Rocky Mountains

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Rocky Mountains
RockyMountainsLocatorMap.png
Hoogste punt Mount Elbert, 4402 m
Lengte 4830 km
Locatie Canada en de Verenigde Staten
Moraine Lake en de Valley of the Ten Peaks, Nationaal park Banff, Alberta, Canada
Moraine Lake en de Valley of the Ten Peaks, Nationaal park Banff, Alberta, Canada
Portaal  Portaalicoon   Aardwetenschappen

De Rocky Mountains, kortweg de Rockies en ook wel het Rotsgebergte genoemd, vormen een groot hooggebergte in het westen van Noord-Amerika. De Rockies beslaan een gebied met een lengte van meer dan 4800 km vanaf New Mexico door de Verenigde Staten naar Canada en Alaska. Het gebergte ligt tussen de Great Plains aan de oostkant en heeft een serie bassins en laagtes aan de westkant. Het vormt de Continental Divide, de waterscheiding tussen de rivieren die enerzijds in de Atlantische Oceaan en de Noordelijke IJszee en anderzijds in de Grote Oceaan uitmonden. De hoogste top is de Mount Elbert in Colorado op 4402 meter boven zeeniveau.

De Rocky Mountains maken deel uit van wat men de Noord-Amerikaanse Cordillera noemt, een bergachtig gebied ten westen van de Great Plains dat zich uitstrekt van Alaska tot in het zuiden van Mexico. De Rockies onderscheiden zich hierin enigszins van bergketens als de Sierra Nevada, de Cascade Range en de Pacific Coast Ranges, die allemaal westelijker liggen.

Het gebergte werd 80 tot 55 miljoen jaar geleden gevormd door de Laramide orogenese. Erosie door water en gletsjers heeft het gebied sindsdien omgevormd tot diepe valleien en steile bergtoppen. Op het einde van de laatste ijstijd vestigden de eerste mensen zich in de Rockies. Tegenwoordig zijn grote stukken van de bergketen beschermd als nationale parken en bosgebieden. De Rocky Mountains zijn een populaire vakantiebestemming voor wandelaars, kampeerders, bergbeklimmers, vissers, jagers en skiërs.

Geografie[bewerken]

De Rocky Mountains worden over het algemeen gedefinieerd als zich uitstrekkend van de rivier de Liard in Brits-Columbia in het noorden tot de Rio Grande in New Mexico in het zuiden. Andere bergketens lopen ook nog door tot voorbij deze twee rivieren, waaronder de Selwyn Range in Yukon, het Brooksgebergte in Alaska en de westelijke Sierra Madre in Mexico, maar die geen deel uitmaken van de Rockies, hoewel ze wel deel uitmaken van de Amerikaanse Cordillera. De definitie die de Verenigde Staten aanhoudt van de Rockies is echter inclusief Cabinet Mountains en de Salish Mountains van Idaho en Montana, maar exclusief hun tegenhangers ten noorden van de rivier de Kootenai, de Columbia Mountains, die worden beschouwd als een apart systeem in Canada dat ligt ten westen ligt van de enorme Rocky Mountain Trench, die over de gehele lengte van British Columbia loopt van zijn begin in het midden van de vallei van rivier de Flathead in het westen van Montana tot aan de zuidelijke oever van de Liard.[1] De Rockies variëren in breedte 110 tot 480 kilometer. Ook westelijk van de Rocky Mountain Trench, verder naar het noorden en tegenover de Muskwa Range aan de andere kant van de slenk, zijn de Stikine Ranges en de Omineca bergen van de Interior Mountains van British Columbia. Een klein gebied ten oosten van Prince George (Brits-Columbia) aan de oostzijde van de slenk, het McGregor Plateau, lijkt op de Rockies, maar wordt beschouwd als onderdeel van het Interior Plateau.

De oostelijke rand van de Rocky Mountains nabij Denver.
De oostelijke rand van de Rocky Mountains nabij Denver.

