij sticht het bedrijf Edison General Electric.

december

• 13 - Op de Keizersgracht in Amsterdam wordt een wedstrijd schoonrijden gehouden, de oudst bekende wedstrijd in deze vorm van schaatsen.
• 28 - Tijdens een zware storm bezwijkt de Tai Bridge als daar een trein overheen rijdt. Er zijn negentig doden te betreuren.

zonder datum

• Vincent van Gogh trekt naar de Borinage om er het geloof te verkondigen.
• Abraham Kuyper richt de Anti-Revolutionaire Partij op.
• De liberale regering van België onder Walthère Frère-Orban krijgt parlementaire goedkeuring voor neutraal officieel onderwijs. Dit leidt tot een breuk met het Vaticaan en in eigen land een schoolstrijd.
• In Nederland gaat de eerste stoomtram rijden tussen Den Haag en Scheveningen.
• Eerste Indian Boarding School wordt opgericht in Pennsylvania. In deze kostschool worden 139 Sioux-kinderen losgemaakt van hun cultuur en opgevoed tot "Amerikanen".
• Wilhelm Wundt sticht het eerste psychologisch laboratorium op. Hierdoor was psychologie als wetenschap een feit.
• Begin van de Salpeteroorlog tussen Peru en Bolivia tegen Chili (beëindigd in 1884).
• De Belgische telegraafdiensten installeren een telefoonlijn in het parlement en verscheidene privéondernemers dienen een aanvraag in voor de exploitatie van telefoonnetwerken in verschillende Belgische steden.

Muziek

• Franz Liszt voltooit in Boedapest zijn Via Crucis, een compositie waaraan hij in 1878 in Rome was begonnen
• Giacomo Puccini componeert de wals Prime fantasie
• In München wordt de première opgevoerd van de opera Die Fornarina van Karl Zeller

Beeldende Kunst

• 

  Herfstdag in Sokolniki (1879) Isaak Levitan

Bouwkunst

• 

  Woonhuis, Bergen op Zoom (1879) C.P. van Genk

Geboren

januari

• 1 - E.M. Forster, Engels schrijver (overleden 1970)
• 1 - William Fox, Amerikaans ondernemer (overleden 1952)
• 2 - Rudolf Bauer, Hongaars atleet (overleden 1932)
• 4 - Piet Dickentman, Nederlands wielrenner (overleden 1950)

februari

• 14 - Gaetano Catanoso, Italiaans heilige (overleden 1963)
• 26 - Frank Bridge, Engels componist (overleden 1941)

maart

• 1 - Alexander Stamboeliski, Bulgaars politicus (overleden 1923)
• 5 - William Beveridge, Brits econoom (overleden 1963)
• 9 - Agnes Miegel, Duits dichteres en schrijfster (overleden 1964)
• 14 - Albert Einstein, Duits natuurkundige (overleden 1955)
• 15 - Gerrit Jan Heering, Nederlands theoloog, predikant en vredesactivist (overleden 1955)
• 30 - Coen de Koning, Nederlands schaatser, winnaar Elfstedentocht van (1912 en 1917) (overleden 1954)

april

• 2 - Alexander Moisiu, Albanees acteur (overleden 1935)
• 26 - Owen Willans Richardson, Engels natuurkundige en Nobelprijswinnaar (overleden 1959)

mei

• 6 - Hendrik van Heuckelum, Nederlands voetballer en winnaar bronzen Olympische medaille (overleden 1929)
• 19 - Nancy Astor, Brits politica en feministe (overleden 1964)
• 27 - Karl Bühler, Duits psycholoog (overleden 1963)

juni

• 3 - Vivian Woodward, Engels voetbaler (overleden 1954)
• 5 - René Pottier, Frans wielrenner, winnaar van de Tour de France van 1906 (overleden 1907)
• 7 - Joan Voûte, Nederlands astronoom (overleden 1963)
• 9 - Oskar Back, Hongaars-Nederlands violist en vioolleraar (overleden 1963)
• 13 - Johannes Geelkerken, Nederlands predikant en theoloog (overleden 1960)
• 16 - Theo Thijssen, Nederlands schrijver (overleden 1943)
• 20 - Vladko Maček, Kroatisch politicus (overleden 1964)
• 28 - Adriaan Hendrik Sirks, Nederlands militair en politiefunctionaris (overleden 1941)

juli

• 1 - Jake Atz, Amerikaans honkballer (overleden 1945)
• 9 - Ottorino Respighi, Italiaans componist (overleden 1936)

augustus

• 8 - Emiliano Zapata, Mexicaans revolutionair (overleden 1919)
• 11 - Frieda von Richthofen, Duits/Amerikaans schrijfster en vertaalster (overleden 1956)
• 23 - Alfrēds Kalniņš, Lets componist (overleden 1951)
• 31 - Alma Mahler, Oostenrijks-Amerikaans componiste en schilderes (overleden 1964)

