1981

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
1981
Eeuwen: 19e eeuw · 20e eeuw · 21e eeuw
Decennia: 1970-1979 · 1980-1989 · 1990-1999
Jaren: << · < · 1980 · 1981 · 1982 · > · >>
Maanden:

jan · feb · mrt · apr · mei · jun
jul · aug · sep · okt · nov · dec

Calendar-nl.png Jaartelling in verschillende culturen
Ab urbe condita: 2734 MMDCCXXXIV
Armeense jaartelling: 1430

ԹՎ ՌՆԼ

Chinese jaartelling: 4677 – 4678

丁申 – 戊酉

Christelijke jaartelling: 1981 MCMLXXXI
Ethiopische jaartelling: 1973 – 1974
Hebreeuwse jaartelling: 5741 – 5742
Hindoekalenders:
- Vikram Samvat 2036 – 2037
- Shaka Samvat 1903 – 1904
- Kali Yuga 5082 – 5083
Iraanse jaartelling: 1359 – 1360
Islamitische jaartelling: 1401 – 1403
Maçonnieke jaartelling: 5980 – 5981
Nuvola apps kuser.svg 1981 naar onderwerp Gnome-globe.svg
Lijst van landen
Overleden
Atlantisch orkaanseizoen
Auto's
Film
Muziek
Sport (categorie)
Crystal Clear mimetype vcalendar.png Gregoriaanse kalender van 1981

Het jaar 1981 is een jaartal volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen[bewerken]

