Marseille

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Marseille
Gemeente in Frankrijk Vlag van Frankrijk
Flag of Marseille.svg Wapen van Marseille
Marseille
Marseille
Situering
Regio Provence-Alpes-Côte d'Azur
Departement Bouches-du-Rhône (13)
Arrondissement Marseille
Kanton hoofdplaats van 25 kantons: La Belle-de-Mai, Belsunce, La Blancarde, Le Camas, La Capelette, Les Cinq-Avenues, Les Grands-Carmes, Mazargues, Montolivet, Notre-Dame-du-Mont, Notre-Dame-Limite, Les Olives, La Pointe-Rouge, La Pomme, La Rose, Saint-Barthélemy, Sainte-Marguerite, Saint-Giniez, Saint-Just, Saint-Lambert, Saint-Marcel, Saint-Mauront, Les Trois Lucs, Vauban, Verduron
Coördinaten 43° 18′ NB, 05° 23′ OL
Algemeen
Oppervlakte 240,6 km²
Inwoners (2011) 850 636 (3318,5 inw/km²)
Hoogte 0 - 640 m
Politiek
Burgemeester Jean-Claude Gaudin
Overig
INSEE-code 13055
Foto's
Marseille.arp.750pix.jpg
Het historische stadscentrum
Old Harbour from plane jt01.jpg
Oude haven vanuit de lucht
Notre Dame de la Garde.jpg
Basiliek Notre Dame de la Garde
Marseille Palais Longchamp 02 20061231.jpg
Palais Longchamp
Marseillepantw.JPG
Zicht op Marseille
Portaal  Portaalicoon   Frankrijk

Marseille (Occitaans: Marselha) is - na Parijs - de tweede stad naar inwoneraantal van Frankrijk. Marseille is tevens de hoofdstad van de regio Provence-Alpes-Côte d'Azur, als de hoofdstad van het Departement Bouches-du-Rhône, en heeft de grootste commerciële haven van Frankrijk. Marseille ligt aan de Middellandse Zee, tussen de Côte Bleue en de Calanques, in de regio die bekendstaat als de Provence.

Geschiedenis[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie ook Massilia voor de klassieke periode.

Marseille is oorspronkelijk gesticht door Grieken uit Phocaea rond 600 v.Chr. onder de naam Μασσαλία: Massalia of Massilia. Dankzij deze stad kon onder meer de handel tussen de Grieken en de Kelten in de oudheid vereenvoudigd worden, vooral via de nabije Rhône. Gedurende haar gehele geschiedenis was het een belangrijke stad voor de handel tussen de Middellandse Zee regio en West-Europa. Haar staatsinrichting (politeia) was oligarchisch en werd in de oudheid beschouwd als een goed werkend systeem. De belangrijkste handelswaren waren tin, zout, amber, keramiek en wijn (de druif werd door de Grieken van Massalia in Zuid Frankrijk geïntroduceerd). Al snel na de stichting werden er vanuit Massalia nieuwe koloniën gesticht: Ἐμπόριον (nu in Catalonië), Nice, Monaco en Monte Carlo. Vanuit deze plaatsen verspreidde de Griekse cultuur zich langs de rivieren en handelswegen over Zuid-Frankrijk en beïnvloedde sterk de Keltische stammen van het binnenland. Vanuit Massalia werden er ook expedities georganiseerd naar West-Europa om de 'barbaarse' landen te verkennen voor handelsdoeleinden. Een bekend ontdekkingsreiziger uit de 4e eeuw v.Chr. was Pytheas (van Massalia) die het eiland Groot-Brittannië omzeilde en misschien zelfs tot IJsland was gevaren. Op haar hoogtepunt beheerste Massalia de hele huidige Provence en de kuststrook van noordoost-Spanje. Door concurrentie met de Etrusken en Carthagers ontstonden er vaak conflicten. In de 3e eeuw, 2e eeuw en 1e eeuw voor Christus verbonden de Massalioten zich met het expanderende Romeinse Rijk voor de defensie tegen de Carthagers en behielden hierdoor hun vrijheid, totdat ze in de strijd tussen Caesar en Pompeius de verliezende kant kozen. Caesar nam de stad na het beleg van Massilia in en ontnam haar de meeste gebieden en de politieke zelfstandigheid. De Romeinen noemden de stad Massilia. In de 1e eeuw kreeg Massilia nieuwe vermaardheid als een centrum voor Grieks onderwijs en cultuur en veel Romeinse en Keltische bewoners van Gallië stuurden hun kinderen naar Massilia om beschaving op te doen.

