Pedagogiek

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Eerste Montessorischool in Nederland. Den Haag 1915

Pedagogiek of opvoedkunde is de studie van de manier waarop volwassenen (ouders, opvoeders, onderwijzers) jeugdigen grootbrengen met een bepaald doel. Meer specifiek bestudeert pedagogiek onderwijsmethoden, inbegrepen de doelen die daarin dienen te worden gesteld, en de manier waarop deze doelen bereikt kunnen worden. Een beoefenaar van deze studie heet een pedagoog. De studie van het onderwijs wordt onderwijskunde genoemd. De studie van het lesgeven zelf heet didactiek.

Algemeen[bewerken]

De pedagogiek is de wetenschap van de ontwikkeling van een kind tot aan zijn volwassenheid. Pedagogiek is afgeleid van het Griekse woord paidagoogia, wat letterlijk 'kinderleiding' betekent. De wetenschap bestudeert de opvoeding, de ontwikkelingsfasen, en ook de relatie tussen het kind en zijn omgeving: familieleden, school, vriendjes en vriendinnetjes, de gebouwde omgeving, media, etc. De nadruk ligt vooral op het handelen. Onder pedagogie wordt de praktijk van het opvoeden verstaan. Ook wordt de opvoeding van moeilijk opvoedbare kinderen onderzocht. Ze leven in een moeilijke situatie of het dreigt verkeerd te lopen.

Opmerkelijk is dat de opvoedingswetenschap (pedagogiek) lang niet in alle landen als zelfstandige wetenschap bestaat; in Nederland, Duitsland en België is dit overigens wel het geval. In België heet het pedagogie. In Groot-Brittannië heet het education en is het één profiel samen met maatschappelijk werk en dienstverlening. Er bestaat dus geen apart pedagogiekprofiel.

Specialisaties[bewerken]

Binnen de pedagogiek worden de volgende specialisaties onderscheiden;

  • sociale pedagogiek bestudeert de maatschappelijke voorwaarden van de opvoeding.
  • onderwijspedagogiek (met inbegrip van didactiek, en onderwijskunde)
  • klinische pedagogiek
  • gezinspedagogiek
  • theoretische pedagogiek
  • forensische pedagogiek
  • historische pedagogiek bestudeert hoe in het verleden pedagogen (onderwijzers en ouders) gestalte gaven aan de wens jeugdigen met een bepaald doel groot te brengen.
  • orthopedagogiek bestudeert onder andere het grootbrengen van jeugdigen met een ontwikkelingsstoornis, zoals ADHD, of leerstoornis, zoals dyslexie.
  • mediapedagogiek bestudeert de impact van nieuwe media op opvoeding

Sommigen menen dat er theorieën zijn die altijd en overal zouden gelden over het (beïnvloeden van) menselijk gedrag. Anderen menen dat het menselijk gedrag niet is te voorspellen, en gaan "slechts" na hoe het in het verleden is toegegaan. Soms wordt pedagogiek gezien als een vorm van toegepaste psychologie.

In de theorie [1] heeft men verder acht terreinen van opvoeding onderkend: emotionele vorming, esthetische vorming, ethische vorming, intellectuele vorming, lichamelijke opvoeding, persoonlijkheidsvorming, seksuele opvoeding en sociale vorming.

Pedagogen[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Pedagoog voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Bekende Nederlandse en Belgische pedagogen
Bekende buitenlandse pedagogen

Opleiding[bewerken]

Een universitaire studie in de pedagogische wetenschappen wordt aangeboden in:


Een HBO-opleiding Pedagogiek wordt aangeboden op:

Zie ook[bewerken]

Portal.svg Portaal Onderwijs

Literatuur[bewerken]

  • Joop Berding & Wouter Pols, Schoolpedagogiek. Opvoeding en onderwijs in de basisschool, Noordhoff Uitgevers BV., Groningen, Nl., 2009, 2e druk, 348 p. ISBN 9789001773069.
  • Tom Kroon & Bas Levering (red.), Grote pedagogen in klein bestek, Uitgeverij SWP BV., Amsterdam, Nl., 2010, 320 p. ISBN 9789066658615.

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Nederlandse Basisclassificatie basiscode 80.40 t/m 80.48