januari
februari
maart
april
mei
juni
  • 5 - Dr. Michael Gottlieb beschrijft een nieuwe, mysterieuze ziekte: aids.
  • 7 - Israëlische jets bombarderen de Iraakse kernreactor Osirak.
  • 11 - De stad Golbaf in Iran wordt met de grond gelijk gemaakt door een aardbeving met kracht van 6,8. Er vallen meer dan duizend doden.
  • 22 - Nadat het Iraanse parlement president Abolhasan Bani-Sadr, die geen dictatuur van de geestelijkheid wil, uit zijn ambt heeft gezet, wordt een arrestatiebevel tegen hem uitgevaardigd. Bani-Sadr duikt onder en ziet kans naar Frankrijk te vluchten. Zes dagen later komen bij een bomaanslag op het hoofdkwartier van de regerende islamitisch-revolutionaire partij 72 mensen om het leven. Onder de doden is IRP-leider ayatollah Behesthti, de tweede man van het land, lid van de waarnemende presidentiële raad en hoofd van het Opperste Revolutionaire Gerechtshof.
  • 23 - Ze was de eerste Zweedse filmster en een beroemd zangeres. Zarah Leander overlijdt op 74-jarige leeftijd.
  • 28 - De 45ste naoorlogse regering in Italië wordt voor het eerst geleid door een politicus die geen lid is van de DC, de christendemocratische partij. Premier Giovanni Spadolini behoort tot de kleinere republikeinse coalitiepartij PRI.
juli
  • 1 - In Nijmegen wordt voetbalclub N.E.C. opgericht, als afsplitsing van SC NEC.
  • 1 - De Chinese partijvoorzitter Hua Guofeng moet aftreden en wordt opgevolgd door Hu Yaobang, een aanhanger van de sterke man op de achtergrond, Deng Xiaoping.
  • 4 - Het komt tot een voorlopig hoogtepunt in de straatgevechten tussen extreem rechtse blanken en gekleurde jongeren in Londen. Twee nachten later worden in Liverpool hele straten verwoest. Tot in augustus heeft de politie de handen vol aan rellen in vele Britse steden.
  • 7 - Een vliegtuig op zonne-energie steekt Het Kanaal over.
  • 6 - John McEnroe lost Björn Borg voor de derde keer af als nummer één op de wereldranglijst der tennisprofessionals, ditmaal na 46 weken, maar de Amerikaan moet die positie opnieuw (na twee weken) weer afstaan aan de Zweed.
  • 8 - De literatuurwetenschapper Umberto Eco krijgt voor zijn roman 'De naam van de roos' de Italiaanse literaire Strega-prijs. Dit is het begin van een triomftocht door de hele literaire wereld.
  • 19 - Bernard Hinault wint de Ronde van Frankrijk.
  • 26 - De IWC, de internationale walvisvaartcommissie, legt vanuit Londen de vangst vrijwel geheel aan banden, om de verschillende bedreigde soorten voor uitsterven te behoeden.
  • 28 - De provincie Kerman in Iran wordt getroffen door een aardbeving met een kracht van 7,3 op de schaal van Richter. Tussen de 4.000 en 8.000 mensen komen om.
  • 29 - Prins Charles trouwt met Lady Diana Spencer.
  • 31 - De sterke man van Panama, brigade-generaal van de Nationale Garde Omar Torijos, komt om het leven bij een vliegtuigongeluk. Torrijos werd 52 jaar oud.
augustus
  • 1 - Het New Yorkse kabeltelevisiestation MTV begint 24 uur per dag muziek uit te zenden en schept zo de behoefte aan videoclips bij grammofoonplaten.
  • 3 - John McEnroe lost Björn Borg voor de vierde keer af als nummer één op de wereldranglijst der tennisprofessionals, en de Amerikaan houdt ditmaal 58 weken stand.
  • 8 - De Amerikaanse president Ronald Reagan beslist dat de neutronenbom geproduceerd zal worden. Zijn voorganger Carter had de ontwikkeling van dit wapen eerder stopgezet. Het verrassende besluit roept wereldwijd protesten op.
  • 10 - Vijf dagen lang blokkeren binnenvaartschippers de Nederlandse waterwegen om een betere regeling voor de vrachtverdeling af te dwingen. Politie en marine bestrijden de chaos met harde hand en de schippers moeten hun actie staken zonder dat resultaat is geboekt.
  • 14 - De Duitse dirigent Karl Böhm sterft op de leeftijd van 88 jaar.
  • 19 - Een 60-tal zeemijlen uit de kust van Libië schieten twee Amerikaanse jachtvliegers van het vliegdekschip 'Nimitz' twee Libische militaire vliegtuigen neer.
  • 25 - Na de Voyager 1 bereikt nu de Voyager 2 ruimtesonde de planeet Saturnus.
  • 25 - Zuid-Afrikaanse troepen dringen vanuit Namibië het zuiden van Angola binnen, in een aanval op basissen van de Namibische bevrijdingsbeweging SWAPO. Er wordt hevig gevochten met Angolese legereenheden.
  • 27 - Uit Amerika komt het bericht dat het oplosmiddel formaldehyde kankerverwekkend is - bij dieren is dat bewezen, bij mensen geldt hoogstwaarschijnlijk hetzelfde.
  • 30 - Bij een bomaanslag op een regeringsgebouw in Teheran worden zeven mensen gedood, onder wie president Ali Mohammed Rajai en premier Mohammed Javad Bahonar. Bij een vliegtuigongeluk op 30 september komt de volledige militaire top om het leven. Ook de manier waarop de staat zich teweerstelt tegen oppositie en andersdenkenden wordt steeds drastischer: alleen al op 19 en 20 september worden in totaal 185 mensen geëxecuteerd.
september
  • 10 - De Poolse vakbond Solidariteit eist tijdens een congres in Gdańsk vrije algemene verkiezingen, arbeiderszelfstandigheid in de bedrijven en gelijke rechten voor iedereen. De arbeiders in andere Oost-Europese landen worden opgeroepen ook vrije vakbonden op te richten. Vooral dat laatste wordt door de Sovjetunie als een provocatie betiteld.
  • 10 - Het is 44 jaar geleden dat het schilderij 'Guernica' werd gemaakt door Pablo Picasso en nu komt het uit de VS naar Spanje terug. Het zal voortaan te zien zijn in het 'Casón del Buen Retro' in Madrid. Het werkt beeldt het bombardement uit dat vliegtuigen van een Duits legioen tijdens de Spaanse Burgeroorlog uitvoerden op de Noord-Spaanse stad Guernica.
  • 19 - Meer dan een kwart miljoen mensen demonstreren in Washington tegen de economische en sociale politiek van president Reagan.
  • 21 - In België biedt de Regering-M. Eyskens I zijn ontslag aan, vanwege problemen in de coalitie. Na verkiezingen op 8 november duurt het nog meer dan vijf weken voordat Wilfried Martens op 17 december zijn vijfde kabinet kan voorstellen, een coalitie van CVP, PSC, PVV en PRL.
  • 21 - Het vroegere Brits-Honduras, de laatste Engelse kolonie op het vasteland van Amerika, wordt zelfstandig onder de naam Belize. Het aangrenzende Guatemala doet echter aanspraken op het grootste deel van het land.
  • 22 - In Frankrijk rijdt voor het eerst de Train à Grande Vitesse, op dat moment de snelste trein ter wereld.
  • 27 - Ruim 1300 Vlamingen fietsen door de omgeving van Brussel. Dit wettelijk Nederlandstalig gebied dreigt te verfransen. De actie wordt als De Gordel een jaarlijkse traditie.
  • 27 - De eerste reguliere inzet van de TGV op de Ligne à Grande Vitesse (LGV) Sud-Est tussen Parijs en Lyon, nadat de trein vijf dagen eerder officieel in gebruik is gesteld door president François Mitterrand. Op deze eerste lijn halen de TGV's snelheden tot 270 kilometer per uur.
oktober
  • 1 - Het Nederlands Verbond van Vakverenigingen, NVV, en het Nederlands Katholiek Vakverbond, NKV, gaan volledig op in de Federatie Nederlandse Vakbeweging, FNV.
  • 2 - Voor het onvoorstelbare bedrag van 165 miljard dollar, aldus kondigt president Reagan aan, zullen de VS hun strategische strijdkrachten gaan moderniseren.
  • 6 - De Egyptische president Anwar al-Sadat komt om bij een aanslag door tegenstanders van zijn verzoeningspolitiek met Israël.
  • 6 - Een Fokker F28-4000 van de NLM stort neer in zwaar onweer bij Moerdijk.
  • 6 - Het Gouwe-aquaduct wordt geopend. Dit viaduct zorgt voor een betere doorstroming van de Rijksweg 12 (A12).
  • 10 - In Bonn demonstreren 300.000 mensen tegen de bewapening en de Amerikaanse atoomraketten die in Europa moeten worden geplaatst. Het is de grootste vredesdemonstratie die ooit in het toenmalige West-Duitsland werd gehouden. Ook in andere landen komen de mensen in nooit eerder vertoonde aantallen de straat op: zoals op 19 oktober 200.000 demonstranten in Brussel, op 15 november 500.000 in Madrid en op 21 november tegen de 400.000 in Amsterdam.
  • 14 - Noorwegen krijgt een conservatieve premier, Kaare Willoch, als opvolger van Gro Harlem Brundtland. De nieuwe minderheidsregering maakt een einde aan 53 jaar sociaaldemocratisch bestuur.
  • 16 - De militaire regering van Turkije heft alle politieke partijen op en arresteert een groot aantal politici.
  • 16 - Als minister van defensie leidde hij het Israëlische leger naar de overwinning in de Zesdaagse Oorlog van 1967. Generaal en later minister van buitenlandse zaken Moshe Dayan overlijdt op 66-jarige leeftijd.
  • 18 - De leider van de Poolse communistische partij, Stanislaw Kania, wordt na scherpe kritiek weggestemd. Zijn opvolger is generaal Wojciech Jaruzelski, ook minister-president. Voor het eerst staat daarmee een beroepsmilitair aan het hoofd van de partij.
  • 20 - In de Antwerpse Hoveniersstraat ontploft een autobom bij een synagoge. Er vallen diverse doden en de aangerichte schade is enorm. De volgende dag houden duizenden mensen een stille tocht tegen de terreur.
  • 28 - In een verboden militaire zone voor de marinehaven Karlskrona in het zuiden van Zweden strandt een Russische onderzeeër. De Zweedse autoriteiten protesteren krachtig tegen de schending van de kustwateren en geven het schip pas op 6 november vrij.
  • 30 - In de wereld van het Franse chanson werd hij verafgood: Georges Brassens sterft op 60-jarige leeftijd.
november
  • 9 - Berichten over het 'Waldsterben', het afsterven van de bossen, verwekken in toenmalig West-Duitsland grote ongerustheid. In de bossen zou de helft van alle bomen ziek zijn door luchtvervuiling en verzuring van de bodem. Het verschijnsel wordt vervolgens in heel Europa geconstateerd.
  • 21 - Na een serie zeer massale demonstraties in verschillende Europese hoofdsteden beleeft Amsterdam met ruim 400.000 demonstranten tegen het NAVO-besluit tot plaatsing van kruisvluchtwapens met nucleaire lading in West-Europa, haar grootste demonstratie ooit. Ze werd georganiseerd door de linkse politieke partijen, de vakbeweging en de vredesbewegingen, waarin het IKV onder leiding van Mient Jan Faber een hoofdrol speelde.
  • 25 - Op de Seychellen mislukt een poging van huurlingen om de macht te veroveren op de gekozen regering. Waarschijnlijk zit Zuid-Afrika achter de overval. Naar dat land wijkt het grootste deel van de coupplegers uit met een gekaapt vliegtuig.
  • 28 - In New York overlijdt de 83-jarige zangeres Lotte Lenya, die grote faam genoot als vertolkster van het werk van Kurt Weill, haar echtgenoot, en Berthold Brecht.
december
Datum onbekend

