10 november

10 november is de 314de dag van het jaar (315de dag in een schrikkeljaar) in de gregoriaanse kalender. Hierna volgen nog 51 dagen tot het einde van het jaar.

Gebeurtenissen

•  Algemeen
  • 1959 - In Londen wordt de Nederlandse Corine Rottschäfer gekroond tot miss World.
  • 2007 - De Belgische piloot Jacques Wilmart is, na een kort verblijf in een Tsjadische gevangenis (i.v.m. de Ark van Zoë), terug in België.

•  Kunst
  • 1958 - Sam Cooke en Lou Rawls raakten gewond tijdens een auto-ongeluk in de buurt van Marion, Arkansas, waarbij de chauffeur van hun auto om het leven kwam.
  • 1965 - Het beeld van Manneke Pis gestolen van zijn sokkel in België.

•  Media
  • 1969 - De eerste aflevering van Sesame Street (Sesamstraat) in Amerika.

•  Muziek
  • 1963 - De Nederlandse Beatles Fanclub is officieel opgericht.

•  Oorlog
  • 1444 - De Slag bij Varna wordt door de Ottomanen gewonnen.
  • 1914 - De Duitsers bezetten Diksmuide tijdens de Slag om de IJzer in de Eerste Wereldoorlog.
  • 1917 - De Derde Slag om Ieper gestreden tijdens de Eerste Wereldoorlog.
  • 1990 - De Libanese milities trekken zich na 15 jaar oorlog terug uit Beiroet.
  • 1990 - In het oosten van het Afrikaanse land Tsjaad worden regeringstroepen aangevallen door aanhangers van Idriss Déby.

•  Politiek
  • 1674 - Nederland draagt officieel Nieuw-Nederland over aan de Britten. De nieuwe naam wordt New York.
  • 1918 - Wilhelm Groener sluit met de nieuwe rijkskanselier Friedrich Ebert het zgn. "Ebert-Groener-pact".
  • 1918 - De Duitse keizer Wilhelm II wordt als vluchteling tot Nederland toegelaten.
  • 1925 - Gerrit Hendrik Kersten zorgde voor het aannemen van een amendement dat de val van kabinet-Colijn I veroorzaakte.
  • 1938 - Kristallnacht (nacht van 9 op 10 november).
  • 1967 - In België wordt bij Koninklijk Besluit besloten tot het instellen van een fonds voor medische, sociale en pedagogische zorg voor gehandicapten.
  • 1975 - De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties nam een resolutie aan die zionisme gelijkstelt aan racisme, maar die werd eind 1991 weer ingetrokken.
  • 1989 - De val van de Berlijnse Muur (nacht van 9 op 10 november).

•  Religie
  • 1884 - Paus Leo XIII creëert acht nieuwe kardinalen.
  • 1926 - In Brussel vindt het kerkelijk huwelijk plaats van de jonge Belgische kroonprins Leopold met de Zweedse prinses Astrid.
  • 1943 - Onthoofding van de rooms-katholieke priesters Johannes Prassek (32), Eduard Müller (32) en Hermann Lange (31), en de Evangelisch-Lutherse pastor Karl Friedrich Stellbrink (49) in een gevangenis in Hamburg. Ze worden de Martelaren van Lübeck genoemd.
  • 1959 - Oprichting van de Bisschoppelijke Hiërarchie in Belgisch-Congo met zes aartsbisdommen en 26 bisdommen.

•  Sport
  • 1982 - FC Utrecht-middenvelder Jan Wouters maakt zijn debuut voor het Nederlands voetbalelftal in de met 2-1 verloren oefenwedstrijd tegen Frankrijk in Rotterdam. Hij vervangt Simon Tahamata na 57 minuten.

•  Wetenschap en technologie
  • 1619 - De drie dromen van René Descartes.
  • 1871 - Journalist Henry Morton Stanley ontdekte de vermiste Schotse zendeling David Livingstone in het Afrikaanse dorpje Ujiji, en sprak daarbij de later legendarische woorden "Dr. Livingstone, I presume?".
  • 1885 - Demonstratie van de eerste motorfiets door bouwer Gottlieb Daimler.
  • 1895 - Eerste voorstelling van de cinematograaf van de gebroeders Lumière in Brussel.
  • 1970 - De Russische USSR Loenik 17/Lunokhod 1 (maanlander met maanwagen) gelanceerd. Bestemming: Maan.