De oostelijke rand van de Rockies, inclusief de Front Range van Colorado, de Wind River Range en Big Horn Mountains van Wyoming, de Absaroka Range en Beartooth Range en het Rocky Mountain Front van Montana, Dunnick's Peak (Colorado) en de Clark Range van Alberta, stijgt enorm uit boven de Interior Plains van het midden van Noord-Amerika. De Canadese geografen definiëren drie hoofdgroepen van "ranges": de Continental Ranges, de Hart Ranges en de Muskwa Ranges (de laatste twee flankeren de rivier de Peace, de enige rivier die dwars door de Rockies loopt). De Muskwa en Hart Ranges vormen samen de Noordelijke Rockies (de Mackenzie Mountains ten noorden van de rivier de Liard worden soms aangeduid als onderdeel van de Rocky Mountains, maar dit is een onofficiële toewijzing).

Mount Elbert in Colorado, de hoogste top van de Rocky Mountains.

De westelijke rand van de Rockies bevat Ranges zoals de Wasatch Range in de buurt van Salt Lake City en de Bitterroots Range langs de grens tussen Idaho en Montana. Het Grote Bekken en het Columbia River Plateau scheiden deze subranges van verschillende ranges verder naar het westen, waarvan de meest prominente de Sierra Nevada, de Cascade Range en de Coast Mountains zijn. De Rockies lopen niet door Yukon, Alaska of het midden van British Columbia, waar het Rocky Mountain System (maar niet de Rocky Mountains) bestaan uit de Columbia Mountains en de zuidwaartse uitloper van die wordt beschouwd als een deel van de Rockies in de Verenigde Staten. Het Rocky Mountain System in de Verenigde Staten is aldaar een fysiografische regio. In Canada staat het Rocky Mountain systeem ook bekend als het Eastern System.

De Rocky Mountains bevatten de hoogste toppen in het midden van Noord-Amerika. De hoogste top is Mount Elbert in Colorado met een hoogte van 4401 m boven zeeniveau. Mount Robson in British Columbia met een hoogte van 3954 m is de hoogste top in de Canadese Rockies.

Mount Robson in British Columbia, Canada.

De Continental Divide ligt in de Rocky Mountains en duidt de lijn aan waarop het water of naar de Atlantische of naar de Stille Oceaan stroomt. Triple Divide Peak (2440 m) in het Glacier National Park is zo genoemd omdat het water dat op deze berg valt niet alleen de Atlantische en Stille Oceaan instroomt, maar ook naar de Hudsonbaai. Verder naar het noorden in Alberta, voeden de Athabasca en ander rivieren het stroomgebied van de rivier de Mackenzie, die zijn uitkomt in de Beaufortzee van de Noordelijke IJszee.

De bevolkingsdichtheid in de Rocky Mountains is niet erg hoog met een gemiddelde van vier personen per vierkante kilometer en enkele steden met meer dan 50.000 mensen. Gedurende de periode 1950 tot 1990 groeide de bevolking echter snel. In deze periode steeg de populatie in de diverse staten van 35% in Montana tot ongeveer 150% in Utah en Colorado. De populaties van enkele bergsteden en gemeenten is meer dan verdubbeld inde laatste 40 jaar. Jackson (Wyoming) steeg zelfs met 260%, van 1244 tot 4472 inwoners.[2]

Geologie[bewerken]

De rotsen in de Rocky Mountains werden gevormd voordat de bergen omhoogkwamen door tektonische krachten. Het oudste gesteente is Precambrium metamorf gesteente dat de kern van het Noord-Amerikaanse continent vormt. Er is ook Precambrium sedimentaire argilliet uit een periode van 1,7 miljard jaar geleden. Gedurende het Paleozoïcum lag westelijk Noord-Amerika onder een ondiepe zee, waardoor een kilometersdikke laag kalksteen en dolomiet werd afgezet.[3]

In de zuidelijke Rocky Mountains, nabij het ​​huidige Colorado, werden deze oude rotsen tijdens de Pennsylvania, ongeveer 300 miljoen jaar geleden, verstoord door gebergtevorming. Hierbij werden de voorlopers van de Rocky Mountains gevormd. Deze bestonden grotendeels uit Precambrium metamorf gesteente dat omhoog werd gedwongen door lagen van de kalksteen die waren gevormd in de ondiepe zee.[4] Deze bergen erodeerden gedurende het late Paleozoïcum en het begin van het Mesozoïcum, waardoor enorme deposito's van sedimentair gesteente werden achtergelaten.

