22 mei

22 mei is de 142ste dag van het jaar (143ste dag in een schrikkeljaar) in de gregoriaanse kalender. Hierna volgen nog 223 dagen tot het einde van het jaar.

Gebeurtenissen

•  Algemeen
  • 1960 - Het zuiden van Chili wordt getroffen door een aardbeving met een kracht van 9,5 op de schaal van Richter. Deze Grote Chileense aardbeving is de sterkste ooit gemeten.
  • 1967 - Het warenhuis Innovation in het centrum van Brussel brandt volledig uit. Het is de meest rampzalige brand in de Belgische geschiedenis met 323 doden en vermisten en 150 gewonden.
  • 1977 - Bij een nachtelijke brand in hotel Hertog van Brabant in Brussel komen 17 mensen om het leven.
  • 1981 - Een Londense rechtbank veroordeelt de 'Yorkshire Ripper', die 13 vrouwen op gruwelijke wijze om het leven bracht, tot levenslang.
  • 2010 - Air India Express-vlucht 812 stort in India neer.

•  Oorlog
  • 1455 - In Engeland wordt de Eerste Slag bij St Albans uitgevochten, de eerste slag van de Rozenoorlogen.
  • 1942 - Mexico verklaart de oorlog aan Duitsland, Italië en Japan.
  • 1945 - In een massagraf op het strand van Texel worden tien Texelaars en zeventig Georgiërs gevonden, allen geëxecuteerd tijdens de Opstand van de Georgiërs.
  • 2003 - Vijf schepen van de Indonesische marine bombarderen het eilandje Nias voor de kust van Atjeh.

Ferdinand II

•  Politiek
  • 556 v.Chr. - De jonge prins Labaschi-Marduk volgt zijn vader Neriglissar op als koning van Babylon.
  • 337 - Keizer Constantijn de Grote overlijdt, het Romeinse Rijk wordt door zijn drie zoons verdeeld: Constantijn II, Constantius II en Constans I.
  • 1176 - De Assassijnen doen een moordpoging op Saladin bij Aleppo.
  • 1705 - Begin van de regeerperiode van de Vietnamese keizer Bao Thai.
  • 1859 - Frans II volgt Ferdinand II op als koning der Beide Siciliën
  • 1939 - Duitsland en Italië sluiten het Staalpact.
  • 1972 - Ceylon wordt een republiek onder de naam Sri Lanka. Gouverneur-generaal William Gopallawa wordt de eerste president.
  • 1990 - Noord- en Zuid-Jemen worden herenigd tot de republiek Jemen.
  • 2003 - De Veiligheidsraad neemt resolutie 1483 aan die voorziet in de instelling van een "stabilisatiemacht" in Irak ("SFIR"), en heft sancties tegen Irak op.
  • 2004 - Manmohan Singh wordt minister-president van India als opvolger van Atal Bihari Vajpayee.
  • 2004 - Huwelijk van kroonprins Felipe van Spanje en Letizia Ortiz Rocasolano in Madrid.

•  Religie
  • 1712 - Heiligverklaring van Paus Pius V.
  • 1876 - Splitsing van het Apostolisch vicariaat Japan in de apostolische vicariaten Noord-Japan, Centraal-Japan en Zuid-Japan.
  • 1939 - Onthulling van het grafmonument voor kardinaal Willem Marinus van Rossum in de Kloosterkerk te Wittem door zijn opvolger als prefect van de Propaganda Fide kardinaal Pietro Fumasoni Biondi.
  • 1994 - Met zijn Apostolische brief Ordinatio sacerdotalis werpt Paus Johannes Paulus II een onoverkomelijke dam op tegen de priesterwijding van vrouwen.
  • 2002 - Paus Johannes Paulus II brengt een tweedaags bezoek aan Azerbeidzjan.

•  Sport
  • 1972 - Ton Sijbrands wordt wereldkampioen dammen.
  • 1976 - Guy Thys wordt bondscoach van het Belgisch nationale voetbalteam.
  • 1976 - Het Nederlands voetbalelftal verslaat België in Brussel met 2-1 in de kwalificatiereeks voor het EK voetbal 1976 door treffers van John Rep en Johan Cruijff.
  • 1979 - In een herhaling van de WK-finale van 1978 blijven Nederland en Argentinië in Bern steken op een 0-0 gelijkspel. De Zuid-Amerikanen winnen het oefenduel na het nemen van strafschoppen (8-7). Ajacied Simon Tahamata maakt zijn debuut voor Oranje.
  • 1987 - Gastland Nieuw-Zeeland opent het eerste officiële wereldkampioenschap rugby met een 70-6 overwinning op Italië in het Eden Park-stadion in Auckland.
  • 2004 - Amsterdam prolongeert de landstitel in de Nederlandse hockeyhoofdklasse door HC Bloemendaal met 3-0 te verslaan in de tweede wedstrijd uit de finale van de play-offs.
  • 2010 - Internazionale wint in Madrid de UEFA Champions League door met 2-0 te winnen van FC Bayern München.

