Opportunisme
Opportunisme (Latijn opportunus) is het gedrag waarbij iemand zonder principes handelt. Zo iemand wordt wel een opportunist genoemd.
In het dierenrijk is een voedsel-opportunist een dier dat (bijna) alles eet wat voorhanden is.
Hoewel het woord opportuun doorgaans een positieve connotatie heeft, heeft opportunisme dat veelal juist niet. Iemand die van opportunisme beticht wordt, is iemand die zich aan alle situaties aanpast om er zo voor zichzelf het meeste voordeel uit te slepen. In de politiek worden mensen vaak van opportunisme beschuldigd. Politiek opportunisme wordt wel eens verward met populisme.
Nederlandse benamingen en gezegden over opportunisten zijn:
- Hij draait met alle winden mee. (weerhaan)
- Zoals de wind waait, waait zijn jasje.
- Met alle winden meewaaien.
- Zijn huik naar de wind hangen.
- Zijn kazak draaien (Zuid-Nederlands)
- Geen ruggengraat hebben (of: de rug niet recht kunnen houden)
Binnen de voetbalsport wordt de term opportunistisch voetbal veelvuldig gebruikt als aanduiding voor aanvallend en avontuurlijk spel, gespeeld met bovenmatige inzet, waarin tactiek een ondergeschikte rol speelt. In tegenstelling tot de meest gangbare betekenis heeft dit veelal een positieve connotatie. Waar dit afwijkende gebruik vandaan komt is niet geheel duidelijk. Wellicht komt het van het woord opportunist in de betekenis van, hoewel meestal negatief bedoeld, vrijbuiter of avonturier.