Terreinen begonnen te botsen met de westelijke rand van Noord-Amerika tijdens het Mississippien (ongeveer 350 miljoen jaar geleden) en veroorzaakte daarmee de Antler orognese.[5] Ongeveer 270 miljoen jaar waren de effecten van de botsingen van de platen vlakbij de rand van het Noord-Amerikaanse plaat, ver ten westen van de Rocky Mountain regio.[5] Pas 80 miljoen jaar geleden bereikten de deze effecten ook de Rockies.[6]

De huidige Rocky Mountains zijn ontstaan tijdens de Laramide orogenese tussen 80 en 55 miljoen jaar geleden.[6] Voor de Canadese Rockies is opbouw van de bergen analoog aan die van een tapijt dat wordt geduwd over een hardhouten vloer:[3] het tapijt wordt in elkaar geduwd en vormt rimpels (bergen). In Canada zijn de rereinen en subducties de voet die het tapijt duwen en de gevormde rotsen zijn het tapijt. Het Canadees Schild in het midden van het continent is de hardhouten vloer.[3]

De groei van de Rocky Mountains in de Verenigde Staten, verder naar het zuiden, werd waarschijnlijk veroorzaakt door een ongewone subductie, waarbij de Farallonplaat onder een kleine hoek naar beneden dook onder de Noord-Amerikaanse Plaat.[7] Deze kleine hoek verplaatst de focus van bergvorming veel verder landinwaarts dan de normale 300 tot 500 km.[7] Er wordt gesteld dat de kleine hoek van de zinkende plaat de wrijving en andere interacties met de dikke continentale massa erboven sterk deed toenemen. Enorme overschuivingen stapelde laag op laag waardoor de Rocky Mountains een buitengewone brede en hoge vorm hebben gekregen.[7]

Gekantelde platen van sedimentair gesteente in Colorado

De huidige zuidelijke Rockies werden opwaarts gedwongen door de sedimentaire resten van de voorlopers van de Rocky Mountains uit het Pennsylvanien en het Perm. Dergelijke sedimentaire resten werden vaak gekanteld onder steile hoeken langs de flanken van de huidige range en ze zijn nu zichtbaar op vele plaatsen in de Rockies. Ze zijn duidelijk zichtbaar langs de Dakota Hogback, een zandsteenformatie uit het vroege Krijt die loopt langs de oostelijke flank van de huidige Rockies.

Onmiddellijk na de Laramide orogenese waren de Rockies zo als Tibet, een hoog plateau van waarschijnlijk 6000 meter boven zeeniveau. In de laatste 60 miljoen jaar heeft erosie ze ontdaan van de hoge rotsen en vormden zo het huidige landschap van de Rocky Mountains.[3]

Gletsjes zoals de Jackson Glacier die hier wordt getoond, hebben drastisch bijgedragen aan het vormen van de Rocky Mountains.

Vanaf het Pleistocene tijdvak (1,8 miljoen - 70.000 jaar geleden) tot aan het Holocene tijdvak (minder dan 11.000 jaar geleden) hebben diverse perioden met een ijstijd plaatsgevonden. Deze ijstijden hebben hun stempel gedrukt op de Rockies door de vorming van uitgebreide glaciale landvormen, zoals U-vormige valleien en keteldalen. Recente ijstijden zijn de Bull Lake glaciaal die ongeveer 150.000 jaar geleden begon en de Pinedale glaciaal die waarschijnlijk aanwezig was tot 15.000 à 20.000 jaar geleden.[2][8]

Alle hierboven genoemde geologische processen hebben een complexe reeks rotsen blootgesteld aan het oppervlak. Een voorbeeld is het vulkanische gesteente uit het Paleogene en Neogene tijdperk (65 tot 2,6 miljoen jaar geleden) dat voorkomt in de San Juan Mountains en andere gebieden. Millennia van zware erosie in het Wyoming Basin vormde de tussen de bergen gelegen bekkens om tot een relatief vlak terrein. Het Tetongebergte en andere noordcentrale ketens bevatten gevouwen rotsen uit het Paleozoïcume en Mesozoïcumee tijdperk gedrapeerd boven kernen van Proterozoïcume en Archeïcume magma en metamorfe gesteenten in leeftijd variërend van 1,2 miljard (bijv. het Tetogebergte) tot meer dan 3,3 miljard jaar (bijv. de Beartooth Mountains).[2]

Ecologie en klimaat[bewerken]

