12 juni

12 juni is de 163ste dag van het jaar (164ste dag in een schrikkeljaar) in de gregoriaanse kalender. Hierna volgen nog 202 dagen tot het einde van het jaar.

Gebeurtenissen

•  Algemeen
  • 1259 - Amersfoort krijgt officieel stadsrechten.
  • 1942 - Anne Frank krijgt een dagboek voor haar dertiende verjaardag.
  • 1965 - The Beatles ontvangen een lintje van de Engelse vorstin

•  Politiek
  • 1575 - Huwelijk van Willem van Oranje en Charlotte de Bourbon in Den Briel.
  • 1964 - Nelson Mandela wordt tot levenslange gevangenisstraf veroordeeld.
  • 1991 - 120 miljoen Russen kiezen Boris Jeltsin als nieuwe president.

•  Recreatie
  • 2010 - In het Disneyland Park te Parijs wordt de attractie Captain EO heropend.

•  Religie
  • 1673 - Paus Clemens X creëert vijf nieuwe kardinalen.
  • 1893 - Paus Leo XIII creëert vijf nieuwe kardinalen, onder wie de Italiaanse bisschop van Mantua Giuseppe Sarto.
  • 1923 - Oprichting van de Rooms-katholieke Apostolische Prefectuur IJsland.
  • 1948 - Benoeming van de Nederlander Leo Kierkels tot internuntius in India.
  • 2004 - Doop van prinses Catharina-Amalia der Nederlanden in de Grote of Sint-Jacobskerk in Den Haag.

•  Sport
  • 1912 - Oprichting van de Hondurese voetbal- en honkbalclub Club Deportivo Olimpia in de hoofdstad Tegucigalpa.
  • 1968 - Wielrenner Eddy Merckx wint als eerste Belg de Ronde van Italië.
  • 1988 - Het Nederlands voetbalelftal beleeft een valse start bij het EK voetbal 1988 in West-Duitsland. In Keulen wint de Sovjet-Unie met 1-0 door een goal van Vasili Rats.
  • 1990 - In Verona wint België zijn eerste wedstrijd op de Mondiale tegen Zuid-Korea met 2-0.
  • 2006 - In Kaiserslautern behaalt Australië onder leiding van de Nederlandse coach Guus Hiddink zijn eerste overwinning ooit bij een WK.
  • 2008 - Ivica Vastić wordt de oudste speler ooit die scoort bij een EK voetbal. Hij schiet raak vanaf de strafschopstip tegen Polen en is op dat moment 38 jaar en 257 dagen oud.

•  Wetenschap en technologie
  • 1897 - Karl Elsener vraagt octrooi aan op het Zwitsers zakmes (Original Offiziersmesser).
  • 1928 - Sanatorium Zonnestraal in Hilversum wordt geopend.
  • 1954 - De Friese siamese tweeling Tjitske en Folkje de Vries wordt met succes operatief van elkaar gescheiden.
  • 1967 - Lancering van Venera 4, het eerste ruimtetuig dat metingen doet in de atmosfeer van Venus.