•  Wetenschap en technologie
  • 1828 - In Zeeland wordt begonnen met geregelde veerdiensten.
  • 1911 - In de Duitse havenstad Kiel loopt de Kaiser van stapel, het eerste turbine-lijnschip ter wereld.
  • 1973 - Uitvinding van het ethernet-netwerk door Robert Metcalfe.

Geboren

Max Kohnstamm
geboren in 1914

Naomi Campbell
geboren in 1970

• 1606 - Wouter van Twiller, Nederlands gouverneur van Nieuw-Nederland van 1633 tot 1638 (overleden 1654)
• 1644 - Gabriël Grupello, Vlaams beeldhouwer (overleden 1730)
• 1650 - Richard Brakenburg, Nederlands kunstschilder (overleden 1702)
• 1770 - Prinses Elizabeth, prinses van het Verenigd Koninkrijk. Een dochter van koning George III (overleden 1840)
• 1777 - Luis María de Borbón y Vallabriga, Infante van Spanje en kardinaal-aartsbisschop van Sevilla en Toledo (overleden 1823)
• 1813 - Richard Wagner, Duits componist (overleden 1883)
• 1828 - Angelo Di Pietro, Italiaans curiekardinaal (overleden 1914)
• 1859 - Sir Arthur Conan Doyle, Brits arts en schrijver (overleden 1930)
• 1867 - Julio Nakpil, Filipijns componist en revolutionair strijder (overleden 1960)
• 1874 - Erhard Auer, Duits (Beiers) politicus en SPD-partijvoorzitter (overleden 1945)
• 1886 - Georges Nélis, Belgisch oprichter van Sabena (overleden 1929)
• 1892 - Isabelle Blume, Belgisch politica (overleden 1975)
• 1895 - Roelof Dijksma, Nederlands tjasker- en molenbouwer (overleden 1975)
• 1904 - Anne de Vries, Nederlands schrijver en onderwijzer (overleden 1964)
• 1907 - Sir Laurence Olivier, Brits acteur en regisseur (overleden 1989)
• 1907 - Georges Remi, Belgisch striptekenaar (Hergé) (overleden 1983)
• 1910 - Pieter Kuhn, Nederlands striptekenaar (Kapitein Rob) (overleden 1966)
• 1911 - Anatol Rapoport, Amerikaans wiskundige (overleden 2007)
• 1912 - Hendrik Koekoek, Nederlands politicus (overleden 1987)
• 1913 - Dominique Rolin, Belgisch schrijfster (overleden 2012)
• 1914 - Herman Blount, Amerikaans jazzmuzikant (Sun Ra) (overleden 1993)
• 1914 - Max Kohnstamm, Nederlands historicus en diplomaat (overleden 2010)
• 1914 - Vance Packard, Amerikaans auteur, journalist en socioloog (overleden 1996)
• 1915 - Joe Barzda, Amerikaans autocoureur (overleden 1993)
• 1915 - Raymond Leblanc, Belgisch uitgever (o.a. Kuifje) (overleden 2008)
• 1919 - Peter Howson, Australisch minister (overleden 2009)
• 1919 - Paul Vanden Boeynants, Belgisch politicus (overleden 2001)
• 1922 - Louis van Son, Nederlands politicus (overleden 1986)
• 1922 - Frans Vester, Nederlands fluitist (overleden 1987)
• 1923 - Max Velthuijs, Nederlands schrijver en tekenaar van kinderboeken (overleden 2005)
• 1924 - Charles Aznavour, Frans zanger, acteur en componist
• 1925 - Jean Tinguely, Zwitsers schilder en beeldhouwer (overleden 1991)
• 1927 - Hanspeter Vogt, Zwitsers schaatser
• 1927 - Kees Winkler, Nederlands dichter (overleden 2004)
• 1929 - Sergio Mantovani, Italiaans autocoureur (overleden 2001)