Er is een breed scala van milieufactoren van toepassing in de Rocky Mountains. De Rockies liggen tussen de Liard River in British Columbia (op 59 ° Noorderbreedte) en de Rio Grande in New Mexico (op 35 ° Noorderbreedte). Prairie komt voor op of beneden de 550 m, terwijl de hoogste piek, de Mount Elbert, op 4400 m ligt. De hoeveelheid neerslag varieert van 250 mm per jaar in de zuidelijke dalen[9] tot lokaal 1500 mm per op de noordelijke pieken.[10] De gemiddelde januari temperatuur kan variëren van -7 °C in Prince George in Brits-Columbia tot 6 °C in Trinidad in Colorado.[11] Er is daarom ook geen monolithisch ecosysteem voor de gehele Rocky Mountains.

Toendra in de Rocky Mountains van Colorado

In plaats daarvan verdelen ecologen de Rocky Mountain in een aantal biotische zones. Elke zone wordt gedefinieerd door het wel of niet kunnen voorkomen van bomen en de aanwezigheid van een of meer indicatorsoort. Twee zones waar geen bomen kunnen voorkomen zijn de Plains en de alpine toendra. De Great Plains ligt ten oosten van de Rocky Mountains en wordt gekenmerkt door prairiegrassen (beneden de 550 m). Alpiene toendra komt voor in gebieden boven de boomgrens, die voor de Rocky Mountains varieert van 3700 meter in New Mexico tot 760 meter in het noorden van de Rocky Mountains bij de Yukon.[11]

De USGS definieert tien beboste zones in de Rocky Mountains.[2] De zones in de meer zuidelijke, warmere of drogere gebieden worden gedefinieerd door de aanwezigheid van pinyondennen / jeneverbessen, Ponderosaden of gemengde bossen van eiken dennen. In de meer noordelijke, koudere, of natter gebieden zijn zones die door Pseudotsuga-soorten (zoals de Douglassparren), Cascade Rangesoorten (zoals de westelijke hemlockspar), Pinus contorta / Populus tremuloides of gemengde bossen van zilversparren met sparren. Bij de boomgrens kunnen zones voorkomen die bestaan ​​uit witte dennen of gemengde bossen van witte den, spar, en sparren die struikachtig Krummholz gevormd zijn. Daarnaast kunnen rivieren en canyons een uniek boszone vormen in de meer droge delen van de bergketen.[2]

Dikhoornschaap (zoals dit lam in Alberta) zijn enorm in aantal afgenomen sinds de vestiging van de Europeaanse Amerikanen in de Rocky Mountains.

De Rocky Mountains zijn een belangrijke leefgebied voor een groot aantal wilde dieren, zoals de wapiti, elanden, muilezel, witstaarthert, gaffelbokken, sneeuwgeiten, dikhoornschapen, zwarte beren, grizzlyberen, coyotes, lynxen en veelvraten.[2] De grootste kuddes elanden in Noord-Amerika komen voor in de bossen op de lagere hellingen van Alberta-British Columbia.

Door het ontbreken van informatie is de status van de meeste soorten in de Rocky Mountains. Europees-Amerikaanse bewoing van de bergen heeft een negatief effect op de inheemse soorten. Voorbeelden van enkele soorten die in aantal zijn afgenomen zijn onder meer Californische padden, Oncorhynchus clarki stomias (een forellenondersoort), witte steuren, witstaartsneeuwhoenen, trompetzwanen en dikhoornschapen. In het deel van de bergketen in de Verenigde Staten waren toppredatoren, zoals de grizzlyberen en de grijze wolven uitgeroeid in hun oorspronkelijke leefgebied. Door herintroductie en beschermende maatregelen is dit weer deels hersteld. Andere soorten die zich weer hebben hersteld zijn de Amerikaanse zeearend en de slechtvalk.[2]

De menselijke geschiedenis[bewerken]

Inheemse volkeren[bewerken]

