Ladder

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Een ladder
Een touwladder
Houten ladder

Een ladder of leer is een klimgereedschap, bestaande uit twee bomen (of stijlen) met daartussen een aantal dwarsregels, de sporten.

Er zijn twee soorten ladders: onbuigzame ladders en touwladders. Onbuigzame ladders kunnen ergens tegenaan worden gezet, of afhankelijk van de uitvoering, vrijstaand worden gebruikt. Touwladders zijn aan de bovenzijde bevestigd. Touwladders zijn moeilijker te beklimmen dan normale ladders.

Verschillende onbuigzame ladders[bewerken]

  • Enkele of vaste ladder (doorgaans met 2 stijlen (of bomen) met een aantal sporten er tussen; geen bewegende delen)
  • Uitschuifladder, eventueel uitgerust met een touwoptrekinrichting om het bovenste deel gemakkelijker uit te schuiven (een ladder die bestaat uit verschillende delen die je kan uitschuiven. Dit omdat de ladder zo compact op te ruimen is).
  • Bok- of dubbele ladder (scharnierend in het midden, ziet eruit als een omgekeerde V.) Soms ook wel stapladder genoemd omdat het de gebruiker de (ongewenste) mogelijkheid biedt om met de ladder als op een soort van stelten te kunnen lopen.
  • Vrijstaande of reformladder (schaarladder). Deze ladder heeft de mogelijkheid om gebruikt te worden door ergens tegen aan te zetten, maar ook geheel vrijstaand in A-positie gebruikt te worden. Om zijdelings kantelen te voorkomen is de basis van de ladder verbreed.
  • Platformladder (ladder met een klein horizontaal platform boven)
  • Telescoopladder (deze ladder kan enorm klein worden omdat elk deel van de stijlen in elkaar schuift, net als bij een telescoop).
  • Dakladder (ladder met een haak bovenaan om om de daknok geborgd te worden).
  • Draaischijfladder of brandweerladder (uitschuifladder op een roterend platform op het chassis van een brandweerauto). Deze types ladder zijn een beetje in onbruik geraakt door de opkomst van hoogwerkers. Beroemde fabrikanten van deze ladders, vooral op vrachtwagenchassis gemonteerd, zijn Simon (GB), Metz (D), Magirus (D) en Seagrave (USA).
  • Stormladder, lange ladder die bij belegeringen werd gebruikt om muren te beklimmen of grachten over te steken.
  • Ladders kunnen worden uitgevoerd met sporten of treden. Treden hebben een horizontaal en dieper stavlak dan sporten. Ladders met treden worden in het Nederlands trappen of trapladders genoemd.

Veiligheid en normen[bewerken]

In zowel Nederland als in Noord-Amerika bestaan duidelijke eisen voor de sterkte en de uitvoering van de ladder en voor het gebruik daarvan.

In Nederland zijn de minimale veiligheidseisen geregeld in het Besluit draagbaar klimmaterieel[1] Ook zaken als de inhoud van de gebruiksaanwijzing, de opschriften op de ladder en de onderzoeksmethoden voor het testen van ladder zijn via dit besluit geregeld. De NEN 2484 is per 1 januari 2007 vervallen. Het niet naleven van het Warenwetbesluit draagbaar klimmaterieel is een overtreding (economisch delict). Het toezicht op de naleving bij consumentenladders is een taak van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit.

In de rest van de EU geldt de EN 131 als norm voor de veiligheid. Deze norm biedt een ander veiligheidsniveau dan het Nederlandse Besluit draagbaar klimmaterieel. Nederland onderscheidt zich met de sportbelasting, welke in Nederland 3500N dient te zijn en in de rest van de EU 2600N is. Op de overige aspecten scoort de Europese norm EN 131 beter, waaronder de afkniktest van boomeinden. De EN 131 kent inmiddels ook meer titels (zelfs voor accessoires) en uitgebreidere veiligheidstesten. Ondanks dat blijft het Nederlandse ministerie van VWS, waaronder het Besluit Draagbaar Klimmaterieel valt, bij het standpunt dat ladders en trappen dienen te voldoen aan het Besluit draagbaar klimmaterieel. De Hoge Raad der Nederlanden heeft in cassatie echter al reeds in 2003 geoordeeld dat ook de EN 131 niet door Nederland geweigerd mag worden. Ondanks dat blijft de Keuringsdienst van Waren handhaven volgens het Besluit Draagbaar Klimmaterieel. Het verschijnsel Vierde Macht doet zich in dit geval in Nederland dus overduidelijk voor.

