Middellandse Zee

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Middellandse Zee
Locatie Middellandse Zee.PNG
Locatie tussen Zuid-Europa, West-Azië en Noord-Afrika
Oppervlakte 2.5 miljoen km²
Afbeeldingen
Middellandse Zee staatkundig
Middellandse Zee staatkundig
Satellietfoto
Satellietfoto
Reliëfkaart
Reliëfkaart
Portaal  Portaalicoon   Geografie

De Middellandse Zee is gelegen tussen Zuid-Europa, West-Azië en Noord-Afrika. Het gebied is 3850 km lang en heeft een gemiddelde breedte van 600 km, de gemiddelde diepte van de zee is ongeveer 1430 m. De totale oppervlakte is ongeveer 2,5 miljoen km².

Geografie[bewerken]

De Middellandse Zee is een intercontinentale middellandse zee of middelzee, die tevens de grens vormt tussen Europa en Afrika en gedeeltelijk ook die tussen Europa en Azië. De zee is via de Straat van Gibraltar (tussen Spanje en Marokko) verbonden met de Atlantische Oceaan en via de Bosporus met de Zwarte Zee.[1] De verbinding met de Rode Zee is een kunstmatige en verloopt via het Suezkanaal dat in Egypte ligt.

Tot de Middellandse Zee behoren ook de Adriatische Zee ten oosten van Italië, de Egeïsche Zee tussen Griekenland en Aziatisch Turkije, de Ionische Zee tussen Italië en Griekenland, de Tyrreense Zee ten westen van Italië, de Ligurische Zee ten noorden van Corsica, de Levantijnse Zee ten oosten van Cyprus, de Zee van Alborán tussen Spanje en Marokko, de Balearische Zee tussen Spanje en de Balearen en de Libische Zee tussen Libië en Kreta.

Eilanden[bewerken]

De belangrijkste eilanden gelegen in de Middellandse Zee zijn:

Landen[bewerken]

Landen die aan de Middellandse Zee grenzen zijn:

Andere gebieden

Rivieren[bewerken]

De Afrikaanse rivier de Nijl is verreweg de grootste rivier die uitmondt in de Middellandse Zee. Alle andere grotere rivieren (langer dan 400 kilometer) die in de Middellandse Zee uitmonden, ontspringen in Europa. Van west naar oost zijn het: de Ebro, de Rhône, de Tiber, de Po, de Adige (Etsch) en de Maritsa (Evros).

Middellandse Zeeklimaat[bewerken]

Het mediterraan klimaat wordt ook wel "Middellandse Zeeklimaat" genoemd. De term verwijst naar het klimaat in landen rond de Middellandse Zee.
De grote, relatief warme, watermassa is van grote invloed op de landen rondom de Middellandse Zee. De noordelijk gelegen landen zijn daardoor relatief warm; de zuidelijke landen relatief koel. De zomers zijn warm en de winters, waarin de meeste regenval plaatsvindt, zijn zacht. Het mediterraan klimaat maakt volgens de klimaatclassificatie van Köppen onderdeel uit van het gematigd klimaat.

Geschiedenis[bewerken]

De Middellandse Zee speelt een nauwelijks te overschatten rol in de geschiedenis van de Westerse beschaving. In het tweede millennium voor Christus bloeiden er de Egyptische, de Kretenzische of Minoïsche en de Myceense cultuur. De zeevolken waaronder waarschijnlijk de Filistijnen vestigden zich op de oostelijke kusten. De Phoeniciërs bevoeren vanuit Tyrus en Sidon de Middellandse Zee. Zij stichtten koloniën als Carthago en verbreidden het alfabet. In de klassieke periode (600-300 v Chr.) bevoeren de Grieken (naast de Atheners ook de koloniën in Klein-Azië en Italië) o.a. de Egeïsche zee en versloegen er hun Perzische vijand. Alexander de Grote verspreidde de Griekse cultuur over het gehele gebied. Rond de derde eeuw voor Christus kwam de Romeinse Republiek op. Nadat in de Punische oorlogen (241-146 v Chr.) Carthago was verslagen en vernietigd kwam de gehele kust rondom de Middellandse Zee in Romeinse handen, en de Romeinen noemden de zee Mare nostrum; onze zee.
In de Middeleeuwen waren het Noormannen, Byzantijnen, Venetianen, kruisvaarders, en zeerovers die de zee bevoeren. In de Tweede Wereldoorlog speelden de Britse en Franse koloniën aan de noordkust van Afrika een rol (Operatie Torch), en aan het einde ervan de tweede invasie vanuit Noord-Afrika naar Sicilië (Operatie Husky) en de asmogendheid Italië.
Nadat de Spanjaarden en Portugezen een nieuwe zeeroute naar Indië ontdekten via Kaap de Goede Hoop en ten westen van de Atlantische Oceaan Amerika hadden ontdekt, verloor de Middellandse Zee haar centrale positie als de verkeersader tussen Europa, Noord-Afrika en het Midden-Oosten.

Zie ook[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Volgens sommige opvattingen (maar niet volgens het dagelijkse spraakgebruik) behoort de Zwarte Zee ook tot de Middellandse Zee.