Sinds de laatste grote ijstijd waren de Rocky Mountains waren eerst het thuis aan de inheemse volkeren van Amerika, met inbegrip van de Apache, Arapaho, Bannock, Blackfoot, Cheyenne, Crow Nation, Flathead, Shoshone, Sioux, Ute, Kutenai, Sekani, Dunne-za, en anderen.[2] De Paleo-indianen jaagden op de nu uitgestorven mammoet en voorouders van de bizon (een dier 20% groter dan de huidige bizon) in de uitlopers en de valleien van de bergen. Net als de moderne stammen die hen volgden migreerden de Paleo-indianen waarschijnlijk in de herfst en de winter naar de vlakten voor de bisonss en in de lente en zomer naar de bergen voor de vissen, herten, elanden, wortels en bessen. In Colorado, langs de kam van de Continental Divide zijn rotswanden door de indianen gebouwd voor het bijeendrijven van wild die 5400 tot 5800 jaar oud zijn.[2] Een groeiende hoeveelheid wetenschappelijk bewijzen toont aan dat de inheemse bevolking significante effecten heeft gehad op de zoogdierpopulaties door de jacht en op de vegetatiepatronen door het opzettelijke in brand steken.[2]

Europese exploratie[bewerken]

De recente geschiedenis van de mens in de Rocky Mountains is één van snelle veranderingen.[2] De Spaanse ontdekkingsreiziger Francisco Vásquez de Coronado - met een groep soldaten, missionarissen, en Afrikaanse slaven - marcheerden de Rocky Mountain regio in vanuit het zuiden in 1540.[12] De introductie van het paard, metalen gereedschappen, geweren, nieuwe ziekten en verschillende culturen beïnvloedde de inheemse Amerikaanse culturen grondig. De inheemse American populaties werden uitgeroeid in het grootste deel van hun historische leefgebieden door ziekte, oorlog, verlies van habitat (uitroeiing van de bizon) en de aanhoudende aanvallen op hun cultuur.[2]

In 1739 ontdekten de Franse bonthandelaren Pierre en Paul Mallet terwijl ze reisden door de Great Plains, een bergketen aan de bovenloop van de rivier de Platte, die de lokale Indiaanse stammen de "Rockies" werden genoemd. Ze waren de eerste Europeanen die rapporteerden over deze nog niet in kaart gebrachte bergketen.[13]

Sir Alexander MacKenzie in 1800

In 1793 was Alexander Mackenzie (1764 - 12 maart 1820) de eerste Europeaan die de Rocky Mountains over wist te steken.[14] Hij vond de bovenloop van de rivier de Fraser en bereikte de Pacifische kust van wat nu Canada is op 20 juli van dat jaar, de voltooiing van de eerste geregistreerde transcontinentale overtocht van Noord-Amerika ten noorden van Mexico.[15] Hij kwam aan bij Bella Coola in British Columbia, waar hij voor het eerst het zeewater bereikte in South Bentinck Arm, een inham van de Stille Oceaan.

De expeditie van Lewis en Clark (1804-1806) was de eerste wetenschappelijke verkenning van de Rocky Mountains.[16] Monsters werden verzameld voor de hedendaagse botanici, zoölogen en geologen.[2] Er werd gezegd dat de expeditie de weg heeft vrijgemaakt naar en door de Rocky Mountains voor de Europese-Amerikanen vanuit het oosten, hoewel Lewis en Clark op hun reis om zijn minst 11 Europees-Amerikaanse Mountain men hebben ontmoet.[2]

Mountain men, voornamelijk Fransen, Spanjaarden en Britten, zwierven door de Rocky Mountains van 1720 tot 1800 op zoek naar mineralen en bont. De bonthandel (North West Company) richtte in 1799 Rocky Mountain House op als een handelspost in wat nu het Rocky Mountain Foothills zijn in het huidige Alberta. Hun bedrijf concurreert met de Hudson's Bay Company opgericht Acton House in de buurt.[17] Deze handelsposten dienen als basis voor de meeste Europese activiteit in de Canadese Rockies in het begin van de 19e eeuw. Een van de meest opvallende activiteiten zijn de expedities van David Thompson, die de rivier de Columbia volgt naar de Stille Oceaan.[18] Gedurende zijn expeditie in 1811 kampeerde bij de splitsing van rivier de Columbia en de Snake en richtte daar een paal op om het gebied te claimen voor het Verenigd Koninkrijk, met de vermelding dat het de intentie is van de North West Company om aldaar fort te bouwen.[19]

Door de Anglo-Amerikaanse Conventie van 1818, die de 49e breedtegraad vastlegde als de noordelijke internationale grens ten westen van Lake of the Woods tot aan de Stony Mountains;[20] het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten kwamen een gezamenlijke bezetting en kolonisering overeen van het gebied Oregon Country. Overige geschillen werden tot een later tijdstip uitgesteld.

In 1819 staat Spanje zijn rechten op de gebieden ten noorden van de 42e parallel af aan de Verenigde Staten. Hierbij werd geen rekening gehouden met het bezit en ook de verplichtingen aan Groot-Brittannië en Rusland met betrekking tot hun vorderingen in dezelfde regio.

Kolonisatie[bewerken]

Na 1802 luidden Amerikaanse bonthandelaren en ontdekkingsreizigers de eerste wijdverspreide Kaukasische aanwezigheid in in de Rockies ten zuiden van de 49ste breedtegraad. De meer bekende hiervan zijn de Amerikanen William Henry Ashley, Jim Bridger, Kit Carson, John Colter, Thomas Fitzpatrick, Andrew Henry en Jedediah Smith. Op 24 juli 1832 leidde Benjamin Bonneville de eerste stoet wagens over de Rocky Mountains via de South Pass in de huidige staat Wyoming.[2] Op eenzelfde manier werden in het kielzog van Mackenzie's expeditie in 1794 bonthandelsposten gevestigd ten westen van de Northern Rockies in een regio van het noordelijke Interior Plateau van British Columbia, die bekend kwam te staan ​​als Nieuw-Caledonië, in eerste instantie met Fort McLeod (tegenwoordig een deel van McLeod Lake) en Fort Fraser, maar uiteindelijk gericht op Stuart Lake Post (tegenwoordig Fort St. James).

De onderhandelingen tussen het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten in de daarop volgende decennia leidden niet tot een compromis. Het grensconflict van Oregon werd belangrijk in de geopolitieke diplomatie tussen het Britse Rijk en de nieuwe Amerikaanse Republiek. In 1841 leidde James Sinclair ongeveer 200 kolonisten uit de Red River Colony naar het westen om de nederzetting rond Fort Vancouver te versterken in een poging om het Columbia District te behouden voor Groot-Brittannië. De groep stak de Rockies over via Columbia Valley, een gebied van de Rocky Mountain Trench nabij het ​​huidige Radium Hot Springs en trok vandaar naar het zuiden. Ondanks deze inspanningen stond Groot-Brittannië in 1846 alle aanspraak op het Columbia District ten zuiden van de 49ste parallel af aan de Verenigde Staten, als oplossing voor het grensconflict van Oregon via het verdrag van Oregon.[21]

Cherokee Trail in de buurt van Fort Collins (Colorado), van een schets gemaakt op 7 juni 1859.

Vanaf de jaren 1840 trokken duizenden pioniers via de Oregon Trail door de Rocky Mountains.[22] In 1847 begonnen de Mormonen zich te vestigen in de buurt van Great Salt Lake.[23] Van 1859 tot 1864 werd goud ontdekt in Colorado, Idaho, Montana en British Columbia, die diverse malen leidde tot goudkoorts en daarmee duizenden goudzoekers en mijnwerkers bracht om elke berg en canyon te verkennen en daarmee de "eerste grote industrie" van de Rocky Mountains te creëren. Alleen de Idaho-goudkoorts produceerde al meer goud dan die van Californië en Alaska samen en werd daarmee een belangrijke bron voor de financiering van het Unieleger tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog. De transcontinentale spoorweg werd voltooid in 1869[24] en Yellowstone National Park werd opgericht als 's werelds eerste nationale park in 1872.[25] Ondertussen werd in Canada een transcontinentale spoorweg beloofd in 1871. Door politieke verwikkelingen werd deze spoorweg pas jaren later voltooid. De Canadian Pacific Railway uiteindelijk volgde de Kicking Horse- en Rogerspassen aan de Stille Oceaan.[26] De ambtenaren van de Canadese spoorwegen wisten ook het Parlement van Canada te overtuigen om grote delen van de Canadese Rockies, zoals Jasper, Banff, Yoho en Waterton Lakes National Parks paraat te houden en legden daarmee de basis voor de toerisme-industrie die gedijt tot vandaag de dag. Glacier National Park werd opgericht met een soortgelijke intentie voor de promotie van het toerisme door de Great Northern Railway.[27] Terwijl de pioniers de valleien en mijnbouwsteden bevolkten, begon de beschermingsethiek aan te slaan. De Amerikaanse president Harrison vestigde een aantal bosreservaten in de Rocky Mountains in de periode 1891-1892. In 1905 breidde de Amerikaanse president Theodore Roosevelt het Medicine Bow Forest Reserve uit met het gebied dat nu wordt beheerd als het Rocky Mountain National Park.[2] De economische ontwikkelingen begonnen zich te centreren op de mijnbouw, bosbouw, landbouw en recreatie, alsmede op de dienstensector die hen steunt.[2] Tenten en kampen werden ranches en boerderijen, forten en treinstations werden steden, en sommige dorpen werden steden.[2]