• 1930 - Dieuwke de Graaff-Nauta, Nederlands onderwijzeres, lerares en politica (o.a. staatssecretaris) (overleden 2008)
• 1933 - Abolhassan Bani Sadr, Iraans president (1980-1981)
• 1937 - Facundo Cabral, Argentijns singer-songwriter (overleden 2011)
• 1942 - Theodore Kaczynski, Amerikaans activist (Unabomber)
• 1942 - Barbara Parkins, Canadees actrice, speelde 'Betty Anderson' in de televisieserie Peyton Place (1964)
• 1943 - Betty Williams, Noord-Iers vredesactiviste
• 1946 - George Best, Noord-Iers voetballer (overleden 2005)
• 1946 - Shirley Zwerus, Nederlands zangeres
• 1948 - Nico Jan Wijsman, Nederlands politicus (overleden 2006)
• 1949 - Harry de Winter, Nederlands producent en presentator
• 1950 - Bernie Taupin, Engels-Amerikaans tekstdichter
• 1951 - Johan Verminnen, Vlaams zanger en liedjesschrijver
• 1953 - Paul Mariner, Engels voetballer en voetbalcoach
• 1955 - Jerry Dammers, Engels toetsenist
• 1955 - Mary Black, Iers zangeres
• 1956 - Dennie Christian, Duits schlager-zanger
• 1956 - Al Corley, Amerikaans acteur, regisseur en producer o.a. Dynasty
• 1956 - Anne-Marie Van Nuffel, Belgisch atlete
• 1957 - Albert Boonstra, Nederlands zwemmer
• 1957 - Jan Jaap Korevaar, Nederlands waterpoloër
• 1959 - Bas van Hout, Nederlands misdaadjournalist
• 1959 - Gerald van der Kaap, Nederlands fotograaf en beeldend kunstenaar
• 1959 - Steven Morrissey, Brits zanger
• 1962 - Yoshikazu Hiroshima, Japans voetbalscheidsrechter
• 1966 - Francisco Blake Mora, Mexicaans politicus (overleden 2011)
• 1966 - Wang Xiaoshuai, Chinees filmregisseur en acteur
• 1967 - Jeroen Latijnhouwers, Nederlands presentator en nieuwslezer
• 1968 - Gabriel Mendoza, Chileens voetballer
• 1969 - Kim Holland, Nederlands model en actrice
• 1969 - Nancy Kemp-Arendt, Luxemburgs triatlete en zwemster
• 1970 - Naomi Campbell, Brits model en actrice
• 1970 - Pedro Diniz, Braziliaans autocoureur
• 1970 - Hilde Kuiper, Nederlands presentatrice
• 1973 - Nikolaj Lie Kaas, Deens acteur
• 1974 - Sean Gunn, Amerikaans acteur
• 1975 - Salvador Ballesta, Spaans voetballer
• 1975 - Alevtina Ivanova, Russisch atlete
• 1976 - Daniel Mesotitsch, Oostenrijks biatleet
• 1976 - Betty Owczarek, Vlaams mediafiguur
• 1976 - Christian Vande Velde, Amerikaans wielrenner
• 1978 - Steve Van Bael, Belgisch stripauteur
• 1980 - Lucy Gordon, Engels actrice en model (overleden 2009)
• 1981 - Jürgen Melzer, Oostenrijks tennisser
• 1981 - Louis Talpe, Vlaams acteur
• 1982 - Apolo Anton Ohno, Amerikaans shorttracker
• 1985 - Tranquillo Barnetta, Zwitsers voetballer
• 1985 - Rick van den Hurk, Nederlands honkballer
• 1987 - Novak Đoković, Servisch tennisser
• 1987 - Andrew Lauterstein, Australisch zwemmer
• 1987 - Arturo Vidal, Chileens voetballer
• 1990 - Daniel Zampieri, Italiaans autocoureur
• 1992 - Shary-An Nivillac, Nederlands zangeres
• 1993 - Yina Moe-Lange, Deens alpineskiester