Geboren

• 1433 - Karel de Stoute, hertog van Bourgondië (overleden 1477)
• 1483 - Maarten Luther, Duits theoloog (overleden 1546)
• 1577 - Jacob Cats, Nederlands dichter, jurist en politicus (overleden 1660)
• 1683 - George II, koning van Groot-Brittannië en Ierland (overleden 1760)
• 1697 - William Hogarth, Engels kunstschilder en graveur (overleden 1764)
• 1730 - Oliver Goldsmith, Brits schrijver (overleden 1774)
• 1759 - Friedrich von Schiller, Duits dichter en schrijver (overleden 1805)
• 1810 - Eduard von Simson, Joods-Duits jurist en politicus (overleden 1899)
• 1818 - Pieter Frans van Kerckhoven, Vlaams schrijver (overleden 1857)
• 1840 - Willem Levinus Penning, Nederlands dichter (overleden 1924)
• 1858 - Adelgunde van Bragança, hertogin van Guimarǎes, Portugese prinses (overleden 1946)
• 1861 - August De Winne, Vlaams schrijver (overleden 1935)
• 1870 - Josephine Siebe, Duits schrijfster (overleden 1941)
• 1872 - Robert Protin, Belgisch wielrenner (overleden 1953)
• 1879 - Marius Cornelis van Houten, Nederlands militair en museumdirecteur (overleden 1953)
• 1884 - Jan van Nijlen, Vlaams dichter (overleden 1965)
• 1888 - Andrej Toepolev, Russisch vliegtuigbouwer (overleden 1972)
• 1890 - Carl Borgward, Duits zakenman (overleden 1963)
• 1893 - Willem Frederik Jonkman, Nederlands verzetsstrijder (overleden 1945)
• 1894 - Lisa Tetzner, Duits kinderboekenschrijfster (overleden 1963)
• 1904 - Marshall Kay, Canadees-Amerikaans geoloog (overleden 1975)
• 1910 - Raoul Diagne, Frans voetballer en voetbalcoach (overleden 2002)
• 1910 - Albert Vermaere, Belgisch politicus en burgemeester (overleden 1993)
• 1919 - Michail Kalasjnikov, Russisch wapenontwerper
• 1919 - François Périer, Frans acteur (overleden 2002)
• 1923 - Óscar González, Uruguayaans autocoureur (overleden 2006)
• 1925 - Richard Burton, Brits acteur (overleden 1984)
• 1926 - Art Bisch, Amerikaans autocoureur (overleden 1958)
• 1926 - Juan Jesús Posadas Ocampo, Mexicaans kardinaal-aartsbisschop van Guadalajara (overleden 1993)
• 1928 - Ennio Morricone, Italiaans componist
• 1928 - Beppe Wolgers, Zweeds acteur, schrijver, componist en regisseur (overleden 1986)
• 1929 - Wout Wagtmans, Nederlands wielrenner (overleden 1984)
• 1932 - Roy Scheider, Amerikaans acteur (overleden 2008)
• 1933 - Paul Baeteman, Belgisch beeldhouwer
• 1933 - Ronald Evans, Amerikaans astronaut (overleden 1990)
• 1933 - Rudy Goossen, Surinaams politicus
• 1934 - Lucien Bianchi, Belgisch autocoureur (overleden 1969)
• 1939 - Eugènie Herlaar, Nederlands nieuwslezeres
• 1941 - Kurt Axelsson, Zweeds voetballer (overleden 1984)
• 1942 - Keiichi Suzuki, Japans schaatser
• 1943 - Eldridge Wayne Coleman, Amerikaans professioneel worstelaar
• 1944 - Tim Rice, Brits tekstschrijver voor films en musicals
• 1945 - Willi Lippens, Nederlands voetballer
• 1947 - Greg Lake, Brits musicus
• 1948 - Vincent Schiavelli, Amerikaans acteur (overleden 2005)
• 1949 - Mustafa Denizli, Turks voetbalcoach
• 1954 - Juanito, Spaans voetballer (overleden 1992)
• 1954 - Kevin Spraggett, Canadees schaker
• 1954 - Herman Vermeulen, Belgisch voetbaltrainer
• 1955 - Roland Emmerich, Duits regisseur en producent
• 1959 - Andrzej Iwan, Pools voetballer
• 1960 - Rick de Leeuw, Nederlands schrijver en zanger
• 1961 - John Walton, Engels darter
• 1961 - Anita Witzier, Nederlands presentatrice
• 1963 - Tanju Çolak, Turks voetballer
• 1963 - Mike Powell, Amerikaans atleet
• 1964 - Corrina Konijnenburg, Nederlands meisje bekend van Bij Dorus op schoot (overleden 2002)
• 1965 - Eddie Irvine, Noord-Iers autocoureur
• 1965 - Arthur Yap, Filipijns politicus
• 1966 - Vanessa Angel, Brits actrice
• 1967 - Rémy Belvaux, Waals acteur, producer, regisseur en scenarioschrijver (overleden 2006)
• 1967 - Jackie Fairweather, Australisch triatlete
• 1968 - Daphne Deckers, Nederlands schrijfster, columniste en topmodel
• 1969 - Faustino Asprilla, Colombiaans voetballer
• 1969 - Arjan van der Laan, Nederlands voetballer
• 1969 - Jens Lehmann, Duits voetballer
• 1969 - Ellen Pompeo, Amerikaans actrice
• 1970 - Danny Nelissen, Nederlands wielrenner
• 1971 - Raymond Knops, Nederlands politicus
• 1973 - Marco Rodríguez, Mexicaans voetbalscheidsrechter
• 1976 - Steffen Iversen, Noors voetballer
• 1976 - Shefki Kuqi, Fins-Kosovaars voetballer
• 1977 - Mikheil Ashvetia, Georgisch voetballer
• 1977 - Brittany Murphy, Amerikaans actrice (overleden 2009)
• 1977 - Erik Nevland, Noors voetballer
• 1978 - Ralf Åkesson, Pools schaker
• 1978 - Kyla Cole, Slowaaks pornoster
• 1980 - Kjetil Lie, Noors schaker
• 1980 - Andreas Prommegger, Oostenrijks snowboarder
• 1982 - Shane Cansdell-Sherriff, Australisch voetballer
• 1982 - Amets Txurruka, Spaans wielrenner
• 1984 - Thierry Hupond, Frans wielrenner
• 1984 - Olga Zajtseva, Russisch atlete
• 1985 - Marco Barba, Spaans autocoureur
• 1985 - Nesta Carter, Jamaicaans atleet
• 1985 - Liu Zhongqing, Chinees freestyleskiër
• 1986 - Josh Peck, Amerikaans acteur
• 1989 - Kjeld Nuis, Nederlands langebaanschaatser
• 1990 - Mireia Belmonte, Spaans zwemster
• 1995 - Lucile Lefevre, Frans snowboardster