Muziek[bewerken]

Popmuziek[bewerken]

Bestverkochte singles in Nederland:

  1. Anita Meyer - Why tell me, why
  2. Champaign - How 'bout us
  3. Stars on 45 - Stars on 45
  4. The Police - Every little thing she does is magic
  5. Ultravox - Vienna
  6. Yarbrough & Peoples - Don't stop the music
  7. André Hazes - Een beetje verliefd
  8. Phil Collins - In the air tonight
  9. Alvin Stardust - Pretend
  10. Bucks Fizz - Making your mind up

Bestverkochte albums in Nederland:

  1. Timi Yuro - All alone am I
  2. Kinderen voor Kinderen - Kinderen voor Kinderen 2
  3. André Hazes - Gewoon André
  4. ABBA - The visitors
  5. The Police - Ghost in the machine
  6. Madness - Absolutely
  7. Kinderen voor Kinderen - Kinderen voor Kinderen
  8. BZN - Friends
  9. Queen - Greatest hits
  10. Freddy Fender - The world of

Klassieke muziek[bewerken]

Literatuur[bewerken]

Beeldende kunst[bewerken]

Bouwkunst[bewerken]

Geboren[bewerken]

januari
februari
maart
april
Jacques Houdek,
geboren op 16 april
mei
juni
juli
augustus
september
oktober
november
december
onbekend

Overleden[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Lijst van personen overleden in 1981

Weerextremen in België[bewerken]

  • maart: Deze maart geen sneeuw in Ukkel.
  • maart: Maart met hoogste gemiddelde dampdruk: 9,6 hPa (normaal 7,3 hPa).
  • maart: Maart met hoogste gemiddelde minimum temperatuur: 6,4 °C (normaal 2,2 °C).
  • 9 juli: In 2 uur tijd 65 mm neerslag in Geel.
  • 6 augustus: In één dag 109 mm neerslag in Brugge.
  • 6 augustus: Tornado veroorzaakt schade in de streek tussen Liedekerke en Teralfene (Affligem).
  • 10 november: Tijdens de laatste drie dagen overal vorst: tot –8,0 °C.
  • Jaarrecord: Somberste jaar van de eeuw: 1223 uur zonneschijn in Ukkel (normaal: 1554 uur). Andere somberste jaren van de eeuw zijn, in volgorde, 1978, 1987, 1988 en 1998.

Bron: KMI Gegevens Ukkel 1901-2003 met aanvullingen