15e eeuw
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
| Eeuwen: | 14e eeuw · 15e eeuw · 16e eeuw |
| Decennia: | <- 1400-1409 1410-1419 1420-1429 1430-1439 1440-1449 1450-1459 1460-1469 1470-1479 1480-1489 1490-1499 -> |
De 15e eeuw (van de christelijke jaartelling) is de 15e periode van 100 jaar, dus bestaande uit de jaren 1401 tot en met 1500.
[bewerken] Overzicht van de jaren in en rond deze eeuw
[bewerken] Belangrijke gebeurtenissen in de 15e eeuw
1450: uitvinding boekdrukkunst
- Europa
- Inname van Constantinopel door de Osmanen (1453)
- De Honderdjarige Oorlog komt tot een einde. Onder leiding van Jeanne d'Arc herwint Frankrijk zijn zelfbewustzijn en verdrijft de Engelse legers van zijn grondgebied.
- Vervanging van stormrammen en blijden door kanonnen.
- Wereld
- Ontdekking van de nieuwe wereld door Columbus (1492)
- China keert zich naar binnen; begin van een eeuwenlang isolement.
- Lage landen
- De Vlaamse steden Gent en Brugge komen tot grote bloei, onder andere doordat de steden in Noord-Italië door voortdurende oorlogen terrein prijsgeven. Zie Blauwe banaan.
- Het proces van inklinking van de veenbodem in Holland gaat door. Graanbouw wordt nagenoeg onmogelijk, en de mannen worden de zee opgedreven om door vervoer en handel aan graan te komen. De Oostvaart wordt de 'moedernegotie' van de Hollandse welvaart.
- De Hertogen van Bourgondië weten de meeste Nederlandse gewesten onder zich te brengen. In Vlaanderen volgt in 1404 Jan Zondervrees zijn moeder Margaretha van Male op. Met de Zoen van Delft verkrijgt Filips de Goede in 1428 de erflanden van Jacoba van Beieren. De Bourgondiërs beginnen met de inrichting van een centraal bestuur. In 1464 komen voor het eerst de Staten-Generaal bijeen in Brugge.
- In Holland, en met name West-Friesland, wordt de haringvisserij een factor in de economie. Er wordt een groter scheepstype ontwikkeld, de haringbuis, dat verder op zee kan gaan. Het haring kaken maakt het mogelijk om de vis te conserveren.
- Cultuur
- Renaissance
- Bloei van de moraliteiten: toneelspelen met in de hoofdrollen allegorische figuren. Voorbeelden zijn het Engelse The Castle of Perseverance en het Nederlandse Elckerlijc.
- Rond 1450 wordt de boekdrukkunst uitgevonden door de Duitser Johannes Gutenberg. In de Nederlanden werd in 1477 de 'Delftse bijbel' als eerste in 250 exemplaren gedrukt.
[bewerken] Belangrijke personen van de 15e eeuw
- Jeanne d'Arc
- Christoffel Columbus
- Vasco da Gama
- Amerigo Vespucci
- Leonardo da Vinci
- Filips de Schone
- Paus Innocentius VIII
- Richard III van Engeland
- Michelangelo
- Machiavelli
- Karel de Stoute
- Filips de Goede
- Vlad Tepes (Dracula)
- Mehmet II
| Voor meer mediabestanden zie de categorie 15th century van Wikimedia Commons. |