1781
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
| 1781 | ||
| Eeuwen: | 17e eeuw · 18e eeuw · 19e eeuw | |
| Decennia: | 1770-1779 · 1780-1789 · 1790-1799 | |
| Jaren: | << · < · 1780 · 1781 · 1782 · > · >> | |
| Ab urbe condita: | 2534 MMDXXXIV | |
| Armeense jaartelling: | 1230 ԹՎ ՌՄԼ |
|
| Chinese jaartelling: | 4477 – 4478 |
|
| Christelijke jaartelling: | 1781 MDCCLXXXI | |
| Ethiopische jaartelling: | 1773 – 1774 | |
| Hebreeuwse jaartelling: | 5541 – 5542 | |
| Hindoekalenders: | ||
| - Vikram Samvat | 1836 – 1837 | |
| - Shaka Samvat | 1703 – 1704 | |
| - Kali Yuga | 4882 – 4883 | |
| Iraanse jaartelling: | 1159 – 1160 | |
| Islamitische jaartelling: | 1195 – 1196 | |
| Maçonnieke jaartelling: | 5780 – 5781 | |
Het jaar 1781 is het 81e jaar in de 18e eeuw volgens de christelijke jaartelling.
Inhoud |
Gebeurtenissen [bewerken]
- januari
- 6 - Op de Royal Square in Saint Helier op het Kanaaleiland Jersey verslaan de Engelsen de Fransen in de Slag om Jersey (Engels: Battle of Jersey). Zowel de Britse aanvoerder majoor Peirson als de Franse aanvoerder baron De Rullecourt komen om het leven.
- maart
- 1 - Met de ratificatie door Maryland als laatste van de Dertien koloniën worden de Artikelen van Confederatie van kracht.
- 13 - Astronoom William Herschel ontdekt de planeet Uranus. Hij bewijst ook het bestaan van de infrarode stralen, die buiten het zichtbare spectrum liggen.
- mei
- mei - De Amerikaanse gezant John Adams vraagt de Staten-Generaal om erkenning van de Verenigde Staten van Amerika.
- juli
- juli - Keizer Jozef II reist incognito als Graaf Von Frankenstein door de Nederlanden.
- augustus
- 5 - Slag bij de Doggersbank. De Engelse vloot valt een Nederlands konvooi aan bij de Doggersbank. De slag eindigt feitelijk onbeslist, maar wordt in Nederland als een grootse overwinning gevierd en wordt daarna jaarlijks door de patriotten herdacht met toespraken en banketten.
- september
- 22 - Franse troepen onder Lafayette en Rochambeau omsingelen samen met de Amerikaanse opstandelingen Yorktown.
- 26 - Joan van der Capellen tot den Pol publiceert anoniem zijn pamflet "Aan het volk der Nederlanden", waarin kritiek op de stadhouder Willem V wordt geuit.
- oktober
- 19 - In Yorktown, Virginia, geeft het ingesloten Engelse legertje van Charles Cornwallis zich over aan George Washington. Dit moment wordt gezien als het militaire einde van de Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog.
- november
- 12 - Keizer Jozef II vaardigt een decreet over de tolerantie uit. "Niet-katholieken", dat wil zeggen joden maar ook protestanten krijgen in de Oostenrijkse Nederlanden godsdienstvrijheid, de cultusvrijheid blijft tot de privésfeer beperkt.
- zonder datum
- In zijn Kritiek van de zuivere Rede probeert de Pruisische filosoof Immanuel Kant de tegenstelling tussen het Empirisme en het Rationalisme te overwinnen. Volgens hem geeft de Rede vorm aan de waarnemingen, die weer inhoud geven aan de vormen.
Muziek [bewerken]
- Johann Christian Bach schrijft zijn Symfonieën Opus 18.
- Domenico Cimarosa componeert Giannina e Bernardone.
- Joseph Haydn componeert zijn Symfonieën nr. 74 en 75.
Literatuur [bewerken]
- Friedrich von Schiller schrijft het toneelstuk Die Räuber
Bouwkunst [bewerken]
Geboren [bewerken]
- januari
- 30 - Adelbert von Chamisso, Duits dichter (overleden 1838)
- februari
- 14 - Valentín Gómez Farías, Mexicaans president (1833 en 1846-1847) (overleden 1858)
- 17 - René Laënnec, Frans arts (overleden 1826)
- maart
- 13 - Karl Friedrich Schinkel, Duits architect (overleden 1841)
- juni
- 9 - George Stephenson, Engels uitvinder van de stoomlocomotief (overleden 1848)
- juli
- 6 - Thomas Raffles, oprichter London Zoo (overleden 1826)
- september
- 3 - Eugène de Beauharnais, groothertog van Frankfurt en van 1805 tot 1814 onderkoning van Italië (overleden 1824)
- oktober
- 2 - William Wyatt Bibb, Amerikaans politicus (overleden 1820)
- 22 - Lodewijk Jozef van Frankrijk, oudste zoon van Lodewijk XVI en van Marie-Antoinette (overleden 1789)
- november
- 29 - Andrés Bello López, Chileens-Venezolaans humanist, dichter en politicus (overleden 1865)
- december
- 11 - David Brewster, Schots natuurkundige (overleden 1868)
Overleden [bewerken]
- februari
- 15 - Gotthold Ephraim Lessing (52), Duits schrijver uit de Verlichting
- april
- 22 - Josef Ferdinand Norbert Seger (65), Boheems componist
- mei
- 11 - Ignatius van Laconi (80), Italiaanse lekenbroeder en heilige
- 27 - Giovanni Battista Beccaria (64), Italiaans natuurkundige
| Zie de categorie 1781 van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |