New Mexico

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zie het artikel Zie Nieuw-Mexico voor andere betekenissen van New Mexico.
State of New Mexico
Staat van de Verenigde Staten Vlag van de Verenigde Staten
Vlag van New Mexico Zegel van New Mexico
(Details)
Alabama Alaska Arizona Arkansas Californië Colorado Connecticut Delaware Florida Georgia Hawaï Idaho Illinois Indiana Iowa Kansas Kentucky Louisiana Maine Maryland Massachusetts Michigan Minnesota Mississippi Montana Missouri Nebraska Nevada New Hampshire New Jersey New Mexico New York North Carolina North Dakota Ohio Oklahoma Oregon Pennsylvania Rhode Island South Carolina South Dakota Tennessee Texas Utah Vermont Virginia Washington West Virginia Wisconsin WyomingMap of USA NM.svg
Over deze afbeelding
Algemeen
Oppervlakte 315.194 km²
(0,2% water)
Inwoners 2.082.224 (6,62 inw/km²)
Hoofdstad Santa Fe
Politiek
Gouverneur Susana Martinez (R)
Overig
Tijdzone Mountain Standard Time (UTC-7)
Toegetreden 6 januari 1912
Bijnaam Land of Enchantment
Detailkaart
National-atlas-new-mexico.png
Portaal  Portaalicoon   Verenigde Staten
View of the Rio Grande Valley from the old University of Albuquerque NM.jpg

New Mexico (Nederlands: Nieuw-Mexico, Spaans: Nuevo México) is een van de staten van de Verenigde Staten.

De hoofdstad van New Mexico is Santa Fe. De standaardafkorting voor de staat, die als bijnaam Land of Enchantment heeft ("Land van Betovering"), is NM.

Geschiedenis[bewerken]

Vóór de komst van de Europeanen bevolkten alleen Indianenstammen als de Navajo's en Apaches het gebied. Rond 1540 trok de Spaanse conquistador Francisco de Coronado door het gebied, tevergeefs op zoek naar grote hoeveelheden goud. Zijn expeditie trok zich twee jaar later terug naar Mexico. In 1595 werd de provincie Santa Fe de Nuevo México gesticht en drie jaar later begon Juan de Oñate met de kolonisatie van het gebied. In 1610 werd de stad Santa Fe gesticht.

Na de onafhankelijkheid van Mexico in 1821 werd New Mexico onderdeel van dat land. In 1848 stond Mexico na het verlies van de Mexicaans-Amerikaanse Oorlog een groot gebied af, waaronder het grootste deel van het huidige New Mexico. In 1853 werd nog een relatief klein stuk aangekocht (de zogeheten Gadsdenaankoop).

Op 4 januari 1912 werd New Mexico, als 47ste, formeel een staat van de Verenigde Staten.

Geografie[bewerken]

New Mexico heeft een oppervlakte van 315.194 km². De gemiddelde hoogte is 1735 m boven zeeniveau; het hoogste punt is Wheeler Peak (4011 m), onderdeel van de Rocky Mountains, die New Mexico van noord naar zuid doorkruisen. De belangrijkste rivier is de Rio Grande.

New Mexico grenst aan het land Mexico en aan de staten Texas, Oklahoma, Arizona, Colorado en Utah. Het punt waar de grenzen met de laatste drie kruisen heet Four Corners. New Mexico ligt in de Mountain-tijdzone.

De staat beschikt over veel natuurschoon, zoals de druipsteengrotten bij Carlsbad en het witte zand van White Sands.

Historische gebeurtenissen[bewerken]

Taal[bewerken]

Gesproken talen in New Mexico
Engels 64%
Spaans 28%
Navajo 4%

De staat heeft geen officiële taal, maar de grondwet van deze staat, uit 1912, vermeldt dat New Mexico een tweetalige staat is door het gebruik van Engels en Spaans. Staatsambtenaren zouden twee talen moeten kennen. In 1995 werd het volkslied van de staat tweetalig: New Mexico -- Mi Lindo Nuevo México. In 2008 was het de eerste staat waar openbare scholen gebruik mochten maken van een studieboek in Navajo (taal), een inheemse taal die door vele Indianen in deze staat wordt gesproken.

Demografie en economie[bewerken]

New Mexico telde in 2000 1.819.046 inwoners (6 per km²), van wie zo'n 40 % een Spaanse of Latijns-Amerikaanse achtergrond had. De grootste stad is Albuquerque. In de staat liggen ook uitgestrekte Indianenreservaten.

Grote delen van de staat worden voor diverse doeleinden door het Amerikaanse leger gebruikt. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd in Los Alamos de atoombom ontwikkeld.

Het bruto product van de staat bedroeg in 1999 51 miljard dollar.

Religie[bewerken]

Religies in New Mexico
Rooms-katholiek 42%
Protestant 28%
Grote traditionele kerken 8%
Evangelisch 20%
• Anders 2%
Mormoon 3%
Jood 2%
Boeddhist 2%
Anders 3%
Onreligieus 22%

De meerderheid van de bevolking is katholiek en de meerderheid van de protestanten belijdt het evangelisme.

Bestuurlijke indeling[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Lijst van county's in New Mexico voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

New Mexico is onderverdeeld in 33 county's. Een county in de Verenigde Staten is een lokale overheid die een niveau lager is dan de staat.

Politiek[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie ook: Lijst van gouverneurs van New Mexico

Aan het hoofd van de uitvoerende macht van de staat staat een gouverneur, die direct gekozen wordt door de kiesgerechtigden in de staat. In 2010 is Susana Martinez van de Republikeinse Partij verkozen tot gouverneur van de staat New Mexico.

De wetgevende macht bestaat uit het Huis van Afgevaardigden van New Mexico (New Mexico House of Representatives) met 70 leden en de Senaat van New Mexico (New Mexico Senate) met 42 leden.

Externe links[bewerken]