Na de val van het West-Romeinse Rijk werd Massilia achtereenvolgens bezet door de Visigoten, Bourgondiërs en Franken. In de 7e en 8e eeuw had de stad veel te lijden van islamitische piraten. In de Middeleeuwen heersten de hertogen van Bourgondië, het Heilige Roomse Rijk en de hertogen van Anjou. In 1480 kwam de stad definitief in Franse handen. In de 19e eeuw werd Marseille, zoals de stad toen genoemd werd, en de omliggende Provence een geliefd oord voor kunstenaars en intellectuelen. Het toerisme kwam op. De stad groeide flink, onder andere omdat ze de belangrijkste toegang was tot Frankrijks Noord-Afrikaanse koloniën.

Demografie[bewerken]

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwoneraantal van Marseille vanaf 1962.

Grafiek inwonertal gemeente
Bron: Frans bureau voor statistiek. Cijfers inwoneraantal volgens de definitie population sans doubles comptes (zie de gehanteerde definities)

Bezienswaardigheden[bewerken]

Architectuur:

Natuur:

Andere bezienswaardigheden:

Toerisme[bewerken]

Marseille is een multiculturele stad [1], waar het toerisme in opkomst is. De opening van een TGV lijn tussen Parijs en Marseille in 2001 was in eerste instantie bedoeld om de Marseillaises een snelle verbinding met Parijs te geven. Inmiddels zijn er veel Parijzenaren die in Marseille een tweede appartement hebben gekocht. De opening van een nieuwe terminal voor lagekostenvliegmaatschappijen in november 2006 op het vliegveld van Marseille was onder andere bedoeld om het toerisme verder te stimuleren. Een verdere stimuleringsimpuls wordt gegeven door middel van een enorm stadsvernieuwingsproject (Euromediterranée). Als gevolg hiervan en met name door de aanleg van een tramnetwerk wordt er op verschillende plekken in de stad gebouwd. In 2013 is Marseille samen met Slowakijes tweede stad Košice Culturele hoofdstad van Europa.

Klimaat[bewerken]

Marseille heeft een Mediterraan klimaat, met milde, vochtige winters, en warme droge zomers. Januari en februari zijn de koudste maanden, met gemiddelde temperaturen rond de 10 °C. Juli en augustus zijn de warmste maanden, met gemiddelde temperaturen van rond de 25 °C. Marseille staat ook bekend om de mistral die zorgt voor blauwe luchten. De zon schijnt er circa 2800 uur per jaar.

Weergemiddelden voor Marseille
Maand jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec Jaar
hoogste maximum (°C) 19,1 22,1 25,4 28,5 31,3 34,5 39,7 38,6 34,3 30,1 24,4 20,3 39,7
gemiddeld maximum (°C) 11,8 12,7 15,9 18,7 23,1 26,9 30,0 29,4 25,5 21,0 15,4 12,3 20,3
gemiddelde temperatuur (°C) 8,2 8,8 11,5 14,1 18,2 21,9 24,8 24,4 20,8 17,0 11,8 8,9 15,9
gemiddeld minimum (°C) 4,6 4,8 7,1 9,5 13,4 16,8 19,6 19,3 16,1 13,0 8,2 5,5 11,5
laagste minimum (°C) -12,4 -16,8 -10,0 -2,1 0,0 5,7 11,0 8,6 4,4 -1,0 -5,4 -12,3 -16,8
neerslag (mm) 49,9 31,5 30,2 51,4 38,7 21,8 7,8 30,3 76,1 78,4 56,8 52,8 525,6
bron: Gemiddelden (1981-2009) en extremen (1961-1990)

Verkeer en vervoer[bewerken]

In de gemeente liggen de spoorwegstations Marseille Saint-Charles, Marseille-Blancarde, Picon-Busserine, Saint-Antoine, Saint-Joseph-le-Castellas, Saint-Louis-les Aygalades, Saint-Marcel, Sainte-Marthe-en-Provence, Séon-Saint-Henri en La Pomme.

Stedenbanden[bewerken]

Geboren in Marseille[bewerken]

Externe links[bewerken]

Referenties[bewerken]

  1. Marseille Culture (in het Engels)