16 maart

16 maart is de 75e dag van het jaar (76e dag in een schrikkeljaar) in de gregoriaanse kalender. Hierna volgen nog 290 dagen tot het einde van het jaar.

Gebeurtenissen

•  Algemeen
  • 1937 - Willy Walden en Piet Muijselaar treden voor het eerst op als de dames Snip en Snap.
  • 1941 - Eerste strip van Tom Poes.
  • 1946 - De IJzertoren wordt bij een dynamiet-aanslag verwoest.
  • 1978 - Aldo Moro wordt ontvoerd door de Rode Brigades.
  • 1978 - De mammoettanker Amoco Cadiz strandt aan de kust van Bretagne en veroorzaakt een grote olieramp.
  • 1979 - De Duitse bondspresident Roman Herzog opent te Heidelberg een documentatiecentrum voor Sinti in Duitsland.
  • 1985 - Terry Anderson, een journalist van Associated Press, wordt gegijzeld in Beiroet.

•  Oorlog
  • 1244 - Montségur valt, de kruistocht tegen de Katharen is gedaan.
  • 1813 - Pruisen verklaart Napoleon de oorlog.
  • 1938 - Hitler houdt een rede in Wenen.
  • 1945 - De Slag om Iwo Jima eindigt.
  • 1946 - NSB-propagandist Max Blokzijl wordt wegens landverraad doodgeschoten op de Waalsdorpervlakte.
  • 1968 - Amerikaanse troepen in Vietnam plegen een massamoord in Mỹ Lai.
  • 1988 - Irak valt de Koerdische stad Halabja aan met gifgas en zenuwgas. Er vallen vijfduizend slachtoffers.

•  Politiek
  • 1815 - Willem Frederik van Oranje-Nassau neemt de titel Koning der Nederlanden aan.
  • 1929 - "Compromis des Belges".
  • 1935 - Adolf Hitler geeft opdracht tot herbewapening van Duitsland, in strijd met het Verdrag van Versailles.
  • 1988 - Luitenant-kolonel Oliver North en viceadmiraal John Poindexter worden in staat van beschuldiging gesteld in de Iran-Contra-affaire.
  • 1999 - De Europese Commissie onder voorzitterschap van Jacques Santer treedt collectief af.
  • 2003 - Wereldwijde demonstraties tegen de Irakoorlog.

•  Recreatie
  • 2002 - Walt Disney Studios Park, het tweede park binnen Disneyland Parijs, opent zijn deuren.

•  Religie
  • 1694 - Verheffing van de Rooms-katholieke Apostolische Prefectuur Schotland tot Apostolisch vicariaat Schotland.
  • 1863 - Paus Pius IX creëert zeven nieuwe kardinalen.

•  Sport
  • 2000 - Lars Frölander scherpt bij de WK kortebaan (25 meter) in Athene het wereldrecord op de 100 meter vlinderslag aan : 50,59.

•  Wetenschap en technologie
  • 1926 - Robert Goddard lanceert de eerste raket met vloeibare brandstof.
  • 1966 - Lancering van de Amerikaanse bemande ruimtevaartcapsule Gemini 8.
  • 1966 - Gemini Agena en Gemini VIII voeren de eerste koppeling van twee ruimtevaartuigen uit.

