1813
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
| 1813 | ||
| Eeuwen: | 18e eeuw · 19e eeuw · 20e eeuw | |
| Decennia: | 1800-1809 · 1810-1819 · 1820-1829 | |
| Jaren: | << · < · 1812 · 1813 · 1814 · > · >> | |
| Ab urbe condita: | 2566 MMDLXVI | |
| Armeense jaartelling: | 1262 ԹՎ ՌՄԿԲ |
|
| Chinese jaartelling: | 4509 – 4510 |
|
| Christelijke jaartelling: | 1813 MDCCCXIII | |
| Ethiopische jaartelling: | 1805 – 1806 | |
| Hebreeuwse jaartelling: | 5573 – 5574 | |
| Hindoekalenders: | ||
| - Vikram Samvat | 1868 – 1869 | |
| - Shaka Samvat | 1735 – 1736 | |
| - Kali Yuga | 4914 – 4915 | |
| Iraanse jaartelling: | 1191 – 1192 | |
| Islamitische jaartelling: | 1228 – 1229 | |
| Maçonnieke jaartelling: | 5812 – 5813 | |
| Lijst van landen in 1813 | ||
Het jaar 1813 is het 13e jaar in de 19e eeuw volgens de christelijke jaartelling.
Inhoud |
Gebeurtenissen [bewerken]
- januari
- 27 - De opera Il Signor Bruschino van componist Giacomo Rossini gaat in première in het Teatro San Moisè in Venetië.
- februari
- 27 en 28 - Verdragen te Breslau en Kalisch tussen Rusland en Pruisen. In het geheime verdrag wordt vastgelegd dat Pruisen hersteld moet worden in zijn grenzen van 1806.
- maart
- april
- juni
- 14 - Alliantie te Reichenbach tussen Engeland en Pruisen. Er wordt vastgelegd dat Pruisen hersteld moet worden in zijn grenzen van 1806. Het gerestaureerde keurvorstendom Hannover moet uitgebreid worden met in ieder geval het voormalige prinsbisdom Hildesheim.
- 21 - De Franse troepen in Spanje worden in de Slag bij Vitória gedecimeerd. Jozef Bonaparte kan ternauwernood ontkomen.
- augustus
- september
- 9 - Alliantie te Töplitz tussen Oostenrijk en Pruisen. In een geheim artikel wordt vastgelegd dat Pruisen hersteld moet worden binnen de grenzen van 1805.
- oktober
- 8 - Verdrag te Ried tussen Oostenrijk en het koninkrijk Beieren. In een geheim artikel wordt vastgelegd dat Beieren gebieden aan Oostenrijk zal afstaan en daarvoor gecompenseerd zal worden door andere gebieden.
- 16-19 oktober - De Slag bij Leipzig, ook bekend als de Volkerenslag: Napoleon wordt vernietigend verslagen in de slag en de campagne ervoor.
- 24 - Met het Verdrag van Golestan komt een einde aan de Russisch-Perzische Oorlog.
- oktober - Pruisen bezet de landen die het door de Vrede van Tilsit in 1807 had verloren, met uitzondering van het vorstendom Bayreuth.
- oktober en november - opheffing van het koninkrijk Westfalen en het groothertogdom Berg. Herstel van de regeringen van het keurvorstendom Hannover, het hertogdom Brunswijk, Hessen-Kassel, Oldenburg en Oranje-Nassau (in Nassau-Dietz, Nassau-Dillenburg, Nassau-Siegen en Nassau-Hadamar). Herstel van de zelfstandigheid van de Hanzesteden Bremen, Hamburg en Lübeck. De overige vorsten worden niet hersteld in hun soevereiniteit. Het groothertogdom Frankfurt wordt opgeheven. Het vorstendom Isenburg verliest zijn soevereiniteit.
- november
- 6 - Het congres van Chilpancingo wordt afgesloten met de onafhankelijkheidsverklaring van Mexico.