Overleden

• 461 - Paus Leo I (±61)
• 1299 - Jan I van Holland (15), graaf van Holland
• 1549 - Paus Paulus III (81)
• 1763 - Joseph François Dupleix (66), Frans militair
• 1842 - Aleksej Koltsov (33), Russisch schrijver en volksdichter
• 1891 - Arthur Rimbaud (37), Frans dichter
• 1938 - Mustafa Kemal Atatürk (57), grondlegger en eerste president van het moderne Turkije
• 1940 - Michael Staksrud (32), Noors schaatser
• 1978 - Theo Lingen (75), Duits acteur en regisseur
• 1982 - Leonid Brezjnev (75), politiek leider van de Sovjet-Unie
• 1995 - Ken Saro-Wiwa (54), Nigeriaans toneelschrijver en activist
• 1998 - Mary Millar (62), Brits actrice en zangeres
• 2001 - Ken Kesey (66), Amerikaans schrijver
• 2003 - Canaan Banana (67), Zimbabwaans politicus
• 2005 - George van Kleef (44), Nederlands crimineel
• 2006 - Jack Palance (87), Amerikaans acteur
• 2007 - Laraine Day (87), Amerikaans actrice
• 2007 - Norman Mailer (84), Amerikaans schrijver en journalist
• 2008 - Miriam Makeba (76), Zuid-Afrikaans zangeres
• 2008 - Koos Reugebrink (78), Nederlands hoogleraar belastingrecht
• 2008 - Wannes Van de Velde (71), Vlaams zanger, dichter en beeldend kunstenaar
• 2008 - Fries de Vries (77), Nederlands politicus en dichter
• 2008 - Juul Zandbergen (83), Nederlands burgemeester en verzetsman
• 2009 - Robert Enke (32), Duits voetbaldoelman
• 2010 - Theodoor Doyer (54), Nederlands hockeyer
• 2011 - Andy Tielman (75), Nederlands gitarist en zanger van de Tielman Brothers

Viering/herdenking

• Rooms-katholieke kalender:
  • Heilige Leo de Grote († 461) - Gedachtenis
  • Heilige Florentia
  • Heilige Tryfoon († c. 250)
  • Heilige Noach († 30e eeuw v.Chr.?)
  • Heilige Andreas Avellinus († 1608)
  • Heilige Nymfa van Nicea († c. 250)

Demetrius

Weerextremen

Nederland

Dagrecords

• 1919 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur -3,3 °C
• 1977 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 14,4 °C
• 1908 - Laagste minimumtemperatuur -7,4 °C
• 1977 - Hoogste maximumtemperatuur 17,5 °C
• 1915 - Hoogste uurgemiddelde windsnelheid 14,4 m/s
• 1971 - Langste zonneschijnduur 8,1 uur
• 1993 - Langste neerslagduur 19 uur
• 1950 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 21,7 mm
• 1908 - Laagste etmaalgemiddelde relatieve vochtigheid 57 %

België

Dagrecords

• 1864 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur -1,6 °C
• 1977 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 14,7 °C
• 1864 - Laagste minimumtemperatuur -5,3 °C
• 1977 - Hoogste maximumtemperatuur 17,7 °C
• 1972 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 15 mm

Uitzonderlijke gebeurtenissen

• 1977: De warmste november-decade van de eeuw: gemiddelde temperatuur in Ukkel: 11,4 °C.
• 1981: Tijdens laatste 3 dagen overal vorst: tot –8,0 °C.
• 1984: In heel het land bevat de regen zand uit de Sahara.
• 1991: Natste november-decade: 114,7 mm.

Bronnen, noten en/of referenties