Mellotron

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zie het artikel Voor het gelijknamige boek, zie Mellotron (boek).
Mellotron
mechanisme in ruststand, de tape is rood (1) toets, (3) aandrukrol, (5) aandrijfas, (6) leeskop, (7) veermechanisme om de band weer terug te trekken
bij het spelen van een noot wordt de band tussen (3) en (5) aangedreven en opgevangen in bak (4)

Een mellotron is een elektrisch muziekinstrument met toetsen, waarbij het geluid geproduceerd wordt door middel van op magneetbanden opgenomen geluidsfragmenten. Bij indrukken van een toets wordt een magnetische leeskop en een aandrukrol tegen de band gedrukt. Achter de banden draait een constant aangedreven as, zodat bij indrukken de band langs de magneetkop beweegt en het daarop opgenomen geluid wordt weergegeven. Bij loslaten van de toets wordt de band door een veer weer in zijn beginpositie gebracht.

Voor iedere toonhoogte is een aparte band nodig. De banden hebben een beperkte speelduur van ongeveer 8 seconden. Hierdoor is bij lang aangehouden akkoorden een speciale speeltechniek nodig die bekendstaat als 'walking spider'.

Op iedere bandenset staan drie sporen, waarmee door zijdelingse beweging van de koppenset andere klankkleuren gekozen kunnen worden. Meer klankkleuren zijn beschikbaar door andere bandensets in het apparaat te laden. Meest gebruikt zijn strijkers, koorklanken, en fluiten, maar ook o.m. blazers en 'diverse klankeffecten' waren als tapes beschikbaar.

Het instrument is begin jaren zestig ontwikkeld door de gebroeders Bradley uit Birmingham als verbeterde versie van de Chamberlin van de Amerikaan Harry Chamberlin. Het model M-400 (1970) werd veel gebruikt in de progressieve en symfonische rock in de jaren zeventig, alsook in "kosmische" elektronische muziek. De mellotron werd echter ook veel in mainstream pop gebruikt, bv. de intro van "Strawberry Fields Forever" van The Beatles, de strijkklanken in "Space Oddity" van David Bowie, en "Nights in White Satin" van The Moody Blues.

Een mellotron produceert een kenmerkend, ietwat 'zwevend' geluid. Een mooi voorbeeld is te vinden in het nummer 'Memories' van de popgroep Earth & Fire. Er kwam in 1975 een concurrerend instrument op de professionele markt, de Vako Orchestron (gebaseerd op schijfjes in plaats van tapes), maar deze werd (o.m. door betrouwbaarheidsproblemen) bij lange na niet zo populair als de mellotron.

In zekere zin is de mellotron een mechanische voorloper van de sampler, hoewel het apparaat niet de mogelijkheid biedt zelf geluiden op te nemen. De mellotron is nog steeds een tamelijk populair instrument, zelfs zozeer dat in 1998 nog een nieuw model op de markt werd gebracht. Het instrument werd onder andere door Guns N' Roses (op Chinese Democracy), Oasis, Soundgarden, Swelter en Blonde Redhead gebruikt. Daarnaast wordt het specifieke geluid tegenwoordig vaak in de vorm van digitale samples toegepast.

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]