Begane grond

De begane grond, benedenverdieping, parterre (vooral gebruikelijk in Nederland) of gelijkvloers (algemeen Belgisch-Nederlands) is een bouwlaag van een gebouw die ter hoogte van het maaiveld ligt.

Van een woonhuis is dit meestal de bouwlaag waarop zich de entree/hal, toilet, woonkamer, keuken en berging/bijkeuken met toegang bevinden. Eronder kan zich een kruipruimte, souterrain of kelder bevinden, erboven de verdieping(en). De begane grond kan meestal zonder trap, ladder of iets dergelijks worden betreden. Hooguit wordt het niveau ervan bereikt via een stoep, in de betekenis van een geplaveide verhoging, van één of enkele treden.

In liften wordt de begane grond vaak met een knopje met BG of 0 weergegeven.

Afwijkingen

Er is wel afgeweken van het principe dat de woonlaag (woonkamer, keuken etc) zich op de begane grond bevindt. Voorbeelden daarvan zijn te vinden in de Bijlmermeer, aangelegd in de jaren zeventig van de twintigste eeuw.

De filosofie is dat het maaiveld voor voetgangers toegankelijk moet zijn; (snel)verkeer wordt een etage hoger geleid. Om dat verkeer toch op hetzelfde niveau te brengen met de benedenappartementen, komen die een verdieping boven de begane grond te liggen, en eronder bevinden zich dan de bergruimten.

Afwijkende benamingen

In sommige landen, waaronder Nederland en België, begint men pas met het nummeren van de woonlagen boven de begane grond. De woonlaag op de begane grond of straatniveau is 0. De woonlaag boven die op de begane grond is dan de 1ste verdieping. Er zijn ook landen, waaronder Canada en de Verenigde Staten, waar men met "1ste verdieping" de woonlaag op de begane grond of het straatniveau aanduidt. Wat dus in Nederland de 1ste verdieping is wordt in Canada de 2de verdieping genoemd. Voor een volledig beeld zie het lemma verdieping.

Bovendien is het niet ongebruikelijk dat een gebouw op geaccidenteerd terrein staat, waardoor het twee (of meer) ingangen heeft op verschillende woonlagen. Het is dan niet altijd duidelijk of die woonlagen benoemd moeten worden als 'kelder' en 'begane grond' of als 'begane grond' en 'eerste verdieping'.