september

• 5 - Frank Jewett, Amerikaans natuurkundige (overleden 1949)
• 6 - Johan Nygaardsvold, Noors politicus (overleden 1952)
• 6 - Joseph Wirth, Duits rijkskanselier (overleden 1956)
• 24 - Alfred Blunt, Anglicaans geestelijke (overleden 1957)

oktober

• 8 - Ernest Douwes Dekker, Nederlands/Indisch publicist en politicus (overleden 1950)
• 9 - Max von Laue, Duits natuurkundige (overleden 1960)
• 14 - Theodoor Alexander Boeree, Nederlands beroepsofficier en krijgsgeschiedkundige (overleden 1968)
• 28 - W.G. van de Hulst sr., Nederlands schrijver (overleden 1963)

november

• 7 - Leon Trotski, Russisch revolutionair en politicus (overleden 1940)
• 10 - Marius Cornelis van Houten, Nederlands militair en museumdirecteur (overleden 1953)
• 16 - Alfred Emile Rambaldo, Nederlands meteoroloog en luchtvaartpionier (overleden 1911)

december

• 8 - Willem Wakker, Nederlands atleet (overleden 1959)
• 10 - Ernest Shepard, Engels boekillustrator (overleden 1976)
• 18 - Paul Klee, Duits/Zwitsers kunstschilder (overleden 1940)
• 21 - Théodore Limperg, Nederlands econoom (overleden 1961)

datum onbekend

Jörgen Nilsen Schaumann, Zweeds dermatoloog (overleden 1953)

Overleden

januari

• 24 - Heinrich Geißler (64), Duits natuurkundige en uitvinder van de geisslerbuis

februari

• 15 - Willem Josephus van Zeggelen (67), Nederlands dichter

april

• 4 - Elizabeth Patterson (94), eerste vrouw van Jérôme Bonaparte en schoonzus van keizer Napoleon I
• 16 - Bernadette Soubirous (35), Frans heilige
• 26 - Édouard-Léon Scott de Martinville (62), Frans uitvinder van de fonograaf

mei

• 14 - Henry Sewell (71), Nieuw-Zeelands politicus

juni

• 1 - Napoleon Eugène Bonaparte (23), Frans keizerlijke prins
• 11 - Kroonprins Willem (38) van Nederland
• 25 - William Fothergill Cooke (73), Brits elektrotechnicus en uitvinder
• 29 - Albertus Jacobus Clemens Janssens (72), Nederlands politiefunctionaris

juli

• 19 - Louis Favre (53), Zwitsers ingenieur, projectleider bij de bouw van de Gotthardtunnel
• 28 - Willem van Mecklenburg (52), Duits militair

september

• 17 - Eugène Viollet-le-Duc (65), Frans architect

november

• 3 - Joseph Poelaert (62), Belgisch architect
• 5 - James Maxwell (48), Schots wis- en natuurkundige

Weerextremen in België

• februari: maand met de op één na laagste luchtdruk ooit: 1001,8 hPa (normaal 1016,8 hPa). Dit wordt enkel overtroffen door maart 1909.
• 11 april: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: 0.1 °C.
• 12 april: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: -0,4 °C.
• 13 april: laagste minimumtemperatuur ooit op deze dag: -2 °C.
• 7 mei: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: 3,8 °C.
• 9 mei: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: 4,7 °C.
• 10 mei: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: 3,9 °C.
• 11 mei: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: 5 °C en laagste minimumtemperatuur ,7 °C: 5 °C.
• 10 juli: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: 10,9 °C.
• 26 november: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: -5,1 °C en laagste minimumtemperatuur: -8 °C.
• 2 december: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: -7,9 °C en laagste minimumtemperatuur: -10,9 °C.
• 3 december: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: -9,4 °C en laagste minimumtemperatuur: -12,9 °C.
• 4 december: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: -8,5 °C en laagste minimumtemperatuur: -10 °C.
• 7 december: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: -10 °C.
• 9 december: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: -12,6 °C en laagste minimumtemperatuur: -17,3 °C. Dit is de laagste minimumtemperatuur ooit in de maand december.
• 10 december: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: -8,4 °C en laagste minimumtemperatuur: -11,8 °C.
• 17 december: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: -9,7 °C en laagste minimumtemperatuur: -14,8 °C.
• 27 december: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: -8 °C.
• december: december met laagste gemiddelde dampdruk: 3,7 hPa (normaal 7 hPa) en laagste gemiddelde temperatuur: -5,6 °C (normaal 3,3 °C).
• Gemiddelde jaartemperatuur: koudste jaar ooit sinds 1833 met 7,0 °C (normaal 9,7 °C).

Bron: KMI Gegevens Ukkel 1901-2003 met aanvullingen

Mediabestanden

Zie de categorie 1879 van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.