Veel Europese lidstaten accepteren, bij gebrek aan een geaccepteerde Europese Norm, vooralsnog wel de EN 131. In Zweden zijn de eisen geregeld in de Nordic Standard INSTA 650 en de Swedish Standard SS 2091. Zweden accepteert de EN 131 indien de ladderfabrikant de ladders heeft laten testen door een ISO 45010 of hoger gecertificeerde keuringsinstelling.

De niet-EU landen Noorwegen en Zwitserland hanteren respectievelijk de Zweedse en Europese normen. Het niet naleven van de EN 131 norm binnen de EU (dit is ook van toepassing in Nederland en Zweden) kan resulteren in een aansprakelijkstelling voor geleden (letsel)schade en vervolgschade.

In de VS, Canada en Mexico geldt de ANSI standaard, waarvoor de producent dient in te staan. Het niet naleven van de ANSI standaard door producenten in de VS heeft veelal ernstige juridische consequenties, doorgaans resulterend in een faillissementsaanvraag, welke in de praktijk altijd gehonoreerd wordt. Echter ook het onterecht gebruik van ANSI buiten de VS kan tot ernstige en gecompliceerde (persoonlijke) juridische consequenties leiden.

Materiaal[bewerken]

In Europa worden ladders hoofdzakelijk gemaakt uit aluminium en in steeds mindere mate van hout. Daarnaast worden er ook ladders in beperkte mate gemaakt uit andere materialen zoals staal en kunststof (vol kunststof en glasvezel). In Noord-Amerika worden ladders hoofdzakelijk gemaakt uit glasvezel en aluminium en ook daar in mindere mate van hout. Het voordeel van aluminium is dat het materiaal nagenoeg niet beïnvloed wordt door verouderingsprocessen zoals dat bij staal, hout en kunststof wel het geval is. In Noord-Amerika worden er bijvoorbeeld duidelijk eisen gesteld aan de maximale leeftijd van een kunststof ladder.

Een voordeel van kunststof en hout is, is dat het geen thermisch geleidende materialen zijn. Bij koud weer ligt een metalen of aluminium ladder daardoor niet prettig in de hand, dat is te zeggen, tot op het moment dat kunststof en hout ook de temperatuur van de omgeving bereikt heeft

Er worden kunststof ladders gemaakt die speciaal voor elektriciteitswerken dienen. Deze ladders zijn wettelijk gekeurd en hebben een toelaatbare spanningsgrens van bijvoorbeeld 1000V. Wanneer je op zo'n ladder een fasedraad aanraakt zal je niet geëlektrocuteerd worden, tenzij je een nulpotentiaal, zoals bijvoorbeeld een I-profiel aanraakt. Ook het aanraken van meerdere fasedraden is niet aan te bevelen

Kunst[bewerken]

Ook de kunstwereld grijpt vaak terug naar de ladder. Hetzij om zijn symbolische betekenis, hetzij voor zijn eenvoud. Zo wordt de ladder vaak als een van de lijdenswerktuigen afgebeeld. Onder andere Marina Abramovic heeft met haar werk Double Edge vele kunstbewonderaars verwonderd. Dit kunstwerk is tegenwoordig te zien in het Stedelijk Museum voor Actuele Kunsten (S.M.A.K.) in Gent.

Trivia[bewerken]

  • Er wordt gezegd dat het ongeluk brengt als je onder een ladder doorloopt.
Bronnen, noten en/of referenties