Geboren

George H. W. Bush
geboren in 1924

Anne Frank
geboren in 1929

Adriana Lima
geboren in 1981

• 1812 - Pedro Pelaez, rooms-katholiek geestelijke (overleden 1863)
• 1827 - Johanna Spyri, Zwitsers schrijfster (overleden 1901)
• 1858 - Henry Scott Tuke, Engels schilder (overleden 1929)
• 1859 - Leopold, kroonprins van België (overleden 1869)
• 1889 - Julius Skutnabb, Fins schaatser (overleden 1965)
• 1890 - Egon Schiele, Oostenrijks kunstschilder (overleden 1918)
• 1893 - Kommer Kleijn, Nederlands toneel- en hoorspelacteur, dramaturg en hoorspelregisseur (overleden 1982)
• 1897 - Anthony Eden, Engels staatsman (overleden 1977)
• 1899 - Gene Kardos, Amerikaans bigbandleider en jazzviolist (overleden 1980)
• 1900 - Netherwood Hughes, Brits oorlogsveteraan (overleden 2009)
• 1908 - Otto Skorzeny, Oostenrijks SS-officier (overleden 1975)
• 1909 - Max Tailleur, Joods-Nederlands humorist (overleden 1990)
• 1910 - Antonio Poma, Italiaans kardinaal-aartsbisschop van Bologna (overleden 1985)
• 1916 - Phil Cade, Amerikaans autocoureur (overleden 2001)
• 1919 - Lo de Ruiter, Nederlands ambtenaar, politicus, (omroep)bestuurder en publicist (overleden 2008)
• 1921 - Dennis Taylor, Brits autocoureur (overleden 1962)
• 1924 - George Bush, 41ste president van de Verenigde Staten
• 1926 - Günter Nehm, Duits humoristisch dichter (overleden 2009)
• 1927 - Bill Cheesbourg, Amerikaans autocoureur (overleden 1995)
• 1929 - Hein van Breenen, Nederlands wielrenner (overleden 1990)
• 1929 - Anne Frank, Joods-staatloos schrijfster (overleden 1945)
• 1930 - Innes Ireland, Schots autocoureur (overleden 1993)
• 1933 - Ivar Nilsson, Zweeds langebaanschaatser
• 1935 - Henk van Brussel, Nederlands voetbaltrainer (overleden 2007)
• 1936 - Hilde De Cort, Belgisch atlete
• 1941 - Chick Corea, Amerikaans pianist
• 1945 - Pat Jennings, Noord-Iers voetbaldoelman
• 1945 - Gaby Minneboo, Nederlands wielrenner
• 1946 - Eelco Gelling, Nederlands gitarist
• 1947 - Ron Freeman, Amerikaans atleet
• 1947 - Wilbert Gieske, Nederlands acteur
• 1948 - Hans Binder, Oostenrijks autocoureur
• 1951 - Alain Courtois, Belgisch bestuurder
• 1951 - Brad Delp, Amerikaans musicus (overleden 2007)
• 1951 - Andranik Margarian, minister-president van Armenië (overleden 2007)
• 1952 - Ron Teunisse, Nederlands atleet
• 1953 - Jimmy Tigges, Nederlands publicist en diskjockey
• 1954 - Tineke Schouten, Nederlands cabaretière
• 1955 - Guy Lacombe, Frans voetballer en voetbaltrainer
• 1959 - Steve Bauer, Canadees wielrenner
• 1959 - Kenneth Herdigein, Nederlands acteur
• 1960 - Diane Edelijn, Nederlands zwemster
• 1961 - Patrice Esnault, Frans wielrenner
• 1962 - Roedolf Povarnitsyn, Oekraïens atleet
• 1964 - Ben Tijnagel, Nederlands ijshockeyer (overleden 2005)
• 1965 - Patrick Niessen, Belgisch biljarter
• 1965 - Gwen Torrence, Amerikaans atlete
• 1966 - Jurgen Verstrepen, Vlaams radio- en televisiepresentator en politicus
• 1968 - Bayang Barrios, Filipijns zangeres
• 1969 - Chris Janssens, Belgisch voetballer
• 1969 - Lone van Roosendaal, Nederlands actrice en zangeres
• 1971 - Felicia Ballanger, Frans wielrenster
• 1971 - MC Breed, Amerikaans rapper (overleden 2008)
• 1971 - Tomasz Iwan, Pools voetballer
• 1971 - Kim Le Quang, Belgisch schaker
• 1975 - María José Rienda, Spaans alpineskiester
• 1976 - Thomas Sørensen, Deens voetbaldoelman
• 1978 - Brian Lynch, Amerikaans basketballer
• 1979 - Diego Milito, Argentijns voetballer
• 1979 - Amber Teterissa, Nederlands actrice
• 1979 - Robyn, Zweeds zangeres
• 1979 - Ayelech Worku, Ethiopisch atlete
• 1981 - Adriana Lima, Braziliaans fotomodel
• 1982 - Loïc Duval, Frans autocoureur
• 1982 - Sébastien Minard, Frans wielrenner
• 1984 - Marco Bandiera, Italiaans wielrenner
• 1984 - Bruno Soriano Llido, Spaans voetballer
• 1985 - Kendra Wilkinson, Amerikaans model
• 1986 - Wouter Goris, Belgisch voetballer
• 1987 - Julia Dujmovits, Oostenrijks snowboardster
• 1987 - Max Snegirev, Russisch autocoureur
• 1987 - Julia Wilkinson, Canadees zwemster
• 1988 - Eren Derdiyok, Koerdisch-Zwitsers voetballer
• 1988 - Mauricio Isla, Chileens voetballer
• 1990 - Kevin López, Spaans atleet
• 1992 - Philippe Coutinho, Braziliaans voetballer

