Joseph Poelaert

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Joseph Poelaert
Sint-Katelijnekerk in Brussel
Justitiepaleis in Brussel
Huwelijksakte van Joseph Poelaert en Léonie Toussaint, Brussel 25 augustus 1859 (een van de getuigen was Bernard Beernaert (1795-1862), vader van Auguste Beernaert).
Borstbeeld van Poelaert in het Justitiepaleis

Joseph Philippe Poelaert (Brussel, 21 maart 1817 – aldaar, 3 november 1879) was een Belgisch architect die bekend is van het Justitiepaleis in Brussel.

Situering[bewerken]

Terwijl de grote mogendheden wachtten op de snelle neergang van de nieuwe staat die België in de jaren 30 en 40 van de 19e eeuw was, voorzag Joseph Poelaert zijn vaderland al snel van architecturale symbolen, bestemd om in de hoofden van het publiek een indruk van oudheid en duurzaamheid te doen ontstaan, zoals de oude Europese landen voorheen hadden gedaan. De ontwerper greep daarvoor terug naar de antieke architectuur (Egypte, Byzantium, Griekenland enz.) of mengde verschillende stijlen tot een nieuw geheel. In die zin was hij een beoefenaar van het eclecticisme.

Architecturaal oeuvre[bewerken]

Gewaardeerd door koning Leopold I (1831-1865), werd hij belast met belangrijke projecten in Brussel, zoals de Sint-Katelijnekerk in Brussel, de neogotische Koninklijke Kerk van Laken, de Congreskolom en de Muntschouwburg.

Zijn belangrijkste bouwwerk blijft evenwel het Brusselse Justitiepaleis. De Brusselaars die in de Marollen woonden noemden hem de Skieven Architect (nu de naam van een plaatselijk café). Skieven architect in het Brussels (in het Nederlands de scheve architect), klinkt als een scheldwoord. Wellicht is het een verbastering van zijn titel "de chef architect", bij de bouwwerken.

Zijn arbeid aan de plannen van het gerechtshof is met veel mythes en romantische verhalen omgeven. Zo beweert men dat de ontwerper zijn plannen meenam in zijn graf, dat hij al zijn plannen bleef hertekenen, dat hij niet de eerste keus was als ontwerper voor deze gigantische opdracht en dat hij er tenslotte aan ten onder ging.

Bij de grootschalige restauratie van het complex in de jaren 1970, werden in de kelder 800 bouwtekeningen teruggevonden van het gebouw. De Regie der Gebouwen maakte deze over aan het Rijksarchief te Brussel. Enkele plannen werden gedigitaliseerd en via het internet ontsloten voor het publiek.

Het plein aan de voet van het Justitiepaleis is, naar hem, het Poelaertplein genoemd.

Familie[bewerken]

Joseph Poelaert, trouwde toen hij 42 jaar was, op 25 augustus 1859 in Brussel, met Léonie Toussaint, 19 jaar oud, geboren in Elsene op 30 maart 1840 en gestorven in Brussel op 23 juli 1912, dochter van Joseph Ferdinand Toussaint, notaris in Brussel en oud volksvertegenwoordiger en van Philippine Anne Catherine Joséphine Kuhne. Ze was ook de zus van Fritz Toussaint, kunstschilder en van Jules Toussaint.

Zie ook[bewerken]

Externe link[bewerken]

Literatuur[bewerken]

  • Edmond MARCHAL, Joseph Poelaert, in: Biographie nationale de Belgique, T. XVII, Brussel, 1903.
  • Victor G. MARTINY e. a., Poelaert en zijn tijd, Catalogus, Brussel, 1980.
  • Poelaert, Joseph (1817-1879), in P.F. STATE, Historical dictionary of Brussels, Lanham - Toronto - Oxford, 2004. 241.
  • Joris SNAET, Het Justitiepaleis van Brussel, in: M&L, 2011.