Overleden

Martha Washington
overleden in 1802

• 337 - Constantijn de Grote (57?), Romeins keizer
• 455 - Petronius Maximus (57), Romeins keizer
• 1667 - Paus Alexander VII (67), Italiaans paus
• 1802 - Martha Washington (70), First Lady (vrouw van George Washington)
• 1844 - Mary Cassatt (82), Amerikaans kunstschilderes
• 1849 - Maria Edgeworth (82), Iers schrijfster
• 1859 - Ferdinand II (49), koning van de Beide Siciliën
• 1873 - Alessandro Manzoni (88), Italiaans dichter en schrijver
• 1885 - Victor Hugo (83), Frans schrijver
• 1905 - Willem Constantijn van Pallandt van Waardenburg (78), Nederlands politicus
• 1939 - Willem de Mérode (52), Gronings schrijver en dichter, pseudoniem van Willem Eduard Keuning
• 1939 - Ernst Toller (45), Duits schrijver
• 1945 - Jake Atz (65), Amerikaans honkballer
• 1950 - Elzo Free (98), Duits-Nederlands industrieel, grondlegger van de strokartonindustrie rond Oude Pekela
• 1958 - Madelon Székely-Lulofs (58), Nederlands schrijfster en journaliste
• 1960 - José Aguirre (56), Baskisch politicus
• 1961 - Joan Davis (53), Amerikaans actrice
• 1967 - Langston Hughes (65), Amerikaans dichter en schrijver
• 1972 - Cecil Day-Lewis, Iers-Engels dichter, criticus en prozaschrijver
• 1972 - Margaret Rutherford (82), Brits actrice
• 1977 - Gijs van Hall (73), Nederlands verzetsstrijder en politicus
• 1978 - Bernd Eistert (75), Duits chemicus
• 1983 - Albert Claude (83), Belgisch biochemicus en Nobelprijswinnaar
• 1987 - Roger Desmet (67), Belgisch wielrenner
• 1988 - Giorgio Almirante (73), Italiaans politicus
• 1990 - Rocky Graziano (71), geboren als Thomas Rocco Barbella, Amerikaans bokser
• 1997 - Herman De Coninck (53), Vlaams dichter
• 1997 - Leopold Verhagen (88), Nederlands pater en omroepgeestelijke (dagsluitingen voor de KRO-televisie)
• 1998 - John Derek (71), Amerikaans acteur
• 2002 - Alexandru Todea (89), Roemeens kardinaal-aartsbisschop van Fagaras en Alba Julia
• 2004 - Richard Biggs (44), Amerikaans acteur
• 2006 - Lee Jong-wook (61), Zuid-Koreaans medicus en directeur-generaal van de WHO
• 2007 - Jef Planckaert (73), Belgisch wielrenner
• 2008 - Rinus Gosens (88), Nederlands voetballer en voetbaltrainer
• 2009 - Yves Duval (75), Belgisch stripscenarioschrijver en journalist
• 2009 - Sam Maloof (93), Amerikaans meubelontwerper
• 2009 - Louis Toebosch (93), Nederlands componist, muziekpedagoog en organist
• 2010 - Martin Gardner (95), Amerikaans wiskundige en schrijver van populair-wetenschappelijke boeken
• 2011 - Jan Derksen (92), Nederlands wielrenner
• 2011 - Ronald Naar (56), Nederlandse bergbeklimmer/alpinist
• 2012 - Muriel Cerf (61), Frans schrijfster

Viering/herdenking

• Internationale dag voor biodiversiteit
• rooms-Katholieke kalender:
  • Heilige Rita van Cascia († 1457), patrones van hopeloze en onmogelijke zaken - Vrije Gedachtenis
  • Heilige Romanus van Subiaco († c. 550)
  • Heiligen Castus en Emilius († c. 250)
  • Heilige Julia van Corsica († c. 450 of 616/620)
  • Heilige Humilita(s) († 1310)
  • Heilige Atto van Pistoia († c. 1155)

Weerextremen

Nederland

Dagrecords

• 1955 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur 5,9 °C
• 1922 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 24,1 °C
• 1955 - Laagste minimumtemperatuur 0,4 °C
• 1922 - Hoogste maximumtemperatuur 33,2 °C
• 1932 - Hoogste uurgemiddelde windsnelheid 11,8 m/s
• 2001 - Langste zonneschijnduur 14,8 uur
• 2003 - Langste neerslagduur 7,6 uur
• 1928 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 26,6 mm
• 1919 - Laagste etmaalgemiddelde relatieve vochtigheid 37 %

België

Dagrecords

• 1955 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur 5,9 °C
• 1922 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 25,3 °C
• 1955 - Laagste minimumtemperatuur 0,3 °C
• 1922 - Hoogste maximumtemperatuur 32,2 °C
• 1924 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 27 mm

Uitzonderlijke gebeurtenissen

• 1905 - Uitzonderlijke situatie: eind mei, en het sneeuwt in Bastogne.
• 1916 - Hagelbuien veroorzaken belangrijke schade in de streek rond Brussel.
• 1971 - Hagelbui die 20 minuten duurt en die op sommige plaatsen een laag ijs van 30 tot 50 cm dik achterlaat in de streek van Tongeren.

Bronnen, noten en/of referenties