Overleden

• 816 - Paus Leo III
• 1418 - Bernard VII van Armagnac (58), graaf van Armagnac, Fézensac en Rodez
• 1666 - Abraham van der Hulst (47), Nederlands viceadmiraal
• 1758 - August Willem van Pruisen (35), prins van Pruisen
• 1759 - William Collins (37), Engels dichter
• 1878 - George V van Hannover (59), laatste koning van Hannover
• 1878 - Hendrik Jut (26), Nederlands negentiende-eeuws moordenaar
• 1918 - Michaël Aleksandrovitsj van Rusland (39), tsaar Mikhail II van Rusland
• 1929 - Fernando María Guerrero (56), Filipijns schrijver en dichter
• 1932 - René De Clercq (54), Vlaams dichter, schrijver, tekstdichter, componist en politiek activist
• 1932 - Theo Heemskerk (79), Nederlands politicus
• 1942 - Jarl Malmgren (33), Fins voetballer
• 1946 - Henk Ruijter (53), Nederlands politicus
• 1952 - Michael von Faulhaber (83), Duits kardinaal-aartsbisschop van München en Freising
• 1956 - Charles Rodolph Weytingh (85), Nederlands bestuurder in Suriname
• 1957 - Ramon Avanceña (83), Filipijns rechter
• 1982 - Karl von Frisch (95), Oostenrijks zoöloog en etholoog
• 1988 - Marcel Poot (87), Belgisch componist
• 1990 - Terence O'Neill (75), Noord-Iers politicus
• 1997 - Pieter d'Hont (80), Nederlands beeldhouwer
• 2002 - Bill Blass (79), Amerikaans modeontwerper
• 2003 - Gregory Peck (87), Amerikaans acteur
• 2006 - György Ligeti (83), Hongaars-Oostenrijks componist
• 2008 - Pam Henning (90), Nederlands cabaretier en actrice
• 2008 - Kamiel Vanhole (54), Vlaams (toneel)schrijver, scenarioschrijver, vertaler en (vredes)activist
• 2009 - Shailaja Acharya (±65), Nepalees politica
• 2009 - György Ekrem-Kemál (±63), Hongaars extreem-rechts politicus
• 2009 - Félix Malloum (76), president van Tsjaad
• 2009 - Rosa Markmann (101), Chileens presidentsvrouw
• 2009 - Georgi Vajner (71), Russisch schrijver
• 2011 - Bob Spaak (93), Nederlands sportjournalist

Viering/herdenking

• Filipijnen - Onafhankelijkheidsdag, herdenking van de dag dat de onafhankelijkheid werd uitgeroepen door Emilio Aguinaldo op 12 juni 1898. De feitelijke onafhankelijkheid kwam echter pas op 4 juli 1946
• Rusland - Onafhankelijkheidsdag, herdenking van de dag dat Rusland onafhankelijk werd van de Sovjet-Unie op 12 juni 1990. Officieel "Dag van de Aanname van de Verklaring van de Staatssoevereiniteit" genoemd. Deze dag is (nog) niet erg bekend in Rusland en vaak wordt door de Russen ook wel Nieuwjaarsdag als dé nationale feestdag genoemd.
• rooms-Katholieke kalender:
  • Heilige Oldulf van Oirschot († c. 865) - Gedachtenis (in Bisdom Den Bosch)
  • Heilige Leo III († 816)
  • Heilige Cunera (van Rhenen) († c. 400)
  • Heilige Onufrius de Grote († 340)
  • Zalige Lorenzo Salvi († 1856)
  • Zalige Guido Vagnotelli (van Cortona) († c. 1250)
  • Zalige Helena van Polen/Jolanda van Gniezno († 1298)
• Onufrius de Grote

Weerextremen

Nederland

Dagrecords

• 1916 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur 8,9 °C
• 1948 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 23,5 °C
• 1911 - Laagste minimumtemperatuur 2,6 °C
• 1919 - Hoogste maximumtemperatuur 32,5 °C
• 1955 - Hoogste uurgemiddelde windsnelheid 11,3 m/s
• 1968 - Langste zonneschijnduur 15,6 uur
• 2002 - Langste neerslagduur 10,2 uur
• 2002 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 20,8 mm
• 1905 - Laagste etmaalgemiddelde relatieve vochtigheid 43 %

België

Dagrecords

• 1882 - Laagste etmaalgemiddelde temperatuur 8,9 °C
• 1919 - Hoogste etmaalgemiddelde temperatuur 25 °C
• 1923 - Laagste minimumtemperatuur 4,1 °C
• 1919 - Hoogste maximumtemperatuur 31,3 °C
• 1933 - Hoogste etmaalsom van de neerslag 30,1 mm

Uitzonderlijke gebeurtenissen

• 1911 - Minimumtemperatuur aan de afdamming van de Gileppe (Jalhay): –0,1 °C.
• 1964 - De maximumtemperatuur in Rochefort: 34,6 °C. Negen dagen later zal het minimum op dezelfde plaats dalen tot –0,3 °C.

Bronnen, noten en/of referenties