Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
De 16e eeuw (van de christelijke jaartelling) is de 16e periode van 100 jaar, dus bestaande uit de jaren 1501 tot en met 1600.
[bewerken] Overzicht van de jaren in en rond deze eeuw
[bewerken] Belangrijke gebeurtenissen van de 16e eeuw
- Zeevaart en veroveringstochten
- Ontdekkingsreizen en stichting door Engeland en Frankrijk van kolonies in Noord-Amerika.
- Spaanse Conquistadores maken een eind aan eeuwenoude beschavingen van Maya's, Azteken, Inca's en vele andere volkeren in Latijns-Amerika. Wie niet door het zwaard is gedood loopt grote kans om te bezwijken aan ziektes die de Spanjaarden hebben meegebracht, zoals de pokken en de pest.
- Portugal exploreert en exploiteert de vaarwegen naar Azië.
- De eerste bruikbare zeekaarten verschijnen: Battista Agnese uit Genua vervaardigde tussen 1536 en 1564 handgetekende perkamenten wereldatlassen. De atlas bevatte verschillende kaarten van de nieuwe werelddelen. De eerste atlas, in de zin van een boek dat in een zekere oplage bij een uitgever verschijnt en kaarten van gelijk formaat bevat die speciaal voor die uitgave zijn vervaardigd, was het Theatrum Orbis Terrarum ( = wereldtoneel) van Abraham Ortelius, verschenen te Antwerpen in 1570. De eerste die "atlas" als titel voor een dergelijk werk gebruikte, was de uit Vlaanderen afkomstige Gerardus Mercator, die de kort na zijn dood uitgegeven Atlas, sive Cosmographicae Meditationes de Fabrica Mundi et Fabricati Figura (= atlas, of cosmografische verkenningen van de wereld en de gedaante daarvan) creëerde
- Europa
- Religie
- Er ontstaat weer belangstelling voor de klassieke Griekse en Romeinse schrijvers. Hun werken worden gelezen op de Latijnse scholen.
- Het landschap wordt een zelfstandig onderwerp in de schilderkunst.
- Ontwikkelingen en stromingen
- De renaissance in de kunst vindt haar hoogtepunt in de hoog-renaissance, gevolgd door de laat-renaissance.
- Er ontstaat belangstelling voor de natuur. Vesalius bestudeert de lichaamsbouw van de mens, Michael Servet de bloedsomloop. Vorsten, wetenschappers en burgers gaan verzamelingen aanleggen van planten en dieren. Anderen geven boeken uit met tekeningen en beschrijvingen van natuurlijke soorten. Voorbeelden in de Nederlanden zijn Cornelis Clusius (botanicus) en Adriaan Coenen van Schilperoort (amateur-bioloog), die het zeeleven inventariseerde in zijn "Visboek".
- Ontstaan van de Joodse Kabbala geschriften.
- de klassieke Griekse en Romeinse schrijvers worden weer gelezen.
- kunsten
Blazoen van de
rederijkerskamer de Goudsbloem van Gouda:
verheven retorica door wysheit triompheert, beneyn haer Catrine en naerstigheit floreert.
- Bloei in Vlaanderen, Brabant en Amsterdam van de Rederijkerskamers, georganiseerde genootschappen voor dichtkunst, declamatie en toneel. Hun kunstbeoefening staat los van de Kerk.
- Prijsrevolutie als gevolg van inflatie door het in de markt komen van Spaanse edelmetalen.
- Antwerpen komt tot grote bloei, wat ten koste gaat van Gent en Brugge.
- Amsterdam neemt de positie over van Kampen en Deventer als handelspartner van de Hanze. De stad ontwikkelt de Oostvaart, waarbij in steden als Lübeck en Dantzig haring en linnen wordt verhandeld tegen graan. Dat graan wordt gedeeltelijk weer doorgevoerd naar het zuiden, waar met de opbrengst wijn en zout worden ingekocht.
- Enorme bevolkingsgroei die niet meer ondersteund kan worden door de beschikbare bronnen
[bewerken] Belangrijke personen van de 16e eeuw
.jpg)
