Warffum

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Warffum
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Wapen van Warffum
Warffum
Warffum
Situering
Provincie Vlag Groningen (provincie) Groningen
Gemeente Vlag Eemsmond Eemsmond
Coördinaten 53° 24′ NB, 6° 33′ OL
Algemeen
Oppervlakte 1,37 km²
Inwoners (2008) 2170
Foto's
De Hervormde kerk van Warffum
De Hervormde kerk van Warffum
Portaal  Portaalicoon   Nederland

Warffum (Gronings: Waarvum) is een dorp in het noorden van de provincie Groningen in Nederland. Het was de hoofdplaats van de gelijknamige gemeente die in 1990 is opgegaan in de gemeente Hefshuizen, nu Eemsmond. Op 1 januari 2012 telde het dorp 2360 inwoners.

Geschiedenis[bewerken]

Wanneer Warffum is ontstaan is niet precies bekend, maar de oudste vermelding van de naam is te vinden in de vita van de prediker Liudger (744 - 809). In de Middeleeuwen lag ten zuidoosten van Warffum de gelijknamige Johannieter commanderij Warffum. De twee Maltezer kruisen in het wapen van Warffum verwijzen naar dit klooster (zie ook de kloosterkaart Groningen).

De naam Warffum lijkt afgeleid te zijn van de woorden warf en heem. Warf is een oud Fries woord voor een volksvergadering waar recht werd gesproken. Heem is een aanduiding voor een plaats. Het zwaard in het wapen van Warffum is een verwijzing naar deze plaats waar recht werd gesproken. Vroeger werd de naam van Warffum overigens met één 'f' gespeld: Warfum.

In 1962 schreef Warffum geschiedenis doordat hier de laatste handbediende telefooncentrale werd gesloten. De automatisering van het Nederlandse telefoonnet was daarmee voltooid. Dit feit werd ook gevierd door de uitgifte van drie postzegels; de naam Warffum komt hierop overigens niet voor.

Ligging en bezienswaardigheden[bewerken]

Warffum is met een oorspronkelijke grootte van 16 hectare de qua omvang grootste wierde van Nederland en met een hoogte van 5,75 meter[1] ook een van de hoogste van Groningen. De wierde is een beschermd dorpsgezicht. Het dorp bezit een klein openluchtmuseum, genaamd Het Hoogeland, waarvan de huizen deel uit maken van het dorp. Zo is een helft van een huis te bezichtigen, terwijl de andere helft wordt bewoond. Op het terrein staat ook Molen De David, het kleinste zaagmolentje van Nederland.

Ten zuiden van het dorp ligt het kanaal het Warffumermaar. Ten noorden verbindt het Polderdiep het dorp met de Noordpolder. In het Polderdiep ligt een (voormalige) schutsluis, het Warffumerverlaat, en een keersluis genaamd de Klief of de Wachter. Het dorp heeft een station aan de spoorlijn van Groningen naar Roodeschool, waar een uniek voor Nederland ondergronds relaishuis van ProRail ligt.

Op de wierde van het dorp bevindt zich de middeleeuwse hervormde kerk van Warffum; deze kerk is in baksteen verhoogd in de tweede helft van de 16e eeuw. In de 19e eeuw zijn schip en koor van de kerk gepleisterd in neogotische trant, naar een ontwerp van de architect Nicolaas Willem Lit.

Net buiten Warffum staat de Breedenborg in het gehucht Breede. Daar bevinden zich ook enkele recreatieve voorzieningen van Warffum (zwembad, camping en tennisbanen).

In 1868 werd in Warffum de eerste Rijks-HBS op het platteland opgericht. Deze HBS zou de voorganger zijn van het huidige 'Het Hogeland College' (HHC). Deze scholengemeenschap (de noordelijkste van het Nederlandse vasteland) heeft ongeveer 1250 leerlingen verspreid over 3 locaties, waarvan de hoofdlocatie (havo/vwo) met haar 650 leerlingen in Warffum is gevestigd. De andere locaties van het HHC (beide vmbo) zijn in Wehe-den Hoorn en Uithuizen.

Jaarlijks wordt in Warffum een internationaal (volks-)dansfestival gehouden: Op Roakeldais.

Geboren in Warffum[bewerken]

Voormalige gemeente[bewerken]

De gemeente Warffum bestond tot de gemeentelijke herindeling van 1990 naast het hoofddorp uit het dorp Breede en de Waddeneilanden Rottumeroog, Boschplaat en Zuiderduintjes.

Zie ook[bewerken]

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. 460: Centrum, Warffum. Archeologische MonumentenKaart. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed