10e eeuw

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Overzicht van de jaren in en rond de 10e eeuw
Jaren 90 890 891 892 893 894 895 896 897 898 899
Jaren   0 900 901 902 903 904 905 906 907 908 909
Jaren 10 910 911 912 913 914 915 916 917 918 919
Jaren 20 920 921 922 923 924 925 926 927 928 929
Jaren 30 930 931 932 933 934 935 936 937 938 939
Jaren 40 940 941 942 943 944 945 946 947 948 949
Jaren 50 950 951 952 953 954 955 956 957 958 959
Jaren 60 960 961 962 963 964 965 966 967 968 969
Jaren 70 970 971 972 973 974 975 976 977 978 979
Jaren 80 980 981 982 983 984 985 986 987 988 989
Jaren 90 990 991 992 993 994 995 996 997 998 999
Jaren   0 1000 1001 1002 1003 1004 1005 1006 1007 1008 1009

De 10e eeuw (van de christelijke jaartelling) is de 10e periode van 100 jaar, dus bestaande uit de jaren 901 tot en met 1000. De 10e eeuw behoort tot het 1e millennium.

De wereld in de 10e eeuw

Gebeurtenissen en ontwikkelingen[bewerken]

Europa
  • In het rijkskerkenstelsel vertrouwt de keizer zo veel mogelijk land en bestuurszaken toe aan door hem benoemde bisschoppen en abten. De keizer kan zo de trend keren dat vazallen leengoed laten overgaan op hun zonen. Anderzijds kan hij zo invloed uitoefenen op de kerk.
  • De Engelse koning Eduard de Oudere en zijn zonen heroveren stukje bij beetje hun land op de Denen. Engeland wordt meer een bestuurlijke eenheid en Edwards kleinzoon Edgar de Vreedzame laat zich als eerste vorst zalven door de aartsbisschop van Canterbury.
  • De afstammelingen van de Vikingen bouwen als Normandiërs een sterke staat op aan de Atlantische kust, en hun hertogen zijn slechts in naam vazallen van de Franse koning.
  • De Republiek Amalfi heeft haar macht te danken aan de intensieve contacten met Egypte en Byzantium, die nog dateren uit de tijd dat Amalfi Byzantijns bezit was. Het lukt de stad met behulp van haar zeevloot de machtspositie van de Arabieren over te nemen en zij sticht handelsposten in Zuid-Italië en het Midden-Oosten. Een van de getuigenissen van de grootsheid van Amalfi is de Tabula de Amalpha, een codex van wetten die de hele Middeleeuwen lang geldig blijft en de regels van het maritieme recht beschrijft.
Godsdienst
  • Het kloosterwezen herstelt zich na het verval in de 9e eeuw. Overal in Europa wordt de Regel van Sint Benedictus ingevoerd.
  • Naarmate deze IJzeren eeuw vordert, neemt de angst voor het einde der tijden toe. Gevreesd wordt voor het jaar 1000, waarin Jezus Christus zal terugkeren voor het Laatste Oordeel. Sommigen proberen door boetedoening en aalmoezen tijdig hun zonden uit te wissen. Anderen besluiten dat het alles geen zin heeft, en gaan erop los leven.
Midden-Oosten en Afrika
Holland
  • Begin van de Grote Ontginning. Door grote droogte klinkt de veenbodem in en wordt het mogelijk er landbouw te bedrijven. Boeren nemen bezit van de gronden zonder dat er een landsheer aan te pas komt.
  • Begin van het Hollandse Huis.
Scheepvaart
  • Handelsroute van de Varjagen naar de Grieken
Cultuur
  • In Asturië (Noordwest-Spanje ) ontstaat de mozarabische bouwstijl als mengvorm van vroeg-romaanse en Moorse elementen. De in deze stijl gebouwde kerken zijn aan de buitenkant sober, maar hebben een fraai interieur met veel oosterse kenmerken. Het belangrijkste Mozarabische stijl-kenmerk is de hoefijzerboog.

Belangrijke personen[bewerken]

Amerika
Eurazië en Oost-Romeinse Rijk
Azië
Europa