Geboren

Portret van P.C. Hooft geb 16 mrt 1581

James Madison geb 16 mrt 1751

Jan Pronk geb 16 mrt 1940

Selma Lagerlof ovl 16 mrt 1940

• 1581 - Pieter Corneliszoon Hooft, Nederlands dichter en historicus (overleden 1647)
• 1585 - Gerbrand Adriaensz. Bredero, Nederlands schrijver (overleden 1618)
• 1750 - Caroline Herschel, Duits astronoom (overleden 1848)
• 1751 - James Madison, 4de president van de Verenigde Staten (overleden 1836)
• 1771 - Antoine-Jean Gros, Frans kunstschilder (overleden 1835)
• 1787 - Georg Ohm, Duits natuurkundige (overleden 1854)
• 1856 - Napoleon Eugène Lodewijk Bonaparte, Frans keizerlijke prins (overleden 1879)
• 1878 - Clemens August von Galen, Duits zalige, kardinaal-bisschop van Münster (overleden 1946)
• 1879 - André Idserda, Nederlands kunstschilder (overleden 1952)
• 1899 - Ok Formenoy, Nederlands voetballer (overleden 1977)
• 1903 - Mike Mansfield, Amerikaans politicus en diplomaat (overleden 2001)
• 1906 - Francisco Ayala, Spaans schrijver, essayist en vertaler (overleden 2009)
• 1906 - Anton Rooskens, Nederlands kunstenaar (overleden 1976)
• 1907 - Antal Újváry, Hongaars handballer (overleden 1967)
• 1911 - Pierre Harmel, Belgisch politicus (overleden 2009)
• 1911 - Josef Mengele, Duits nazi-arts (overleden 1979)
• 1912 - Jaap Havekotte, Nederlands schaatser en oprichter Viking schaatsen
• 1912 - José Iraragorri, Spaans voetballer (overleden 1983)
• 1912 - Pat Nixon, Amerikaans actrice en echtgenote van president Richard Nixon (overleden 1993)
• 1915 - Albert Hagers, Belgisch kunstschilder (overleden 2005)
• 1917 - Achim-Helge von Beust, Duits advocaat en politicus (overleden 2007)
• 1918 - Aldo van Eyck, Nederlands architect (overleden 1999)
• 1920 - Traudl Junge, Duits secretaresse van Hitler (overleden 2002)
• 1920 - Jørgen Nash, Deens kunstenaar (overleden 2004)
• 1924 - Beryl Davis, Brits zangeres (overleden 2011)
• 1924 - Michael Seifert, Duits-Oekraïens SS'er en concentratiekampbewaker (overleden 2010)
• 1926 - Jerry Lewis, Amerikaans acteur en komiek
• 1927 - Vladimir Komarov, Russisch ruimtevaarder (overleden 1967)
• 1928 - Ramon Barce, Spaans componist (overleden 2008)
• 1930 - Tommy Flanagan, Amerikaans jazzpianist (overleden 2001)
• 1930 - Ramón Villaverde, Uruguayaans voetballer (overleden 1986)
• 1931 - Augusto Boal, Braziliaans toneelschrijver en -regisseur (overleden 2009)
• 1933 - Jos Chabert, Belgisch politicus
• 1933 - Dick Passchier, Nederlands televisiepresentator
• 1935 - Peter de Klerk, Zuid-Afrikaans autocoureur
• 1936 - Thelma Hopkins, Brits atlete
• 1936 - Fred Neil, Amerikaans folkzanger en -componist
• 1936 - Elisabeth Volkmann, Duits actrice (overleden 2006)
• 1940 - Bernardo Bertolucci, Italiaans filmregisseur
• 1940 - Jan Pronk, Nederlands politicus
• 1940 - Jan Schaefer, Nederlands politicus (overleden 1994)
• 1943 - Hans Heyer, Duits autocoureur
• 1945 - René De Clercq, Belgisch veldrijder
• 1946 - Erik Estrada, Puerto Ricaans acteur
• 1949 - Victor Garber, Canadees acteur
• 1951 - Marijn Devalck, Vlaams acteur en zanger
• 1951 - Keith Snell, Nederlands schrijver en vertaler (overleden 2010)
• 1952 - Cliff Lazarenko, Engels darter
• 1953 - Isabelle Huppert, Frans actrice
• 1953 - Richard M. Stallman, Amerikaans voorvechter van vrije software
• 1954 - Colin Ireland, Brits seriemoordenaar (overleden 2012)
• 1955 - Peter Zijerveld, Nederlands triatleet
• 1956 - Pierre Vermeulen, Nederlands voetballer
• 1958 - Anatoli Medennikov, Russisch schaatser
• 1959 - Jens Stoltenberg, Noors premier
• 1960 - Zoerab Azmaiparasjvili, Georgisch schaker
• 1960 - Chokri Mahassine, Belgisch politicus en organisator van Pukkelpop
• 1963 - Kevin Smith, Nieuw-Zeelands acteur (overleden 2002)
• 1964 - Mauro Gianetti, Italiaans wielrenner
• 1964 - Pascal Richard, Frans wielrenner
• 1965 - Belén Rueda, Spaans actrice en model
• 1966 - David Nascimento, Nederlands voetballer en trainer
• 1967 - Lauren Graham, Amerikaans actrice
• 1967 - Andy Hamilton, Engels darter
• 1969 - Judah Friedlander, Amerikaans acteur en komiek
• 1969 - Alina Ivanova, Russisch atlete
• 1971 - Carlos Velasco, Spaans voetbalscheidsrechter
• 1976 - Susanne Ljungskog, Zweeds wielrenster
• 1976 - Li Yu, Chinees schaatser
• 1977 - Ralf van der Rijst, Nederlands schaatser
• 1977 - Thomas Rupprath, Duits zwemmer
• 1978 - Lee Kyou-hyuk, Koreaans schaatser
• 1979 - Edison Méndez, Ecuadoraans voetballer
• 1979 - Andrei Stepanov, Estisch voetballer
• 1980 - Luciano Da Silva, Braziliaans voetballer
• 1981 - Fabiana Murer, Braziliaans atlete
• 1984 - Vladimir Arabadzhiev, Bulgaars autocoureur
• 1984 - Sharon Cherop, Keniaans atlete
• 1984 - Jamie Westland, Nederlands drummer
• 1986 - Kenneth Doane, Amerikaans professioneel worstelaar
• 1989 - Theo Walcott, Engels voetballer
• 1991 - Elise Bouwens, Nederlands zwemster
• 1991 - Admir Mehmedi, Zwitsers voetballer
• 1991 - Ville Paumola, Fins snowboarder
• 1992 - Niklas Mattsson, Zweeds snowboarder
• 1992 - Michael Perham, Engels zeezeiler
• 1993 - Andreas Cornelius, Deens voetballer

Overleden

• 37 - Tiberius (79), princeps van het Imperium Romanum
• 455 - Valentinianus III (35), Romeins keizer
• 1736 - Giovanni Battista Pergolesi (26), Italiaans componist
• 1843 - Anton Reinhard Falck (65), Nederlands politicus
• 1849 - Laurentius Passchijn (83), Belgisch politicus
• 1881 - Modest Moesorgski (42), Russisch componist
• 1914 - Edward Singleton Holden (67), Amerikaans astronoom
• 1923 - Alexander Lodygin (75), Russisch elektrotechnicus en uitvinder
• 1933 - Alfréd Haar (47), Hongaars wiskundige
• 1940 - Selma Lagerlöf (81), Zweeds schrijfster
• 1943 - Joël Vredenburg (76), Nederlands (opper)rabbijn
• 1946 - Max Blokzijl (62), Nederlands zanger en journalist
• 1957 - Constantin Brâncuşi (81), Frans beeldhouwer
• 1961 - Johannes de Heer (95), Nederlands evangelist
• 1963 - William Beveridge (84), Brits econoom en politicus
• 1973 - M. Revis (68), Nederlands schrijver
• 1976 - Nico Rijnders (28), Nederlands voetballer
• 1979 - Jean Monnet (90), Frans politicus
• 1986 - Jean Letourneau (78), Frans politicus en bestuurder
• 1991 - Urbain Caffi (74), Frans wielrenner
• 1991 - James Darcy Freeman (83), Australisch kardinaal-aartsbisschop van Sydney
• 1999 - Theo Joekes (75), Nederlands politicus en schrijver
• 2002 - Ernst Künnecke (64), Duits voetballer en voetbalcoach
• 2005 - Chris van der Klaauw (80), Nederlands minister en diplomaat
• 2006 - Coen Ooft (85), Surinaams jurist, politicus en schrijver
• 2007 - Georges Bordonove (86), Frans geschiedkundige en schrijver
• 2008 - Ola Brunkert (61), Zweeds drummer bij de groep ABBA
• 2009 - Roland Dantes (64), Filipijns vechtsporter en acteur
• 2009 - Ramón Mantilla Duarte (83), Colombiaans bisschop
• 2009 - Marjorie Grene (98), Amerikaans filosofe
• 2009 - Nicholas Henderson (89), Brits diplomaat
• 2009 - Abdelkebir Khatibi (70), Marokkaans schrijver
• 2009 - Miljenko Licul (62), Sloveens graficus
• 2010 - Ksenija Pajčin (32), Servisch popzangeres
• 2010 - José Vidal-Beneyto (82), Spaans socioloog en politicoloog
• 2011 - Carel Boshoff (83), Zuid-Afrikaans oprichter van de geheel blanke separatistische gemeenschap Orania
• 2012 - Estanislau Basora (85), Spaans voetballer
• 2013 - Jason Molina (39), Amerikaans zanger
• 2013 - Rascha Peper (64), Nederlands schrijfster
• 2013 - Frank Thornton (92), Brits acteur
• 2013 - Arie Vermeulen (107), Nederlands oudste man

Viering/herdenking

• Rome - Tijdens de Argei op 16 en 17 maart brengen de priesters zoenoffers aan 27 heiligdommen in de stad
• rooms-Katholieke kalender:
  • Heilige Heribert van Keulen († 1021)
  • Heilige Eusebia († 680)
  • Heilige Benedicta († 1260)
  • Heilige Agapitus (van Ravenna)
  • Heilige Abraham van Edessa († c. 366)

Weerextremen

Nederland

Dagrecords

• 1962 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur -0,4 °C
• 2005 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 13,9 °C
• 1962 - Laagste minimumtemperatuur -5,7 °C
• 2005 - Hoogste maximumtemperatuur 19,3 °C
• 1913 - Hoogste uurgemiddelde windsnelheid 17,5 m/s
• 2003 - Langste zonneschijnduur 10,9 uur
• 1957 - Langste neerslagduur 8,3 uur
• 1914 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 13,2 mm
• 1964 - Laagste etmaalgemiddelde relatieve vochtigheid 54 %

België

Dagrecords

• 1883 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur -2,6 °C
• 2005 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 15,1 °C
• 1883 - Laagste minimumtemperatuur -6,6 °C
• 1961 - Hoogste maximumtemperatuur 21,1 °C
• 1913 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 20,2 mm

Bronnen, noten en/of referenties