Godverdomme

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Godverdomme is een veelgebruikte vloek of krachtterm in de Nederlandse taal.

Betekenis[bewerken]

Veel mensen geloven dat godverdomme moet worden beluisterd als een vervloeking die men over zichzelf afroept: "God, verdoem me!". Een waarschijnlijker verklaring is dat, wanneer men zich bijvoorbeeld met een hamer op een vinger slaat en als krachtterm "Godverdomme!" uitschreeuwt, men eigenlijk wenst te zeggen: "God verdoeme deze pijn!" met het werkwoord verdoemen in de aanvoegende wijs, waarmee men een god aanspoort de pijn te verdoemen.[1]

Het gebruik van krachttermen bij pijn of frustratie kan bij sommigen opluchting geven. Wetenschappelijk onderzoek heeft uitgewezen dat proefpersonen door te vloeken zelfs langer pijn konden verdragen.[2]

Maatschappelijke acceptatie[bewerken]

Omdat de vloek of een daarvan afgeleide term als aanstootgevend ervaren kan worden,[3] wordt bijvoorbeeld de lettercombinatie GVD in Nederland niet in kentekenplaten van auto's gebruikt.[4]

Afgeleide termen[bewerken]

Er zijn veel afgeleide krachttermen, sommige worden gebruikt in een poging minder aanstoot te geven, andere juist om de vloek meer kracht bij te zetten.

  • Potverdomme, potdomme, potverdorie, potdorie, potverdikkeme, potverdikke, potdikkie, potjandorie, potjandosie, potjandrie, potverdrie (dubbeltjes)
  • Verdomme, verdorie, verdikkeme
  • Goddomme, godver, goffer
  • Getverdemme, gadverdamme, getver, gatver, getsie, gatsie, met name gebruikt wanneer men iets vies vindt
  • GVD, afkorting, uitgesproken als gee-vee-dee
  • Gretverdrie, gebruikt door Pruimpit in de stripreeks Guust
  • Hotperdom, Indonesisch[5]
  • Gottferdom,[bron?] in de Elzas
  • Rodondendron, bekend eufemisme naar de plantennaam rododendron

Godsamme is echter afgeleid van "God zal me..."[6]

Zie ook[bewerken]

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. 'Godverdomme' op Etymologiebank
  2. Swearing as a response to pain, Neuroreport, 5 augustus 2009, Volume 20, Issue 12, p. 1056-1060.
  3. Christenen kunnen het bijvoorbeeld zien als in strijd met een van de tien geboden, waarin het "ijdel" (in de betekenis van leeg of overbodig) gebruik van de naam van God verboden wordt (zie: NBV Exodus 20:7)
  4. Uitleg over de cijfers en letters op de kentekenplaat, rdw.nl
  5. Jones, R. et al. (2007). Loan-Words in Indonesian and Malay. Leiden: KITLV Press, p. 114.
  6. Godsamme. Instituut voor Nederlandse Lexicologie