Economie[bewerken]

Industrie en ontwikkeling[bewerken]

De economische bronnen van de Rocky Mountains zijn gevarieerd en overvloedig. De mineralen die in aanzienlijke hoeveelheden te vinden zijn in de Rocky Mountains zijn koper, goud, lood, molybdeen, zilver, wolfraam en zink. Het Wyoming-bekken en een aantal kleinere gebieden bevatten aanzienlijke reserves aan steenkool, aardgas, olieschalie en aardolie. De Climaxmijn in de buurt van Leadville, Colorado, was bijvoorbeeld de grootste producent in de wereld van molybdeen. De mijn gaf werk aan meer dan 3000 werknemers. De Coeur d'Alene mijn in het noorden van Idaho produceert zilver, lood en zink. Canada's grootste kolenmijnen zijn in de buurt Fernie, British Columbia en Sparwood, British Columbia. Daarnaast zijn er nog kolenmijnen in de buurt van Hinton, Alberta,[2] en in de Northern Rockies rond Tumbler Ridge, British Columbia

Verlaten mijnen met hun mijn- en giftig afval liggen overal door het Rocky Mountains landschap. Een voorbeeld hiervan is de zinkmijnbouw van de Eagle Mine in de buurt van de rivier de Eagle in het midden-noorden van Colorado die tachtig jaar heeft geduurd en die zowel de rivier als de oevers zwaar heeft vervuild. Hoge concentraties van het metaal worden in het voorjaar afgevoerd en schaden algen, mossen en forelpopulaties. Een economische analyse van de mijnbouweffecten op deze locatie geeft aan dat de waarde van onroerend goed is gedaald, de waterkwaliteit is gedegradeerd en recreatieve mogelijkheden zijn verminderd. Uit de analyse bleek ook dat sanering van de rivier ongeveer 2,3 miljoen dollar aan extra inkomsten uit recreatie zal opleveren. In 1983 werd de voormalige eigenaar van de zinkmijn aangeklaagd door de procureur-generaal van Colorado voor de 4,8 miljoen dollar aan schoonmaakkosten. In 1998, vijf jaar later, was het ecologisch herstel aanzienlijk.[2][28]

Een boorplatform boort naar aardgas net ten westen van de Wind River Range in de Wyoming Rockies

De Rocky Mountains bevatten diverse sedimentaire bekkens die rijk zijn aan zogenaamd Coalbed methaan. Coalbed methaan is aardgas dat vrijkomt uit steenkool , hetzij door bacteriële activiteit of door blootstelling aan hoge temperaturen. Coalbed Methane levert 7 procent van het aardgas in de Verenigde Staten. De grootste Coalbed Methane bronnen in de Rocky Mountains liggen in het San Juan Basin in New Mexico en Colorado en het Powder River Basin in Wyoming. Deze twee bekkens worden geschat op een capaciteit van 38 biljoen kubieke voet. Coalbed methaan kan worden gewonnen door de steenkoollagen te ontwateren en het gas te scheiden van het water, of door water te injecteren waardoor de kolen breken om zo het gas vrij te maken (het zogenaamde hydraulische breken).[29]

De land- en bosbouw zijn belangrijke industrieën. De landbouw betreft de steppen, geïrrigeerde landbouw en veeteelt. Vee wordt vaak verplaatst tussen hoog gelegen weiden in de zomer en laag gelegen weiden in de winter,[2] een praktijk die bekend staat als de transhumance.

Toerisme[bewerken]

Castle Geyser in het Yellowstone National Park
Going-to-the-Sun Mountain in het Glacier National Park

Ieder jaar trekken de natuurgebieden en recreatieve mogelijkheden van de Rocky Mountains miljoenen toeristen aan.[2] De belangrijkste taal van de Rocky Mountains is het Engels. Maar er zijn ook gebieden waar Spaans en Indiaanse talen de hoofdtaal is. Frans is een andere officiële taal in de nationale parken van Canada.

Mensen van over de hele wereld bezoeken de de Rockies om er te wandelen, kamperen of zich bezig te houden met bergsport.[2] Voorbeelden van toeristische attracties in het zomerseizoen zijn:

In de Verenigde Staten:

In Canada:

In de winter is skiën de belangrijkste attractie.

Het Glacier National Park in Montana en het Waterton Lakes National Park in Alberta grenzen aan elkaar en staan gezamenlijk bekend ​​als het Waterton-Glacier International Peace Park.

Daarnaast zijn er tal van provinciale parken in British Columbia, de grootste en meest opvallende zijn Mount Assiniboine Provincial Park, Mount Robson Provincial Park, Northern Rocky Mountains Provincial Park, Kwadacha Wilderness Provincial Park, Stone Mountain Provincial Park en Muncho Lake Provincial Park.

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Cannings, Richard, The Rockies: A Natural History, Greystone/David Suzuki Foundation, 2007, p. 5 ISBN 9781553652854.
  2. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w T.J. Stohlgren Rocky Mountains
  3. a b c d Gadd, Ben. Geology of the Rocky Mountains and Columbias (2011) Geraadpleegd op 22 november 2012
  4. Chronic, Halka, Roadside Geology of Colorado, 1980 ISBN 0-87842-105-X.
  5. a b Blakely, Ron. Geologic History of Western US
  6. a b (2004). The Laramide Orogeny: What Were the Driving Forces?. International Geology Review 46 (9): 833 838 . DOI:10.2747/0020-6814.46.9.833.
  7. a b c Geologic Provinces of the United States: Rocky Mountains
  8. Pierce, K. L., History and dynamics of glaciation in the northern Yellowstone National Park area, U.S. Geological Survey, Washington, D.C. Professional Paper 729-F, 1979, p. 1 90
  9. Southern Rocky Mountains. Forest Encyclopedia Network Geraadpleegd op 26 november 2012
  10. Northern Rocky Mountains. Forest Encyclopedia Network Geraadpleegd op 26 november 2012
  11. a b Sheridan, Scott. US & Canada: Rocky Mountains (Chapter 14). Geography of the United States and Canada course notes. Kent State University Gearchiveerd van het origineel op 2006-09-01
  12. Events in the West (1528-1536) (2001) Geraadpleegd op 2 december 2012
  13. PBS—THE WEST—Events from 1650 to 1800
  14. Mackenzie: 1789, 1792-1797 Geraadpleegd op 2 december 2012
  15. First Crossing of North America National Historic Site of Canada Geraadpleegd op 2 december 2012
  16. Lewis and Clark Expedition: Scientific Encounters Geraadpleegd op 2 december 2012
  17. Rocky Mountain House National Historic Site of Canada (28 Feb 2012) Geraadpleegd op 2 december 2012
  18. Guide to the David Thompson Papers 1806-1845 (2006) Geraadpleegd op 2 december 2012
  19. Oldham, kit. David Thompson plants the British flag at the confluence of the Columbia and Snake rivers on July 9, 1811. (23 Jan 2003) Geraadpleegd op 2 december 2012
  20. Treaties in Force (1 Nov 2007) Geraadpleegd op 1 december 2012
  21. Historical Context and American Policy Geraadpleegd op 2 december 2012
  22. Oregon Trail Interpretive Center Geraadpleegd op 2 december 2012
  23. The Mormon Trail Geraadpleegd op 2 december 2012
  24. The Transcontinental Railroad (2012) Geraadpleegd op 2 december 2012
  25. Yellowstone National Park (4 April 2012) Geraadpleegd op 2 december 2012
  26. Canadian Pacific Railway Geraadpleegd op 2 december 2012
  27. Glaciers and Glacier National Park (2011) Geraadpleegd op 2 december 2012
  28. Brandt, E. (1993). How much is a gray wolf worth?. National Wildlife 31 .
  29. Coal-Bed Gas Resources of the Rocky Mountain Region. USGS