- 14 - Een Russisch kozakkenleger aangevoerd door generaal baron Otto Fedorovich von Rosen bevrijdt Nieuweschans en Winschoten. Ook in de stad Groningen pakken de Fransen snel hun biezen. In Delfzijl duurt de strijd voort.
- 16 - Verdrag te Frankfurt tussen Oranje-Nassau, Nassau-Usingen en Nassau-Weilburg, waardoor de prins van Oranje weer in het bezit van zijn landen komt.
- 21 - In Nederland wordt een onafhankelijke regering geïnstalleerd.
- 30 - De Prins van Oranje zet na achttien jaar weer voet op Nederlandse bodem, op het strand van Scheveningen.
- december
- 2 - Willem I, zoon van stadhouder Willem V en Wilhelmina van Pruisen, aanvaardt als soeverein vorst "onder waarborg ener wijzer constitutie" de regering over Nederland.
- 2 - Verdrag te Frankfurt tussen de geallieerden en Hessen-Kassel. Hessen-Kassel krijgt de beschikking over de gebieden die verloren waren gegaan aan het koninkrijk Westfalen en het groothertogdom Frankfurt. Hessen-Kassel krijgt het graafschap Neder-Katzenelnbogen terug. In een geheim artikel werd vastgelegd dat er een nader regeling moet komen voor de teruggave van de gebieden die aan Hessen-Darmstadt verloren waren gegaan.
- 14 - De geallieerden spreken uit dat de voormalige rijksstad Frankfurt weer zelfstandig is.
- december - Rusland staat de heerlijkheid Jever aan het hertogdom Oldenburg af.
Muziek [bewerken]
- Franz Schubert componeert zijn Symfonie nr. 1 in D gr.t. D 82
Literatuur [bewerken]
- Lord Byron publiceert de verhalen The Giaour en The Bride of Abydos
- Jane Austen publiceert haar roman Pride and Prejudice
Bouwkunst [bewerken]
Geboren [bewerken]
- januari
- 26 - Juan Pablo Duarte, Dominicaans nationale held (overleden 1876)
- 31 - Samuel Sarphati, Nederlands arts (overleden 1866)
- 31 - Agostino Depretis, Italiaans politicus (overleden 1887)
- maart
- 19 - David Livingstone, Schots missionaris en ontdekkingsreiziger (overleden 1873)
- mei
- 5 - Søren Kierkegaard, Deens theoloog en filosoof (overleden 1855)
- 14 - Jozef-August Opsomer, Belgisch politicus (overleden 1891)
- 22 - Richard Wagner, Duits componist (overleden 1883)
- augustus
- 1 - Évariste Huc, Frans missionaris (overleden 1860)
- 21 - Josef Groll, Duits bierbrouwer (overleden 1887)
- 21 - Jean Stas, Belgisch scheikundige (overleden 1891)
- oktober
- 9 - Giuseppe Verdi, Italiaans componist (overleden 1901)
Overleden [bewerken]
- februari
- 1 - Theodorus van Kooten (63), eerste Nederlandse minister van onderwijs
- april
- 10 - Joseph-Louis Lagrange (78), Italiaans wiskundige en astronoom
- 14 - Joachim Nicolas Eggert (34), Zweeds componist en dirigent
- 18 - Jacobus Van der Lynde (53), Belgische politicus en eerste burgemeester van Lissewege
- 28 - Michail Koetoezov (67), Russisch veldmaarschalk
- juli
- 29 - Jean-Andoche Junot (41), Frans generaal
- augustus
- 5 - Etienne Ozi (58), Frans componist en muziekpedagoog
- 11 - Henry James Pye (68), Engels dichter
- september
- 24 - André Grétry (72), Belgisch componist
- november
- 29 - Giambattista Bodoni (73), Italiaans typograaf, stempelsnijder, drukker en uitgever
- december
- 1 - Ferdinando Bertoni (88), Italiaans componist
| Zie de categorie 1813 van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |